VI SA/Wa 2809/22

Dnia 30 marca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie: sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant ref. Anna Arendt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2023 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie prawa ochronnego na znak towarowy słowny oddala skargę

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r. Urząd Patentowy RP działając na podstawie art. 1291 ust.1 pkt. 2, 3, 4 w związku z art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 324 dalej: pwp), odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny [...] zgłoszony w dniu [...]-10-2020 pod numerem [...] przez S. G.. Pismem z dnia 28 czerwca 2022 r., Zgłaszający wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2022r. Urząd Patentowy RP działając na podstawie art. 245 ust. 1 pkt 1 oraz art. 1291 ust. 1 pkt 2, 3 pwp po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dotyczącego decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] kwietnia 2022 r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny [...] zgłoszony dnia [...].10.2020r. przez S. G. pod numerem [...] orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu organ wskazał, że strona wnosiła o udzielenie prawa ochronnego na oznaczenie słowne [...]. Zostało zgłoszone do oznaczania następujących usług z klasy 38: usługi portalu internetowego w zakresie zbierania i rozpowszechniania informacji i danych; internetowy serwis informacyjny; usługi w zakresie zbierania i przekazywania aktualności informacyjnych z wykorzystaniem multimediów i Internetu. Zdaniem organu z uwagi na zaistnienie bezwzględnych przeszkód rejestracji nie jest dopuszczalne zarejestrowanie wskazanego oznaczenia jako znaku towarowego. Organ wskazał, że zgodnie z art. 1291 ust. 1 pkt 2 pwp nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które nie nadają się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostały zgłoszone. Ponadto, zgodnie z art. 1291 ust. 1 pkt 3 pwp, nie udziela się prawa ochronnego na oznaczenie, które składa się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru lub usługi, ich pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności. Organ stwierdził, że relewantnym kręgiem odbiorców usług objętych zakresem przedmiotowego zgłoszenia będą osoby zainteresowane szerokorozumianymi usługami wymienionymi w podaniu znaku zgłoszonego. Urząd wskazał, iż będzie to grupa nieograniczona czynnikami obiektywnymi, takimi jak wiek, płeć czy wykształcenie; w kontekście wszystkich zgłoszonych usług wydaje się, że krąg odbiorców będzie się składał zarówno z konsumentów, jak i z odbiorców profesjonalnych. W związku z tym relewantny krąg odbiorców usług sygnowanych przedmiotowym oznaczeniem jest szeroki. Mając na względzie tak określony krąg odbiorców, organ stwierdził, że przedmiotowe oznaczenie [...] nie spełnia przesłanek do tego, aby zostać uznanym za znak towarowy. Jest to oznaczenie składające się w całości z elementów niewyróżniających, mających wyłącznie walor informacyjny. Przedmiotowe oznaczenie słowne [...] nie przejawia żadnych cech fantazyjnych ani abstrakcyjnych względem usług. Jest oznaczeniem ogólnoinformacyjnym, które nie nadaje się do odróżnienia usług Zgłaszającego od usług tego samego rodzaju oferowanych przez innych przedsiębiorców działających w tej branży. Oznaczenie to nie spełnia więc podstawowej funkcji znaku towarowego - funkcji odróżniania towarów i usług jednego przedsiębiorcy od towarów i usług innego przedsiębiorcy, działającego na tym samym rynku. Biorąc pod uwagę całościowe znaczenie analizowanego wyrażenia [...], zdaniem organu nie ulega