VI SA/Wa 2542/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędzia WSA Tomasz Sałek Protokolant st. ref. Renata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2022 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę

Zaskarżoną w tej sprawie do Sądu ww. decyzją z [...] lipca 2021 r. Komendant Główny Policji (dalej KGP, organ odwoławczy), działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2020 r., poz. 955), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z [...] kwietnia 2021 r. orzekającą o cofnięciu R. M. (dalej skarżący) pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej, uzyskanego decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. nr [...] z [...] pazdziernika 2011 r., wydanego w celu łowieckim w ilości 3 (trzech) sztuk broni palnej myśliwskiej. U podstaw faktycznych podjętego ww. decyzjami rozstrzygnięcia legło ustalenie, że skarżący, prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z [...] lutego 2021 r. II Wydział Karny sygn. akt [...], został uznany winnym (i skazany) popełnienia czynów z art. 291 § 1 Kodeksu karnego, dalej k.k. (paserstwo umyśle) oraz z art. 263 § 2 k.k. (wyrób i handel bronią bez zezwolenia), za co Sąd ten wymierzył mu karę łączną grzywny w wysokości 480 (czterystu osiemdziesięciu) stawek dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 100 (sto) złotych oraz obciążył kosztami sądowymi. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, na tle unormowania ww. przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji, podniósł w szczególności, że przesłanką cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej, jest stwarzanie przez osobę posiadającą pozwolenie na broń zagrożenia dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego; jednocześnie ustawodawca a priori przesądził, że osobami stwarzającymi tego typu zagrożenie są osoby, które zostały skazane prawomocnym wyrokiem za wymienione w tym przepisie rodzaje przestępstw. Jest to w istocie ustawowe domniemanie, którego obalenie nie jest dopuszczalne, przy czym samo przestępstwo nie musi mieć bezpośredniego związku z bronią, a organ nie jest zobligowany w takich przypadkach do podejmowania czynności potwierdzających istnienie tego zagrożenia. Skazanie za każde przestępstwo umyślne sankcjonowane jest orzeczeniem o cofnięciu pozwolenia na broń. Ustalenie, że skarżący został skazany za umyślne przestępstwo, a wydany w tej sprawie wyrok pozostaje w obrocie prawnym, jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń. W takich przypadkach ustawa sama rozstrzyga, że zagrożenie dla wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji dóbr wynika m. in. ze skazania za przestępstwo umyślne lub umyślne przestępstwo skarbowe, zatem osobom spełniającym tę przesłankę pozwolenia wydać nie wolno, a wydane - w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, należy cofnąć. W takich przypadkach ustawodawca nie daje organom Policji możliwości wyboru konsekwencji administracyjnoprawnych. Przedmiotem postępowania administracyjnego nie jest ocena postępowania karnego, a ustalenie czy zachodzą określone w ustawie o broni i amunicji przesłanki - w przypadku skarżącego - do cofnięcia pozwolenia. Skarżący posiada obecnie status osoby skazanej prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwa, wyrok znajduje się w obrocie prawnym; skoro orzeczone nim skazanie nie uległo zatarciu, to fakt ten implikuje sposób załatwienia sprawy przez cofnięcie pozwolenia na broń. Skarżący nie zgodził się z powyższą decyzją. W skardze do Sądu zarzucił jej: 1. naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie dostatecznie stanu faktycznego, w sytuacji gdy organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i dopiero po dokonaniu takich czynności wydać decyzję w sprawie. Na kanwie niniejszej sprawy organ zobligowany jest do przeprowadzenia szczegółowej analizy i uzasadnienia istnienia obawy, że dana osoba może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Powyższe doprowadziło do wydania decyzji cofającej pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, mimo że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z 30 grudnia 2008 r. w sprawie II OSK 1709/07 wskazano, że niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym czynem, za który strona została skazana i cechami charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, które stwarzałoby obawy, że posiadacz broni użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego; 2. naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. poprzez pominięcie faktu, iż skarżący od dnia otrzymania pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. nr [...] z [...] października 2011 r., wydanego do celów łowieckich w ilości 3 (trzech) sztuk broni palnej nigdy swym zachowaniem nie stworzył jakichkolwiek obaw co do niezgodnego z prawem używania broni oraz nigdy nie stanowił zagrożenia dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, w sytuacji gdy powyższe nie zostało wzięte pod uwagę przez organ wydający decyzję z [...] kwietnia 2021 roku; 3. naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez pominięcie faktu, że pobawienie prawa do broni, na podstawie art 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie uzasadnia wyłącznie sam fakt popełnienia jakiegokolwiek przestępstwa, lecz stwierdzenie, że jego sprawca należy do osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II OSK 141/10); 4. naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez pominięcie faktu, że dotychczasowe życie zachowanie i postępowanie skarżącego pozwala uznać, iż jest osobą postępującą zgodnie z zasadami współżycia społecznego, w związku z czym nie występuje podstawa ku temu aby wydać decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń. Z tych przyczyn skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z [...] lipca 2021 r. oraz utrzymanej nią w mocy ww. decyzji z [...] kwietnia 2021 r. i umorzenie postępowania w sprawie ich wydania; ewentualnie uchylenie tych decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniósł też o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi rozwinął szczegółową argumentację na temat wskazanych zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko wskazując też, że powołane w skardze orzecznictwo odnosi się do stanu prawnego sprzed 10 marca 2011 r. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. Nr 38, poz. 195) wprowadziła istotne zmiany w zakresie zasad cofania pozwoleń na broń, zatem orzecznictwa tego nie można odnosić do aktualnego stanu prawnego. Na rozprawie przed Sądem 16 marca 2022 r. (por. protokół rozprawy w aktach sądowych) skarżący, popierając skargę, powołał się na zaświadczenie o niekaralności (uzyskane przed rozprawą), z którego wynika, że nie figuruje w kartotece karnej od 24 lutego 2022 r.; jak podniósł "kara była ważna rok czasu, a potem z automatu zostaje wykreślona". Jednocześnie złożył do akt kpię zapytania o udzielenie informacji o osobie, w zakresie danych "skazania przez sądy polskie", skierowanego do Ministerstwa Sprawiedliwości Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego [...] marca 2022 r. oraz kopię udzielonej tego samego dnia przez to Biuro informacji o tym, że skarżący nie figuruje w kartotece karnej w podanym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie ma uzasadnionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji w brzmieniu nadanym ww. ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. Nr 38, poz. 195, dalej ustawa zmieniająca), która weszła w życie z dniem 10 marca 2011 r. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Natomiast w myśl art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Fakt, że skarżący ww. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z [...] lutego 2021 r. II Wydział Karny sygn. akt [...] został uznany winnym (i skazany) popełnienia czynów z art. 291 § 1 k.k. (paserstwo umyśle) oraz z art. 263 § 2 k.k. (wyrób i handel bronią bez zezwolenia) jest bezsporny. Nie ulega również wątpliwości, że czyny popełnione przez skarżącego są przestępstwami umyślnymi. Stąd też organ dokonał prawidłowej wykładni zastosowanego w sprawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji, w brzmieniu nadanym tym przepisom ww. ustawą zmieniającą z 2011 r., przy czym w opisanych okolicznościach stanu faktycznego i prawnego sprawy nie był zobowiązany do badania, czy skarżący stanowi zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa publicznego, uzasadniające cofnięcie mu pozwolenia na broń, gdyż stosownej oceny w tym względzie dokonał już ustawodawca. Analizując bowiem treść przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji należy zauważyć, że zawiera on swego rodzaju definicję pojęcia "osoby stanowiącej zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego", której to osobie nie można wydać pozwolenia na broń, lub której, stosownie do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, organ Policji jest zobowiązany cofnąć pozwolenie na broń. Ustawodawca nakazuje w tym przepisie uznać za osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, po pierwsze osoby skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe (lit. a)), po drugie osoby skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, a także przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia (lit. b)). Ustawodawca uznał zatem, że sam fakt skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe jest samoistną przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń. Popełnienie bowiem wskazanych czynów (ich dokonanie) świadczy, że dana osoba nie daje rękojmi zachowania postawy, jaką dochowywać - w ocenie ustawodawcy - powinien posiadacz broni. Kategoryczna treść art. 18 ust. 1 ustawy o broni i amunicji ("organ Policji cofa pozwolenie na broń") oznacza, że decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego, lecz ma charakter decyzji związanej. Przepis ten nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Przedmiotem postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń jest zatem jedynie ustalenie, czy zachodzą określone w ustawie o broni i amunicji przesłanki do cofnięcia pozwolenia, tj. w niniejszej sprawie, czy skazanie za przestępstwo spełnia wymogi określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Skarżący, w myśl ww. przepisów ustawy o broni i amunicji w wersji obowiązującej od 10 marca 2011 r., należy (stosownie do prawidłowo poczynionych w sprawie przez organy Policji I i II instancji ustaleń faktycznych) do kategorii osób stanowiących zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, albowiem został prawomocnym wyrokiem sądu skazany za umyślne przestępstwa. Stąd też, wobec wystąpienia przesłanki określonej w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji, organy Policji były zobligowane do cofnięcia skarżącemu przedmiotowego pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej, wydanego w celu łowieckim. Odnośnie podniesionej przez skarżącego na rozprawie przed Sądem 16 marca 2022 r. argumentacji na temat nie figurowania w kartotece karnej od [...] lutego 2022 r. (czyli zatarcia skazania), wskazać należy, że okoliczność ta nie może mieć wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji (i objętego nią rozstrzygnięcia), bowiem w dniu jej wydania, tj. [...] lipca 2021 r., jak również w dniu wydania poprzedzającej tę decyzję decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w B., tj. [...] kwietnia 2021 r., skarżący (co jest poza sporem) legitymował się statusem osoby skazanej za przestępstwa umyślne. Sąd natomiast kontroluje zaskarżoną decyzję według stanu faktycznego i prawnego z daty jej podjęcia. Zatem podniesiony przez skarżącego fakt zatarcia skazania może mieć znaczenie przy ewentualnym ponownym ubieganiu się o pozwolenie na broń, nie ma natomiast znaczenia w tym postępowaniu i nie wpływa na ocenę zaskarżonej decyzji przez Sąd, skoro w dacie jej wydania skazanie to nie było zatarte, a organy Policji – z oczywistego w tej sytuacji powodu, nie rozważały tej okoliczności w kontekście wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia. Poza tym wszystkim należy też mieć na uwadze, że instytucja zatarcia skazania dotyczy wyłącznie procedowania w sprawach karnych - jest istotna z perspektywy wymierzania kar w postępowaniu karnym. Samo zatarcie skazania nie ma natomiast - w ogólnym porządku prawnym - takiego skutku, że na zdarzenie, które było podstawą skazania, nie można się powoływać w innym postępowaniu (także w postępowaniu dotyczącym wydania/cofnięcia pozwolenia na broń (por. wyrok NSA z 19 lutego 2020 r. II OSK 973/18). Skazanie za przestępstwo, które (skutkiem zatarcia) z mocy ustawy uważa się za niebyłe, nie stoi na przeszkodzie dokonaniu pełnej i obiektywnej oceny właściwości i warunków osobistych osoby ubiegającej się o wydanie pozwolenia na broń. Zatarcie skazania pozwala wprawdzie daną osobę uznać za niekaraną, jednakże przy ocenie osobowości posiadacza broni ważny jest nie tyle fakt ukarania, ale dotychczasowe życie i sposób jego postępowania. Zatarcie skazania nie stanowi zatem przeszkody do ustalenia w trybie art. 75 k.p.a., że osoba posiadająca pozwolenie na broń popełniła czyn, który sam w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami, rodzi obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem porządku publicznego (por. wyroki NSA z 16 października 2012 r. II OSK 1097/11 i z 27 lipca 2010 r. II OSK 1245/09). W tym stanie rzeczy, nie podzielając argumentacji skargi oraz uznając, że organy Policji I i II instancji w sposób prawidłowy zebrały i oceniły materiał dowodowy, jak również nie naruszyły przy wykonywaniu tych czynności przepisów prawa, w tym dokonały prawidłowej wykładni ww. przepisów ustawy o broni i amunicji mających zastosowanie w sprawie wobec ustalonych w niej okoliczności stanu faktycznego, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) orzekł, jak w sentencji wyroku.