Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

VI SA/Wa 1696/22

Wyrok WSA w Warszawie z 9 stycznia 2023 r., VI SA/Wa 1696/22 – wzory przemysłowe

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
9 stycznia 2023
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Asesor WSA Robert Żukowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 9 stycznia 2023 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. sp. k. z siedzibą w L. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 31 marca 2022 r. nr DT-WW.WpS.2021.0010.6.pusz w przedmiocie sprzeciwu wobec udzielenia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

VI SA/Wa 1696/22 Uzasadnienie W decyzji z dnia [...] marca 2022 r. nr [...], Urząd Patentowy RP - po rozpoznaniu sprzeciwu uznanego za bezzasadny, wniesionego przez A.s.k. z siedzibą w [...] wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] sierpnia 2020 r. w przedmiocie udzielenia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Podkładka do manicure", zgłoszonego dnia 17 sierpnia 2020 r., przez B. B. prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą P., zarejestrowanego pod nr [...] i opublikowanego dnia [...] listopada 2020 r. w Wiadomościach Urzędu Patentowego [...], działając na podstawie art. 245 ust. 1 w związku z art. 247 ust. 3, art. 246 ust. 1, art. 102 ust. 1 i 2, art. 103 ust. 1 i art. 104 ust. 1 i 2 w związku z art. 246 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz.U. 2021 r., poz. 324, dalej "pwp"), oddalił sprzeciw w całości i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Ww. decyzję wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: 17 sierpnia 2020 r., do Urzędu Patentowego RP wpłynęło zgłoszenie B. B. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą P. (dalej "Uprawniona") w sprawie udzielenia prawa z rejestracji na wzór przemysłowy pt.: "Podkładka do manicure", oznaczone nr [...]. [...] sierpnia 2020 r. Urząd Patentowy RP wydał decyzję o udzieleniu prawa z rejestracji. Decyzja o rejestracji ww. wzoru przemysłowego została ogłoszona w dniu [...] listopada 2020 r. w Wiadomościach Urzędu Patentowego [...]. 29 kwietnia 2021 r. A. s.k. z siedziba w [...] ("Wnoszący sprzeciw", "Skarżący") wniósł do Urzędu Patentowego RP sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2021 r. o udzieleniu prawa z rejestracji przedmiotowego wzoru przemysłowego [...] (dalej także "Sporny wzór"). Jako podstawę prawną sprzeciwu wskazano art. 246 ust. 1 i 2 w zw. z art. 102 ust. 1 i 2 w zw. z art. 103 ust. 1 w zw. z art. 104 ust 1 i 2 pwp. W uzasadnieniu sprzeciwu w odniesieniu do art. 102 ust. 1 pwp Wnoszący sprzeciw podniósł, że wzór przemysłowy objęty sprzeciwem nie posiada cechy nowości. Podkładka do manicure została bowiem już wcześniej wprowadzona do obrotu przez I. sp. z o.o. sp.k. Dowodem powyższego są zdjęcia publikowane na portalach społecznościowych przez użytkowników podkładki. Użytkownicy publikowali zdjęcia podkładki m.in.: 4 lipca 2019 r., 25 października 2019 r., 14 października 2019 r., 18 listopada 2019 r., 1 grudnia 2019 r. oraz 30 grudnia 2019 r. Wnoszący sprzeciw wskazał, że przed notariuszem dokonano otwarcia stron internetowych i okazania ich zawartości, notariusz zaś potwierdził, że wydruki/print screen z ww. stron są tożsame z obrazami prezentowanymi na ekranie komputera (dowód: akt notarialny z dnia 18 marca 2021 r. Rep.A nr [...] zawierający protokół z otwarcia stron internetowych potwierdzający zawartość otwartych stron internetowych z wydrukami z tych stron internetowych). Zdaniem Wnoszącego sprzeciw, przed datą zgłoszenia spornego wzoru przemysłowego był użytkowany i powszechnie prezentowany szerokiemu gronu odbiorców z branży beauty wzór podkładki do manicure o takim samym kształcie, kolorystyce, fakturze i funkcjonalności. Takie podkładki były wprowadzane do obrotu m.in. przez spółkę I.sp. z o.o. i