VI SA/Wa 2953/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Asesor WSA Joanna Dąbrowska Protokolant ref. staż. Anna Chudek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 października 2022 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę

Decyzją z 25 października 2022 r., nr [...], Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "Urząd", "UP", "organ"), działając na podstawie art. 1291 ust 1 pkt 7 w związku z art. 164 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2020 r. poz. 286 z późn. zm., dalej: "P.w.p.") oraz na podstawie art. 98 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2021 poz. 1805), w związku z art. 156 ust. 2 P.w.p., po rozpoznaniu wniosku [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: "Wnioskodawca", "Skarżący") o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "FIT KING DELICIOUS" o numerze [...], udzielonego na rzecz [...]S.A. z siedzibą w O.(dalej: "Uprawniony", "Uczestnik"), oddalił wniosek oraz przyznał Uprawnionemu kwotę w wysokości 1697 zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wyjaśnił, że 14 grudnia 2021 r. do UP wpłynął wniosek Wnioskodawcy o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "FIT KING DELICIOUS" o numerze [..., udzielonego na rzecz Uprawnionego, przeznaczonego do oznaczania towarów i usług z klas 5, 30, 32 i 35. Jako podstawę prawną swojego żądania Wnioskodawca wskazał art. 164 w zw. z art. 1321 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1291 ust 1 pkt 7 P.w.p. Organ wyjaśnił, że Wnioskodawca wskazał, iż sporny znak jest podobny do zgłoszonego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz Wnioskodawcy znaku KING FIT [...]. Wnioskodawca ponadto zarzucił, iż oznaczenie słowno-graficzne FIT KING DELICIOUS jest sprzeczne z porządkiem publicznym oraz dobrymi obyczajami. Wnioskodawca wskazał, iż sporny znak to oznaczenie słowno-graficzne o prostej szacie graficznej, które składa się z elementu bezpośrednio nawiązującego do wulgarnego słowa pochodzącego z języka angielskiego, tj. "F**KING". UP wskazał następnie, że na rozprawie 13 października 2022 r. Wnioskodawca wycofał zarzut udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy z naruszeniem art. 1321 ust. 1 pkt 3 P.w.p. Rozpoznając wniosek UP wskazał, że art. 1291 ust. 1 pkt 7 P.w.p. wyłącza możliwość udzielenia prawa ochronnego na oznaczenia sprzeczne z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami. Dodał, że znaki o wulgarnej treści są oceniane nie tylko w kontekście sprzeczności znaku z dobrymi obyczajami, ale także normy art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim, zgodnie z którą język polski należy chronić przed jego wulgaryzacją. W rozpatrywanej sprawie UP nie stwierdził, żeby sporny znak wyraźnie i sposób jednoznaczny przekazywał treści obraźliwe. W ocenie organu, wbrew twierdzeniom Wnioskodawcy, nie składa się on z ocenzurowanego, wulgarnego słowa "F**KING" w języku angielskim. Przepis stanowiący podstawę prawną wniosku o unieważnienie wyłącza z ochrony jako znaki towarowe m.in. słowa lub wyrażenia bluźniercze, rasistowskie, dyskryminujące lub obraźliwe, ale - jak wskazuje się w orzecznictwie - tylko wtedy, gdy znaczenie to jest wyraźnie przekazywane przez zgłoszony znak towarowy w sposób jednoznaczny (09.03.2012, T-417/10, ;Que buenu ye! HIJOPUTA (rys.), EU:T:2012:120, § 21). UP stwierdził, iż umieszczone w grafice spornego znaku dwie gwiazdki nie zastępują/zakrywają żadnej litery z której składa się sporny znak. W znaku tym w graficzne elementy przedstawiające gwiazdki wpisano litery I oraz T. Litery te co prawda są mniejszych rozmiarów od pozostałych liter tworzących sporny znak, jednakże ze względu na ich zapis w kolorze czarnym, w ocenie organu, są wyraźnie widoczne na tle gwiazdek w kolorze żółtym. W związku z tym UP nie zgodził się z