wątpliwości, że jest ono oznaczeniem wyczerpującym znamiona określone w art. 1291 ust. 1 pkt 3 pwp, tj. wskazuje na informację o miejscu, w którym coś się koncentruje. W kontekście zgłoszonych usług odbiorcy powezmą przekonanie automatycznie i bez żadnego wysiłku, że jest to centrum informacji na portalu internetowym; internetowy serwis informacyjny. Zdaniem organu zgłoszone oznaczenie jest także oznaczeniem niedystynktywnym w rozumieniu art. 1291 ust. 1 pkt 2 pwp. Zgodnie z orzecznictwem fakt, że znak towarowy składa się z określeń rodzajowych, które informują odbiorców o cechach towarów (lub usług), pozwala na stwierdzenie, że taki znak pozbawiony jest charakteru odróżniającego. W odniesieniu do zarzutu Zgłaszającej, iż Urząd Patentowy RP dokonał rejestracji wcześniej zgłoszonych przez nią znaków [...], które składają się z analogicznych słów oraz są również domenami, jak przedmiotowe oznaczenie [...], organ podkreślił, że bada każde oznaczenie indywidualnie. Wynika to z faktu, że każdy znak towarowy, nawet identyczny z zarejestrowanym wcześniejszym znakiem i przeznaczony do oznaczania identycznych lub podobnych towarów co znak wcześniejszy, podlega takiemu samemu badaniu pod względem przesłanek bezwzględnych jak każdy inny znak. Oznaczenie [...] zostało zgłoszone w dniu [...] października 2020 r. i wobec tej daty należało dokonać oceny zdolności rejestracyjnej. Niesłusznym jest zatem zarzut Zgłaszającego, że skoro analogiczne w jego ocenie oznaczenia, wskazane w jego stanowisku, uzyskały prawo ochronne, to takowe należy się również oznaczeniu [...] tylko ze względu na te wcześniejsze rejestracje. Urząd poinformował, że Urząd Patentowy RP, Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) oraz Sąd UE zaostrzają wymogi rejestracji znaków towarowych. Nie udziela się ochrony na oznaczenia, które nie nadają się do odróżniania towarów i usług do oznaczenia których są przeznaczone, w szczególności takie które są opisowe. Opisowość oznacza, że znak towarowy, którym będą sygnowane towary i usługi bezpośrednio wskazuje na charakter tych towarów i świadczonych usług. Reasumując organ stwierdził, że w odniesieniu do wskazanego zakresu ochrony oznaczenie [...] nie posiada żadnych indywidualizujących cech, które w percepcji przeciętnego odbiorcy pozwoliłyby na trwałą, jednoznaczną asocjację zgłoszonych usług oraz oznaczenia z tym i tylko z tym podmiotem, od którego one pochodzą. Oznaczenie w zgłoszonej postaci nie może samoistnie wzbudzić wśród potencjalnych odbiorców usług, dla których zostało zgłoszone, jednoznaczne skojarzenia z konkretnym przedsiębiorcą. Oznaczenie tego rodzaju może występować obok znaku towarowego, ale samo w sobie nie może być znakiem towarowym. Biorąc więc pod uwagę ogólne wrażenie wywierane przez zgłoszone oznaczenie, jego wartość znaczeniową oraz warstwę przedstawieniową, należy stwierdzić, że oznaczenie to nie posiada znamion indywidualizujących, które mogłyby zapewnić jednolite skojarzenia ich odbiorcom, że usługi opatrywane tym oznaczeniem pochodzą od jednego i zawsze tego samego podmiotu, w tym przypadku od Zgłaszającej. Przedmiotowe wyrażenie nie nadaje się do tego, aby odbiorca, stykając się z nim, przypisał je w sposób jednoznaczny i nie pozostawiający wątpliwości właściwemu przedsiębiorcy. W opinii Urzędu w/w znak towarowy [...] nie posiada żadnego szczególnego elementu odróżniającego. Pismem z dnia 3 października 2022r. S. G. skierował do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję zarzucając naruszenie: 1. przepisów postępowania, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia i polegało w szczególności na pominięciu przez Urząd podczas badania wniosku [...] ,,[...]", co stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego opisanych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., 2. przepisów prawa materialnego tj. art. 1291 ust. 1 pkt 2 oraz 3 pwp. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na moją rzecz kosztów procesu. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że rozpatrzenie wniosku z pominięciem sufiksu ,,.pl" oznacza, że Urząd nie rozpatrzył materiału dowodowego wszechstronnie. Organ powinien był ustalić stan faktyczny w sposób wszechstronny oraz wyczerpująco wyjaśnić przesłanki, jakimi się kierował. Zdaniem skarżącego Urząd naruszył art. 107 § 3 k.p.a. oraz zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz zasad ustalonych w art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. W ocenie skarżącego organ analizując wniosek o rejestrację słownego znaku towarowego, który składa się z co najmniej dwóch słów (znaków), powinien ocenić zgłoszone wyrażenie jako całość, czego nie uczynił w niniejszej sprawie. Dla przeciętnego konsumenta jest oczywiste, że wyrażenie "[...]" jest to adres, który można wpisać w pasku wyszukiwania. Dodanie sufiksu w postaci ,,.pl" zawsze powoduje, iż wyrażenie jest oryginalne i ma stuprocentową moc odróżniającą. Niezależnie od tego jak powszechne byłoby słowo znajdujące się przed sufiksem (np. dobry), to po dodaniu sufiksu (np. ,,.pl") tworzy się wyrażenie, które jest oryginalne, niepowtarzalne (wyrażenie "[...]" oznacza, że chodzi o jeden adres dla jednej strony internetowej). Zdaniem skarżącego, jeżeli wcześniej Urząd zarejestrował słowne znaki towarowe [...] oraz [...], to nie powinien odmawiać rejestracji znaku "[...]". Dodatkowo swoje stanowisko skarżący przedstawił w piśmie procesowym z dnia 3 października 2022r.wskazując na niepowtarzalny i unikalny charakter nazwy każdej zarejestrowanej domeny w tym również zgłoszonej do rejestracji przez skarżącego jako znak towarowy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U.2023 poz.259). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie jest ona zasadna. Przedmiotem skargi jest decyzja Urzędu Patentowego RP utrzymująca w mocy decyzję tego organu, którą odmówiono skarżącemu udzielenia prawa ochronnego na słowne oznaczenie: [...]. Na wstępie podkreślić należy, że istotą znaku towarowego jest zdolność odróżniania towarów lub usług jednego przedsiębiorstwa, od towarów lub usług tego samego rodzaju innych przedsiębiorstw. Znakiem towarowym może być jedynie znak, do używania którego można przyznać wyłączność tylko jednemu podmiotowi gospodarczemu, bez naruszania prawa swobodnego dostępu innych uczestników obrotu towarowego do oznaczeń ogólnych. Podstawową przesłanką do udzielania prawa ochronnego na znak towarowy jest zatem posiadanie przez oznaczenie zgłoszone do Urzędu Patentowego, w celu uzyskania prawa ochronnego dostatecznych znamion odróżniających. Jest to ogół cech pozwalających zindywidualizować dany towar lub usługę na rynku, wśród towarów lub usług tego samego rodzaju pochodzących od innych podmiotów gospodarczych. Ta właściwość jest warunkiem spełnienia przez znak towarowy funkcji oznaczenia pochodzenia. Istotą znaku towarowego jest bowiem zwrócenie uwagi odbiorców i identyfikacja oznaczanego nim towaru lub świadczonej usługi jako pochodzących z konkretnego źródła, od konkretnego przedsiębiorcy. Przepisy ustawy z dnia z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U.2021.324, dalej jak p.w.p.) określają m.in. bezwzględne przeszkody rejestracji znaku towarowego, co oznacza, że nie każde oznaczenie może uzyskać status znaku towarowego, a jeżeli zostanie zarejestrowane, może