sp.k. Zdaniem Wnoszącego sprzeciw, podkładka do manicure zgłoszona przez Uprawnioną, nie posiada również indywidualnego charakteru. Nie odróżniają jej bowiem żadne cechy indywidualne od dużo wcześniej dostępnej na rynku podkładki oferowanej przez I. sp. z o.o. sp.k. Posiada ona tożsamy kształt, jest wykonana z tego samego surowca. W odniesieniu do art. 103 ust. 1 pwp Wnoszący sprzeciw podkreślił, że wzór przemysłowy podkładki był dostępny na długo przed zgłoszeniem wzoru objętego sprzeciwem. Jeśli chodzi o przezroczystą podkładkę brak jest cechy nowości, bowiem wzór jest identyczny z dostępnym wcześniej na rynku i szeroko prezentowanym wzorem podkładki do manicure. Następnie Wnoszący sprzeciw odwołał się do treści art 104 pwp i podkreślił, że wzór przemysłowy objęty sprzeciwem nie posiada waloru indywidualnego charakteru wobec tego, że wcześniej był udostępniony publicznie wzór identyczny. Ogólne wrażenie wywoływane na zorientowanym użytkowniku może wskazywać, że są to te same produkty z uwagi na ich funkcjonalność, kształt, surowiec z którego zostały wykonane, przezroczystość produktu. Ogólne wrażenie jakie wywołują na zorientowanym użytkowniku podkładki do manicure Uprawnionej i te produkowane przez I. sp. z o.o. sp.k. wskazują na tożsamość przedmiotów. Zorientowany użytkownik mógłby pomylić oba produkty. Jednocześnie Wnoszący sprzeciw wskazał, że na rzecz B. H. udzielono prawa ochronnego do wzoru użytkowego [...] na podkładkę pod dłoń lub stopę do zabiegów kosmetycznych lub leczniczych. Zgłoszenie ogłoszono w Biuletynie Urzędu Patentowego nr 04/20 z dnia 10 lutego 2020 r. Już na podstawie ogłoszenia o zgłoszeniu potencjalni konkurenci mieli możliwość zapoznania się ze zgłoszonym wzorem użytkowym. Nie sposób zatem przypisać cechy nowości podkładce do manicure objętej sprzeciwem, która została zgłoszona do rejestracji 17 sierpnia 2020 r. - tj. w terminie późniejszym niż ogłoszenie w Biuletynie o zgłoszeniu ww. wzoru użytkowego. Wcześniejsza publikacja wskazuje na to, że późniejsze zgłoszenia pozbawione są cechy nowości. Wnoszący sprzeciw wskazał, że podkładka pod dłoń lub stopę do zabiegów kosmetycznych lub leczniczych, do której uprawniony jest B. H., składa się z korpusu podkładki wykonanego z trwałego, nieprzenikalnego dla cieczy i gazów materiału oraz umieszczonej na tym korpusie elastycznej poduszki. Korpus ma kształt odcinka walca, którego ściana jest grzbietem, zaś płaszczyzna cięcia jest podstawą. Poduszka podkładki zaś jest rozłączna z korpusem. Po rozłączeniu korpus podkładki jest tożsamy co do kształtu, koloru, stylistyki z podkładką do manicure zgłoszoną przez Uprawnioną (dowód: opis ochronny wzoru użytkowego podkładki pod dłoń lub stopę do zabiegów kosmetycznych lub leczniczych). Wnoszący sprzeciw podniósł także, że w przypadku podkładki pod dłoń lub stopę do celów kosmetycznych lub leczniczych [...] oraz podkładki zgłoszonej przez Uprawnioną nie sposób wskazać cech odróżniających, które nadawałyby im indywidualnego charakteru. Zdaniem Wnoszącego sprzeciw zatem trudno mówić o swobodzie twórczej i w ogóle o twórczości, jeśli podkładki są identyczne. W podsumowaniu Wnoszący sprzeciw wskazał, że wzór jest tożsamy z wcześniej zgłoszonym przez B. H. wzorem użytkowym i szeroko udostępnianym na rynku branży beauty modelem podkładki I. sp. z o. o. i sp.k. Urząd Patentowy RP zawiadomił Uprawnioną o sprzeciwie wniesionym wobec decyzji o udzieleniu prawa z rejestracji na ten wzór przemysłowy oraz doręczył odpis sprzeciwu. Uprawniona uznała sprzeciw za bezzasadny i wniosła o odrzucenie sprzeciwu oraz utrzymanie w mocy prawa z rejestracji. Decyzją z dnia [...] marca 2022 r. Urząd Patentowy RP oddalił sprzeciw w całości i utrzymał w mocy decyzję o udzieleniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. W uzasadnieniu organ na wstępie przytoczył i wyjaśnił treść przepisów mających zastosowanie