Wnioskodawcą, że ww. elementy graficzne przedstawiające gwiazdki przez rozsądnego polskiego konsumenta zostaną uznane za znaki cenzury lub autocenzury powodujące, że umieszczone w spornym znaku słowa FIT i KING ze względu na zapis zostaną przez nich odczytane jako wulgarne słowo F**KING" w języku angielskim. UP wyjaśnił, że sporny znak towarowy, co znajduje także potwierdzenie w decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na ten znak, jest oznaczeniem słowno - graficznym składającym się z trzech słów FIT, KING i DELICIOUS pochodzących z języka angielskiego. Słowo FIT oznacza wysportowany, w formie, słowo KING oznacza król, natomiast słowo DELICIOUS oznacza pyszny. Żadne z tych słów nie zawiera treści wyraźnie, w sposób jednoznaczny obraźliwych. Organ dodał, że na jego ocenę co do tego, że sporny znak nie zawiera treści obraźliwych czy wulgarnych nie mogło wpłynąć twierdzenie Wnioskodawcy o jego używaniu przez Uprawnionego bez liter I oraz T. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na decyzję UP z 25 października 2022 r., wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 1291 ust. 1 pkt 7 P.w.p., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie przez UP, że nie zachodzą przesłanki wskazane w tym przepisie uzasadniające odmowę udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy F**KING DELICIOUS [...], podczas gdy w przedmiotowej sprawie ww. oznaczenie składa się z elementu bezpośrednio nawiązującego do wulgarnego słowa pochodzącego z języka angielskiego, tj. "F**KING" i stoi w sprzeczności zarówno z porządkiem publicznym, jak i dobrymi obyczajami a zatem zaistniały wszystkie przesłanki z ww. przepisu niezbędne do odmowy udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, 2) art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 252 P.w.p., poprzez ich niezastosowanie i dokonanie dowolnych, a w konsekwencji błędnych ustaleń faktycznych, brak całościowej oceny i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, brak wyjaśnienia przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy, niewyczerpujące rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego, skutkujące brakiem dokładnego zbadania okoliczności sprawy i dokonaniem oceny nie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, brak należytego uzasadnienia decyzji, nierozpatrzenie sprawy w całości, w szczególności poprzez: a) niewłaściwe uznanie, że na treść spornego oznaczenia nie składa się ocenzurowane, wulgarne anglojęzyczne słowo "F**KING", jednoznacznie wpływające na spełnienie przez sporny znak towarowy bezwzględnych przeszkód rejestracyjnych polegających na sprzeczności z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami, b) błędne wskazanie, iż elementy słowne składające się na sporne oznaczenie należy interpretować niezależnie od siebie, jako słowa "FIT", "KING" oraz "DELICIOUS", w sytuacji gdy zapis spornego znaku nie pozwala na jednoznaczne zidentyfikowanie słownego elementu "FIT", c) niewłaściwe ustalenie dotyczące liter "I" oraz "T" umieszczonych w grafice spornego znaku, tj. dwóch gwiazdek, polegające na wskazaniu, iż litery te są dostatecznie widoczne, a w konsekwencji właściwy konsument nie uzna, elementów graficznych spornego oznaczenia jako znaku cenzury lub autocenzury, d) brak uwzględnienia okoliczności, iż na właściwy krąg odbiorców składa się ogół społeczeństwa, e) brak całościowej interpretacji spornego oznaczenia oraz uwzględnienia sposobu jego odbioru wśród właściwego kręgu konsumentów, f) brak konsekwencji w zakresie dokonywanej oceny, polegający na nieuwzględnieniu z jednej strony szeregu znaków towarowych, które nie uzyskały ochrony ze względu na sprzeczność z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami i uwzględnienie z drugiej strony rejestracji unijnego znaku towarowego o numerze [...] - a w