zostać unieważnione. Zgodnie z treścią art. 1291 ust.1 pkt 2 pwp nie udziela się prawa ochronnego na oznaczenie, które nie nadaje się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostało zgłoszone. Ponadto nie udziela się praw ochronnych na takie oznaczenia, które nie posiadają dostatecznych znamion odróżniających, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności, co reguluje art. 1291 ust. 1 pkt 3 pwp. Są to oznaczenia, które oceniane w całości nie nadają się do odróżniania towarów (usług), dla których zostały przeznaczone, gdyż struktura znaku nie wykazuje wobec nich znamion odróżniających. Ponadto na co, zdaniem sądu, słusznie zwrócił uwagę organ udzielenie prawa ochronnego na dany znak towarowy nie może prowadzić do monopolizacji oznaczenia, które służy wyłącznie do przekazywania informacji o cechach towaru czy usługi. Aby znak spełniał swoją podstawową funkcję tj. indywidualizował dany towar lub usługę na rynku wśród towarów i usług tego samego rodzaju pochodzących z innego źródła, powinien mieć przede wszystkim charakter abstrakcyjny w stosunku do towarów i usług, które oznacza. Strona skarżąca wnosiła o udzielenie prawa ochronnego na oznaczenie słowne [...]. Zostało zgłoszone do oznaczania następujących usług z klasy 38: usługi portalu internetowego w zakresie zbierania i rozpowszechniania informacji i danych; internetowy serwis informacyjny; usługi w zakresie zbierania i przekazywania aktualności informacyjnych z wykorzystaniem multimediów i Internetu. Odbiorcami powyższych usług, jak wskazał organ, jest szeroki krąg osób, które są dobrze poinformowane, zainteresowane szerokorozumianymi usługami wymienionymi w podaniu znaku zgłoszonego. Będzie to grupa nieograniczona czynnikami obiektywnymi, takimi jak wiek, płeć czy wykształcenie; w kontekście wszystkich zgłoszonych usług wydaje się, że krąg odbiorców będzie się składał zarówno z konsumentów, jak i z odbiorców profesjonalnych. W związku z tym relewantny krąg odbiorców usług sygnowanych przedmiotowym oznaczeniem jest szeroki. Konsumenci ww. usług są bardzo zróżnicowaną grupą odbiorców, tak pod względem wieku, jak i preferencji, wykształcenia, płci, doświadczenia życiowego, czy poziomu intelektualnego, powyższe usługi są również skierowane do profesjonalistów z różnych branż, w szczególności z branży mediów oraz z branży wydawniczej. Wydaje się zasadne przyjęcie, iż konsumenci względem tego rodzaju usług wykazywać będą średni stopień uwagi przy ich wyborze, zaś w przypadku odbiorców profesjonalnych będzie to wysoki poziom uwagi, podyktowany starannością co do prowadzenia swojej działalności i związaną z tym potrzebą korzystania z usług portalu internetowego. Wyrażenie "[...]" składa się z połączenia słów/elementów: [...] i [...]. Zestawienie tych słów nie jest oryginalne pod względem gramatycznym i w konsekwencji pozostaje czytelne dla przeciętnego odbiorcy. Zgłoszony znak w sposób nie wymagający złożonej dedukcji prowadzi przeciętnego odbiorcę do powzięcia informacji o miejscu, w którym coś się koncentruje, nie zaś do skojarzenia go z konkretnym przedsiębiorcą. Jest to zatem oznaczenie składające się w całości z elementów niewyróżniających, mających wyłącznie walor informacyjny. Przedmiotowe oznaczenie słowne [...] nie przejawia bowiem żadnych cech fantazyjnych ani abstrakcyjnych względem usług. Sąd w pełni podziela stanowisko organu, że przedmiotowe oznaczenie [...] jest oznaczeniem ogólnoinformacyjnym, które nie nadaje się do odróżnienia usług skarżącego od usług tego samego rodzaju oferowanych przez innych przedsiębiorców działających w tej branży. Oznaczenie to nie spełnia więc podstawowej