w sprawie, w tym art. 102 ust. 1 i 2, art. 103 ust. 1 oraz art. 104 ust. 1 i 2 pwp. Następnie wskazał, że zgodnie z dokumentacją zgłoszeniową przedmiotem spornego wzoru przemysłowego za numerem [...] jest podkładka do manicure w dziesięciu odmianach kolorystycznych. Urząd Patentowy RP zauważył także, że przedmiotem oceny mogą być tylko te cechy wzoru przemysłowego, które są widoczne na zewnątrz w toku zwykłego użytkowania, czyli dostrzegalne w trakcie tego używania zmysłem wzroku. Organ podniósł, że dla wykazania ujawnienia wcześniejszych wzorów Wnoszący sprzeciw przedstawił materiał dowodowy obejmujący: 1) protokół otwarcia stron internetowych dla potwierdzenia zawartości otwartych stron z zawartością wydruków z tych stron (w formie aktu notarialnego z dnia 18 marca 2021 r.), 2) wydruki ze stron internetowych. Organ zauważył, że dowody ujawnienia wzoru w Internecie powinny być zgodne z wytycznymi zawartymi w dokumencie przyjętym przez Polskę w dniu 15 kwietnia 2020 r. pt. "Wspólny komunikat kryteriów oceny ujawnienia wzorów w Internecie". Dokument dostępny jest na stronie Urzędu Patentowego RP w zakładce "Konwergencja", "Wzory przemysłowe". Organ wskazał, że w zakresie wcześniejszego ujawnienia produktu tożsamego ze Spornym wzorem Wnoszący sprzeciw stwierdził, że jeszcze przed datą zgłoszenia Spornego wzoru powszechną praktyką było oferowanie produktu według wzoru objętego sprzeciwem. W tym celu Wnoszący sprzeciw przedstawił dowody w postaci wydruków ze stron internetowych (portale społecznościowe Facebook i Instagram). W ocenie organu porównywane wzory różnią się jednak od siebie w sposób istotny. Dodatkowo, część przedstawionych wydruków jest słabej jakości, co nie pozwala na określenie i ocenę cech przedmiotów umieszczonych na fotografiach. W kwestii nowości, na podstawie przedstawionych materiałów ustalono, że: - https://www.instagram.com/[...], porównywane wzory różnią się wieloma szczegółami, tj. wzór objęty sprzeciwem jest jednoelementowy, nie posiada ścian bocznych. Wzór przeciwstawiony składa się z podstawy i nałożonej na nią nakładki (poduszki) - jest dwuelementowy, stanowi przekrój osiowy walca i posiada ściany boczne; - https://m.facebook.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://m.facebook.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], wzory różnią się wieloma szczegółami. Wzór objęty sprzeciwem jest jednoelementowy, nie posiada ścian bocznych wzór przeciwstawiony składa się z podstawy i nałożonej na nią nakładki (poduszki), stanowi przekrój osiowy walca i posiada ściany boczne, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii. Następnie organ zauważył, że oceny posiadania indywidualnego charakteru lub jego braku, należy dokonać przez pryzmat zorientowanego użytkownika. Rozpatrywanym sektorem w przedmiotowej sprawie jest sektor kosmetyczny, miarodajnym dla oceny będzie użytkownik, który styka się z produktem i korzysta z niego zgodnie z przeznaczeniem. Taki zorientowany użytkownik przed dokonaniem zakupu uważnie ogląda produkt, bada jego budowę, funkcjonalność oraz zwraca uwagę na detale. Ma przy tym świadomość znaczenia określonych cech wzoru oraz aktualnego stanu wzornictwa w tej dziedzinie produkcji, chociaż nie jest tak, że zna wszystkie wzory z tego sektora - sektor kosmetyczny. Zorientowanemu użytkownikowi przypisuje się wyższy niż u przeciętnego konsumenta (występującego w prawie znaków towarowych) poziom zdolności postrzegania istniejących różnic. Pojęcie to nie powinno być więc utożsamiane z modelem przeciętnego konsumenta odpowiednio poinformowanego i uważnego, wykształconym w orzecznictwie dotyczącym znaków towarowych. W niniejszej sprawie zorientowanym użytkownikiem na pewno nie będzie osoba, która patrzy na podkładkę do manicure w trakcie wizyty w salonie kosmetycznym. Przeciętny konsument w przeciwieństwie do zorientowanego użytkownika, nie