konsekwencji błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zostały wypełnione przesłanki nieudzielenia ochrony z 1291 ust. 1 pkt 7 P.w.p. na znak towarowy F**KING DELICIOUS. W uzasadnieniu skargi Skarżący zamieścił obszerna argumentację popierającą zarzuty skargi. W odpowiedzi na skargę UP podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Swoje stanowisko przedstawił również Uprawniony w piśmie procesowym zgadzając się z rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób uzasadniający jej uchylenie. W przedmiotowej sprawie UP oddalił wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "FIT KING DELICIOUS", w którym litery "I" oraz "T" w wyrazie "FIT" zostały wpisane w dwie gwiazdki, a znak został przeznaczony do oznaczania towarów i usług z klasy 5, 30, 32 i 35, czyli najkrócej rzecz ujmując do oznaczania żywności, w tym także dla różnego rodzaju batonów, preparatów dietetycznych i suplementów diety, usług handlu detalicznego i hurtowego tych produktów oraz usług reklamy, marketingu i promocji tych towarów. UP uznał, że sporny znak towarowy nie przekazuje wyraźnie i w sposób jednoznaczny treści obraźliwych w związku z czym nie narusza art. 1291 ust 1 pkt 7 P.w.p. Zgodnie z tym przepisem nie udziela się prawa ochronnego na oznaczenie, które jest sprzeczne z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami. Źródłem tej bezwzględnej przeszkody w rejestracji znaku towarowego jest ochrona ogólnego interesu publicznego i zapobieżenie rejestracji znaków towarowych, które godziłyby w obowiązujący porządek naruszając przede wszystkim zasady normujące bezpieczeństwo społeczne i bezpieczeństwo państwa, jak również przyjęte reguły postępowania, w zakresie dobrych obyczajów. Nie budzi wątpliwości, że sprzeczne z dobrymi obyczajami będą znaki towarowe obraźliwe oraz wulgarne zarówno w treści, jaki w formie. W niniejszej sprawie Skarżący podniósł w skardze, że pierwszy z członów spornego znaku ma na celu wzmocnienie w sposób wulgarny określenia DELICIOUS. Tym samym kwestionowane oznaczenie jako całość odnosi się do treści wulgarnych, sprzecznych z porządkiem publicznym oraz dobrymi obyczajami. Zastosowany przez Uprawnionego zapis oznaczenia, polegający na zawarciu dwóch występujących po sobie liter: "I" oraz "T" w postaci graficznych elementów przedstawiających gwiazdki, jest zabiegiem celowym, mającym wywołać wśród konsumentów określone skojarzenie z wulgarną treścią. Jasne jest bowiem, iż użycie symbolu "*" w słowie jest powszechnie uznawane za znak cenzury lub autocenzury, dla uniknięcia wulgaryzmów lub treści kontrowersyjnych. Skarżący nie zgadza się z UP, że sporny znak stanowi połączenie trzech osobnych elementów słownych, tj. "FIT", "KING" oraz "DEUCIOUS". Jeżeli bowiem przedmiotowe słowa miałyby zostać czytane osobno, pomiędzy każdym z nich powinna występować spacja. Widząc natomiast sporny znak, zdaniem Skarżącego, właściwy konsument nie dostrzeże w nim trzech odrębnych słów, zaś dwa z czego jedno zostanie odebrane jako ocenzurowany angielski wulgaryzm. Zdaniem Skarżącego, zabieg taki z całą pewnością został dokonany przez Uprawnionego w celach marketingowych, ukierunkowanych na przyciągnięcie uwagi właściwych konsumentów, a UP powinien był zwrócić uwagę na sposób zapisu przedmiotowego oznaczenia i skupić się na całościowej analizie przedmiotowego znaku. Skarżący podkreślił, że sporny znak towarowy został zarejestrowany dla żywności, w tym także dla różnego rodzaju batonów, preparatów dietetycznych i suplementów diety czy też usług handlu detalicznego i hurtowego tych produktów oraz usług reklamy, marketingu i promocji ww. towarów, w związku z tym na oznaczenie natkną się również przeciętni konsumenci podczas codziennych zakupów w sklepach spożywczych lub supermarkecie, a także dzieci i młodzież. Sąd uznał, że UP dokonał prawidłowej