funkcji znaku towarowego - funkcji odróżniania towarów i usług jednego przedsiębiorcy od towarów i usług innego przedsiębiorcy, działającego na tym samym rynku. Nie posiada bowiem dostatecznych znamion odróżniających, które mogłyby identyfikować towary i usługi ze względu na ich pochodzenie. Zdaniem sądu, Urząd Patentowy prawidłowo uznał, że sporne oznaczenie ma znaczenie ogólnoinformacyjne i opisowe. Oznaczenie [...] (wg Słownika Języka Polskiego PWN): [...] - 1. «środkowa część czegoś» 2. «miejsce, w którym coś się koncentruje»; także środkowa część miasta; [...] - «skrót od słowa Polska». Zatem w całościowym odbiorze wyrażenie to nie będzie dla konsumentów w wskazaniem konkretnego podmiotu je oferującego, a dopuszczenie do udzielenia prawa ochronnego na tego typu określenie prowadziłoby do niebezpieczeństwa zawłaszczenia go przez jedną firmę. Oznaczenie [...] nie może być zatem zastrzeżone na rzecz jednego przedsiębiorcy. Dodatkowo należy zauważyć, iż przedmiotowe oznaczenie nie posiada jakiejkolwiek grafiki, która pozwalałaby ewentualnie odróżniać to oznaczenie w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. W spornym znaku trudno odnaleźć jakiekolwiek cechy mówiące o pochodzeniu produktu (usługi) od konkretnego podmiotu, a nawet odróżniające sam tylko produkt (usługę) od innych, podobnych na rynku. Przedmiotowy znak [...] składa się z dwóch słów "[...]" i ".[...]" mających swoje określone znaczenie, niosące konkretną informację, oznacza to, że potencjalny odbiorca nie jest w stanie utożsamić tego oznaczenia ze znakiem towarowym. W ocenie sądu zatem, stwierdzić należy, że organ w zaskarżonej decyzji przyjął prawidłową wykładnię art. 1291 ust. 1 pkt 2 i 3 pwp i słusznie stwierdził, iż na przedmiotowy znak towarowy nie można udzielić ochrony. Z powyższych względów zarzuty skargi, dotyczące zarówno naruszenia prawa procesowego, jak i materialnego, w całości nie zasługiwały na uwzględnienie. Organ rozstrzygający sprawę działał na podstawie i w granicach przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Zdaniem Sądu, nie doszło do naruszenia ogólnych zasad wyrażonych m.in. w art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i art. 15 kpa. Sprawę rozstrzygnięto bowiem po wyczerpującym i prawidłowym zebraniu, a następnie rozpatrzeniu, materiału dowodowego, który był wystarczający do podjęcia zaskarżonych rozstrzygnięć (art. 77 i art. 80 kpa). Na zakończenie podkreślić należy, że fakt zarejestrowania przez skarżącego wskazanej domeny internetowej: [...], nie rodzi po Jego stronie automatycznych uprawnień do zarejestrowania tej nazwy jak znaku towarowego. Nie jest kwestionowane, jak zauważył skarżący, że każda domena internetowa jest unikalna, co oznacza, że w pewnym momencie możliwe jest zarejestrowanie tylko jednej domeny o nazwie na całym świecie. Nie można wykluczyć sytuacji, że nazwa domeny zostanie zarejestrowana znak towarowy. Jak jednak wskazano powyżej znak towarowy to rodzaj oznaczenia, na podstawie którego można odróżnić towary i usługi jednego przedsiębiorstwa od drugiego. Aby zarejestrować określone oznaczenie w tym nazwę domeny internetowej jako znak muszą być spełnione przesłanki określone w przepisach ustawy Prawo własności przemysłowej i jednocześnie nie mogą zachodzić bezwzględne przeszkody takiej rejestracji. Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie przed Urzędem Patentowym wykazało, że z uwagi na zaistnienie bezwzględnych przeszkód rejestracji określonych w art. 1291 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 pwp i na sporne oznaczenie nie można udzielić ochrony. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.