ogląda produktu w postaci podkładki do manicure oraz nie porównuje różnych rodzajów dostępnych produktów czasie przed dokonaniem wyboru i zakupu. To zorientowany użytkownik bada poszczególne elementy (ogląda produkt z różnych stron, bada wygląd i funkcjonalność). W przedmiotowej sprawie oceniono, że zakres swobody twórczej będzie średni i ograniczony cechami funkcjonalnymi tego rodzaju przedmiotów, a także że kumulacja kilku odróżniających cech może prowadzić do powstania wzoru o odmiennym indywidualnym charakterze. Oceniając indywidualny charakter wzoru objętego sprzeciwem, czyli dokonując porównania ogólnego wrażenia wizualnego, jakie wzór wywołuje na zorientowanym użytkowniku w porównaniu z wrażeniem, jakie wywołuje na nim wzór wcześniejszy, należy dokonać całościowej oceny obu wzorów. W tym zakresie cechy odróżniające wzór objęty sprzeciwem od wzorów wskazanych przez Wnoszącego sprzeciw wynikające z tego, że wzór podkładki do manicure, objętej sprzeciwem wobec przedstawionych na wydrukach: - https://www.instagram.com/[...], - https://www.instagram.com/[...], - https://www.instagram.com/[...], - https://www.instagram.com/[...], wykazuje istotne różnice, tj.: - podkładka według wzoru objętego sprzeciwem jest jednoelementowa, podczas gdy przedstawiona na ilustracjach pochodzących od Wnoszącego sprzeciw podkładka składa się z dwóch elementów w postaci podstawy i nakładki, umieszczonej na jej grzbiecie i obejmującej jej środkową część, w tym zakresie ocena przeprowadzona przez Wnoszącego sprzeciw jest oceną niekompletną i obejmuje wyłącznie element podstawy podkładki, podczas gdy ocena porównawcza powinna być oceną całościową; - podkładka, według wzoru objętego sprzeciwem, nie posiada ścian bocznych (stanowi łukowato wygiętą formę przekroju walca o cienkiej ścianie z pustą przestrzenią znajdującą się poniżej sklepienia tej formy) podczas gdy podkładka przedstawiona na ilustracjach Wnoszącego sprzeciw posiada ściany boczne, - krawędzie boczne podkładki według wzoru objętego sprzeciwem są ostro ścięte, podczas gdy te przedstawione na ilustracjach Wnoszącego sprzeciw posiadają opływowy kształt krawędzi bocznych przechodzących w ściany boczne, które w podkładce według wzoru objętego sprzeciwem nie występują. Organ przyjął przy tym, że odmiany kolorystyczne we wzorze objętym sprzeciwem, wywołują podobne ogólne wrażenie - w przeciwnym wypadku nie mogłyby być uznane za odmiany i objęte jednym zgłoszeniem. Urząd Patentowy wskazał, że zorientowany użytkownik, znający podobne produkty oferowane na rynku, zauważy, że pomimo podobieństwa w zakresie konstrukcji podkładek do manicure wynikającego z funkcji technicznych i uwarunkowań funkcjonalnych (konstrukcja sama w sobie nie jest chroniona prawem z rejestracji wzoru przemysłowego) i ogólnego zarysu ich kształtu, przeciwstawione wzory wykazują szereg istotnych różnic wzorniczych opisanych powyżej i wpływających na odmienne wrażenie jakie wywołują. Wszystkie ww. różnice przesądzają, że całościowe ogólne wrażenie jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku wzór objęty sprzeciwem różni się od całościowego ogólnego wrażenia jakie wywołuje wzór wcześniejszy. W konsekwencji należy uznać, że sporny wzór odznacza się indywidualnym charakterem. W kwestii wcześniejszego wzoru użytkowego wskazanego jako podstawy sprzeciwu, organ zauważył, że przeciwstawione wzory różnią się wieloma szczegółami, wynikającymi z tego, że: - wzór objęty sprzeciwem jest jednoelementowy, nie posiada ścian bocznych - wzór przeciwstawiony składa się z podstawy i nałożonej na nią nakładki (składa się z dwóch części nałożonych na siebie) i stanowi przekrój osiowy walca i posiada ściany boczne, - obecność poduszki (zajmuje ¾ długości korpusu podstawy w środkowej części) podkładki wzoru użytkowego wysuwa się na plan pierwszy z uwagi na jej umiejscowienie na grzbiecie podstawy, nie