analizy spornego znaku towarowego pod kątem bezwzględnej przeszkody rejestracji znaku towarowego, określonej w art. 1291 ust 1 pkt 7 P.w.p., a więc sprzeczności znaku z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami. Zdaniem Sądu, zatem UP prawidłowo ocenił całościowo sporny znak towarowy, dochodząc do wniosku, że nie przekazuje on w sposób jednoznaczny i wyraźny treści wulgarnych i obraźliwych. UP wyjaśnił, że umieszczone w grafice spornego znaku dwie gwiazdki nie zastępują, nie zakrywają żadnej litery z której składa się sporny znak, gdyż w graficzne elementy przedstawiające gwiazdki wpisano litery I oraz T, które są wprawdzie mniejszych rozmiarów od pozostałych liter tworzących sporny znak, jednakże ze względu na ich zapis w kolorze czarnym są wyraźnie widoczne na tle gwiazdek w kolorze żółtym. W ocenie Sądu, są to prawidłowe wnioski UP, niezależnie od motywów marketingowych, ukierunkowanych na przyciągnięcie uwagi właściwych konsumentów, jakimi kierował się Uprawniony i które podkreśla Skarżący. W spornym znaku na pierwszy rzut oka widoczna jest litera "F" oraz słowa "KING" i "DELICIOUS", przy bliżej natomiast obserwacji widoczne są również elementy graficzne w postaci dwóch żółtych gwizdek, w które wpisane są widoczne, w czarnym kolorze litery "I" oraz "T", co pozwala na wyróżnienie trzech słów w spornym znaku towarowym "FIT", "KING" i "DELICIOUS". Dlatego Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, że angielski wulgaryzm nie jest widoczny w spornym znaku towarowym w sposób wyraźny i jednoznaczny. Organ słusznie zatem uznał, że elementy graficzne przedstawiające gwiazdki przez rozsądnego polskiego konsumenta nie zostaną uznane za znaki cenzury lub autocenzury powodujące, że umieszczone w spornym znaku słowa FIT i KING ze względu na zapis zostaną przez nich odczytane jako wulgarne słowo F**KING" w języku angielskim. UP odniósł się do rozsądnego polskiego konsumenta, nie wyszczególniając jakiejś szczególnej grupy społecznej, trudno zatem zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącego, że UP nie uwzględnił okoliczności, że na właściwy krąg odbiorców składa się ogół społeczeństwa. Sąd stwierdza, że UP słusznie również wskazał, że każde oznaczenie jest oceniane odrębnie, co oznacza, że w niniejszej sprawie nie są oceniane znaki towarowe, które Skarżący powołał jako przykłady znaków które nie uzyskały ochrony. Nie można też uznać, wbrew twierdzeniu Skarżącego, że powołane przykłady znaków które nie uzyskały ochrony, zawierają analogiczną treść jak sporny znak towarowy. Nie stanowi też naruszenia przepisów prawa zwrócenie uwagi przez UP, że Uprawniony uzyskał ochronę na znak towarowy o numerze [...], który jest zbliżony wizualnie do spornego znaku towarowego. Z tych względów Sąd stwierdza, że UP nie naruszył art. 1291 ust 1 pkt 7 P.w.p., oddalając w niniejszej sprawie wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "FIT KING DELICIOUS", co czyni zarzut skargi w tej kwestii nieuzasadnionym. Sąd stwierdza, że nieuzasadnione są również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 252 P.w.p. UP dokładnie wyjaśnił okoliczności faktyczne niniejszej sprawy wyczerpująco analizując cały materiał dowodowy sprawy dokonując ww. ustaleń na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Skarżący podjął polemikę ze stanowiskiem organu, nie wykazał jednak błędów w ustaleniach oraz wnioskach organu. UP nie naruszył zasad prowadzenia postępowania administracyjnego, co znajduje swój wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 K.p.a. W tym stanie rzeczy, ponieważ Sąd nie stwierdził naruszenia przez UP przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak i naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, uznając skargę za niezasadną, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł jak w sentencji.