dając podstaw do przeoczenia, że ta podkładka jest dwuelementowa, a części te tworzą całość (dotyczą podkładki według wzoru użytkowego), - w widoku 2A wyraźnie widać, że w rzucie bocznym podkładka ma kształt trapezu, którego kąty są zaokrąglone, - podkładka, według wzoru użytkowego, posiada stopki (oznaczone numerem 6), - widok boczny wyraźnie uwidacznia istotne opisane powyżej różnice w postaci: braku ścian bocznych we wzorze objętym sprzeciwem, obecności nakładki we wzorze użytkowym stanowiącym podstawę sprzeciwu. Podkładka według wzoru użytkowego składa się z dwóch elementów i w takiej postaci powinna być oceniana całościowo, a także przy uwzględnieniu cech wzoru ujawnionych w opisie. Biorąc pod uwagę wszystkie ww. różnice organ zgodził się ze stanowiskiem Uprawnionej, że oba przeciwstawione wzory wywołują odmienne ogólne wrażenia. W konsekwencji oba wzory mogą funkcjonować wspólnie na rynku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący, zarzucił: 1) naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 6, 7, 8, 77 § 1 k.p.a. poprzez wadliwie ustalenie stanu faktycznego, błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i pominięcie okoliczności świadczącej o zasadności wniesionego przez stronę skarżącą sprzeciwu, w tym m.in.: a. wadliwie i dowolnie przyjęto, że przedstawione przez stronę skarżącą dowody nie są sporządzone zgodnie z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, co w konsekwencji skutkowało błędnym uznaniem, iż strona skarżąca nie wykazała należycie faktu, że sporny wzór przemysłowy nie spełnienia ustawowych, obligatoryjnych przesłanek, jakimi jest cecha nowości oraz indywidualny charakter; b. pominięto fakt, że strona skarżąca przedstawiła notarialny protokół z otwarcia strony internetowej, który posiada przymiot dokumentu urzędowego; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 102 ust. 1 i 2, art. 103 ust. 1 i art. 104 ust. 1 i 2 pwp, przez ich błędną wykładnię i w konsekwencji uznanie, że brak jest podstaw do przyjęcia za zasadny - wniesiony przez stronę skarżącą sprzeciw - co w konsekwencji spowodowało, że Urząd uznał, iż sporny wzór posiada cechy, niezbędne dla uznania go za wzór przemysłowy. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Rozstrzygnięcie Urzędu Patentowego RP jest prawidłowe i nie narusza obowiązującego prawa, a argumenty zawarte w skardze nie podważają zasadności zaskarżonej decyzji. Przypomnieć należy, że Wnoszący sprzeciw występując przeciwko rejestracji spornego wzoru przemysłowego powołał art. 102 ust. 1 i 2 w zw. z art. 103 ust. 1 w zw. z art. 104 ust. 1 i 2 pwp, podnosząc, że Spornemu wzorowi brakuje cechy nowości i indywidualnego charakteru. Centralne w sprawie pojęcie wzoru przemysłowego definiuje art. 102 ust. 1 pwp stanowiąc, że jest nim nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, fakturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację. Gdy chodzi o cechę nowości wzoru przemysłowego to, według art. 103 ust. 1 pwp, uważa się go za nowy, jeżeli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, identyczny wzór nie został udostępniony publicznie przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób, z zastrzeżeniem ust. 2. Wzór uważa się za identyczny z udostępnionym publicznie także wówczas, gdy różni się od niego jedynie nieistotnymi szczegółami. Z kolei, w myśl art. 104 ust. 1 pwp, wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo. Należy podkreślić, że wyjściową cechą wzoru przemysłowego podlegającego ochronie prawnej (rejestracji) jest według art. 102 ust. 1 pwp "postać wytworu (produktu) lub jego części", charakteryzująca się wymienionymi przykładowo w tych przepisach cechami. Natomiast wytworem jest przedmiot materialny wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy, obejmujący w szczególności opakowanie, symbole graficzne oraz kroje pisma typograficznego, z wyłączeniem programów komputerowych. (art. 102 ust. 2 pwp). O tym, czy jakiś wytwór lub jego część spełnia wymogi wzoru przemysłowego podlegającego ochronie prawnej, decydują jego cechy - elementy postrzegane zmysłem wzroku; ochroną wzoru przemysłowego nie są objęte ukryte we wnętrzu wytworu jego składniki czy elementy, które nie wpływają na wygląd postaci tego wytworu (por. wyroki NSA z: 20 marca 2007 r. sygn. akt II GSK 277/06, Lex nr 321283, 23 kwietnia 2021 r., sygn. akt II GSK 787/18, Lex nr 3185090). Widoczność wzoru musi być stwierdzona w warunkach zwykłego, regularnego używania, a nie w rzadkich, nadzwyczajnych sytuacjach. Wzór przemysłowy powinien być oceniany w takiej postaci, w jakiej będzie możliwe wizualne zapoznanie się z nim przy zachowaniu wszystkich właściwości wyrobu. Elementy wytworu, które nie są widoczne lub ze względu na jego właściwości nie mogą być uwidocznione bez istotnej zmiany postaci wytworu w trakcie jego oglądania na rynku, nie mają znaczenia dla oceny nowości i indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego, a tym samym nie są objęte ochroną (wyrok NSA z 15 września 2020r., sygn. akt II GSK198/20; J. Sieńczyło-Chlabicz, Przesłanki zdolności rejestrowej wzoru przemysłowego, ZNSA z 2011 r. z. 3, s. 62-77). W toku badania wzoru przemysłowego uwzględniane są zatem te cechy, które są dostrzegalne w graficznym przedstawieniu wzoru, a przedmiotem porównania wzorów przemysłowych są całe postacie wytworów objętych prawem z rejestracji, tj. przedstawione na zdjęciu lub rysunku załączonym do dokumentacji zgłoszeniowej w świetle ich cech istotnych. W tym kontekście normatywnym organ prawidłowo określił stan faktyczny podlegający analizie, tj. cechy spornego wzoru podlegające ocenie jako postać wytworu w rozumieniu art. 102 ust. 1 pwp. Zgodnie bowiem z dokumentacją zgłoszeniową w postaci opisu wzoru przemysłowego przedmiotem spornego wzoru, jest podkładka do manicure w dziesięciu odmianach kolorystycznych (uwidocznionych na ilustracjach). Następnie organ dokonał oceny zdolności rejestrowej spornego wzoru, która objęła ustalenie daty ujawnienia wcześniejszego wzoru, ocenę nowości spornego wzoru (bezpośrednią i obiektywną) oraz ocenę indywidualnego charakteru dokonaną w oparciu o punkt widzenia zorientowanego użytkownika z uwzględnieniem zakresu swobody twórczej w danej kategorii produktów. Kontrolując ww. postępowanie Sąd wskazuje, że z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroku z 29 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 76/11) wynika, że brak nowości stanowi podstawę unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego pod warunkiem kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek: 1) przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, został publicznie udostępniony identyczny wzór przemysłowy; 2) wcześniejsze publiczne udostępnienie wzoru nastąpiło przez jego stosowanie, wystawienie lub w inny sposób; 3) publiczne udostępnienie wzoru mogło dotrzeć do wiadomości osób zajmujących się zawodowo dziedziną, której wzór dotyczy. Ocena nowości wzoru przemysłowego polega zatem na analizie zgłaszanego wzoru w zakresie jego identyczności z wcześniejszymi rozwiązaniami. W doktrynie podkreśla się, że porównanie to ma charakter fotograficzny, co oznacza, że porównywane są analogicznie konkretne cechy wzoru lub odnotowywany jest ich brak (zob. szerzej J. Sieńczyło-Chlabicz, Przesłanki zdolności rejestrowej wzoru przemysłowego, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego, 2011, nr 3 (36), s. 76). W tym kontekście należy wyjaśnić, że organ - pomimo wyrażenia stanowiska, że przedstawione przez stronę dowody pochodzące z Internetu powinny spełniać wymagania ustalone we Wspólnym komunikacie kryteriów oceny ujawnienia wzorów w Internecie - odniósł się szczegółowo do wszystkich dowodów w sprawie. Stąd nie ma znaczenia brak wypowiedzi organu o znaczeniu dla sprawy sporządzonego w dniu 18 marca 2021 r. w formie notarialnej protokołu otwarcia stron internetowych z zawartością wydruków tych stron. Okoliczności, które ma potwierdzać ww. dokument (tj. daty zdjęć) nie są w sprawie kwestionowane. Organ w każdym przypadku odniósł się do treści tych zdjęć w kontekście przesłanek rejestracji wzoru przemysłowego. Ma rację Urząd wskazując w odpowiedzi na skargę, że przedstawiony przez stronę akt notarialny sam w sobie nie stanowi potwierdzenia zarzutów zawartych w sprzeciwie. W konsekwencji, o wartości dowodów w sprawie zdecydowały kwestie merytoryczne a nie formalne. Organ zastosował się do wypracowanej na podstawie orzecznictwa sądowego praktyki, co do ujawnienia wzoru przemysłowego poprzez stronę internetową, tj, że powszechność korzystania z tego rodzaju informacji nakazuje uznać taką możliwość pod warunkiem, że ujawnienie wzoru jest niewątpliwe i czytelne we wszystkich jego istotnych zastrzeżonych cechach (por. wyroki NSA z: 12 września 2019 r., sygn. akt II GSK 2370/17; 12 maja 2022 r., sygn. akt II GSK 1969/18). Urząd wyjaśnił, które z przedstawionych dowodów ujawnienia wzoru w Internecie spełniały wymagania dotyczące sposobów takiego przedstawienia. Wskazał również przyczyny, dla których pozostałe materiały dowodowe nie mogły zostać uwzględnione jako podstawa do podważenia zdolności rejestrowej wzoru objętego sprzeciwem. Na podstawie bowiem części materiałów nie było możliwe określenie cech wzoru znajdujących się na ilustracji. Sąd po zetknięciu się z tą częścią materiału dowodowego potwierdza zgłaszane wobec niego zastrzeżenia przez organ, tj.: - https://m.facebook.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://m.facebook.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii, - https://www.instagram.com/[...], materiał niemożliwy do oceny z uwagi na niską jakość i brak czytelności fotografii. Tam zaś, gdzie można było zestawić wzór ze zdjęcia z wytworem według Spornego wzoru, organ szczegółowo opisał widoczne różnice pomiędzy porównywanymi rozwiązaniami odbierane na poziomie ich wzrokowej percepcji, przede wszystkim podkreślając dwuelementowość przeciwstawionego rozwiązania i inny kształt podstawy jego wytworu. Wobec ujawnienia tych różnic uprawnione było więc stanowisko organu, uznające, że Sporny wzór nie jest identyczny z wzorami przeciwstawionym uwidocznionymi na wydrukach z Internetu. Ocenę zaś przymiotu identyczności udostępnionego wcześniej wzoru przemysłowego ze wzorem objętym wnioskiem o rejestrację odróżnić trzeba od weryfikacji jego indywidualnego charakteru (wedle art. 104 ust. 1 pwp). W ocenie tej bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru (art. 104 ust. 2 pwp). Obie te cechy, jak wynika z powołanej definicji, ustala się z perspektywy zorientowanego użytkownika. W kontrolowanej decyzji organ oszacował zakres swobody twórczej przy wykonaniu wzoru przemysłowego jako średni. Sąd wskazuje, że co do zasady zakres swobody twórcy zależy od charakteru i przeznaczenia produktu, w którym sporny wzór będzie zawarty (elementy funkcjonalne przedmiotu) oraz przez wcześniejsze wzornictwo. W tej kwestii trafna jest uwaga Uprawnionej, że zakres swobody twórczej przy projektowaniu podkładki przeznaczonej dla stóp i dłoni jest ograniczony przez potrzebę dostosowania do kształtu podbicia stopy oraz śródręcza dłoni. Stąd preferowane są łukowo ukształtowane powierzchnie odpowiadające łukowi stopy i łukowi dłoni w niewielkim zgięciu. O indywidualnym charakterze wzoru przemysłowego nie decydują jego detale (cechy nieistotne), lecz te istotne cechy produktu, które decydują o innej, charakterystycznej całości. Można też powiedzieć, że o tym czy wzór przemysłowy posiada indywidualny charakter, decyduje postrzeganie (odbiór) określonego wytworu jako całości odróżniającej go poprzez właściwe mu wiodące cechy od innych wzorów. Określenie "zorientowany użytkownik" sugeruje, że nie będąc twórcą czy ekspertem technicznym, użytkownik zna różne wzory istniejące w danej branży, posiada pewien zakres wiedzy na temat elementów, z jakich wzory te zwykle się składają, i z uwagi na swoje zainteresowanie danymi produktami wykazuje stosunkowo wysoki poziom uwagi przy ich używaniu. Organ zindywidualizował zorientowanego użytkownika w niniejszej sprawie określając, że jest nim osoba zajmująca się kosmetyką, w tym profesjonalną stylizacją paznokci. Należy przy tym zauważyć, że Skarżący przedstawił w skardze - nie odnoszący się do okoliczności faktycznych sprawy - wywód na temat ogólnego wrażenia zorientowanego użytkownika. W tym zakresie skarga nie mogła więc podważyć oceny organu wynikającej z zaskarżonej decyzji. Podkreślenia wymaga, że rozwiązania przeciwstawione posiadają elementy nieobecne w Spornym wzorze. Każdy dodatkowy element w postaci nakładki, czy innej budowy/zakrycia boków, czy odmienny kształt podstawy zmienia wzrokowy odbiór rozwiązania. Różnice te istotnie oddziałują na sposób odbioru porównywanych wzorów, jako że Sporny wzór ma prostą budowę, stanowi bowiem wygiętą - w formie półwalca - płaszczyznę z niezamkniętymi ścianami bocznymi (według opisu organu - łukowato wygiętą formę przekroju walca o cienkiej ścianie z pustą przestrzenią znajdującą się poniżej sklepienia tej formy). Uwzględniając ww. stan faktyczny organ stanął na stanowisku, że cechy świadczące o różnicach przesądzają o tym, że całościowe ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku Sporny wzór, różnić się będzie od całościowego ogólnego wrażenia, jakie wywołują wzory wcześniejsze. Podobnie spornej rejestracji nie mógło podważyć wcześniejsze prawo ochronne na wzór użytkowy ([...]). Organ wskazał różnice pomiędzy ww. rozwiązaniami, podnosząc, że: - wzór objęty sprzeciwem jest jednoelementowy, nie posiada ścian bocznych, - wzór przeciwstawiony składa się z podstawy i nałożonej na nią nakładki (składa się z dwóch części nałożonych na siebie) i stanowi przekrój osiowy walca i posiada ściany boczne, - obecność poduszki (zajmuje 3/4 długości korpusu podstawy w środkowej części) podkładki wzoru użytkowego wysuwa się na plan pierwszy z uwagi na jej umiejscowienie na grzbiecie podstawy, nie dając podstaw do przeoczenia, że ta podkładka jest dwuelementowa, a części te tworzą całość (dotyczy podkładki według wzoru użytkowego), - w widoku 2A wyraźnie widać, że w rzucie bocznym podkładka ma kształt trapezu, którego kąty są zaokrąglone, - podkładka według wzoru użytkowego posiada stopki. Te ustalenia organu potwierdza znajdujący się w aktach opis ochronny wzoru użytkowego [...]. Prawidłowo organ wskazał, że porównywane wzory powinny być oceniane całościowo, a nie poprzez pojedyncze, wybrane elementy. Opisane wyżej cechy podkładki według wzoru użytkowego nie występują w odmianach postaci podkładki według wzoru przemysłowego. Żadna z odmian wzoru objętego sprzeciwem nie jest odcinkiem walca, nie posiada obustronnych bocznych ścianek, ani łukowo ukształtowanych krawędzi korpusu, a także podstawy, którą posiada wzór użytkowy [...]. Nie posiada również poduszki ani stopek antypoślizgowych. Urząd słusznie zatem doszedł do wniosku, że między Spornym wzorem a przeciwstawionymi nie ma tożsamości cech istotnych, co musi skutkować odmiennym ogólnym wrażeniem wywieranym na zorientowanym użytkowniku przez porównywane wzory. I nie chodziło o identyczność produktów, ale o ogólne wrażenie powstałe wskutek porównania istotnych cech przeciwstawionych wytworów. Urząd przeprowadził w tym kierunku wyczerpujący wywód, który Sąd aprobuje, a którego Skarżący nie podważył. Zarzuty zawarte w skardze nie uwzględniają natury prawnej wzoru przemysłowego rzutującej na sposób oceny jego nowości i indywidualności. Skarżący przeprowadził jedynie polemikę z ze stanowiskiem organu odwołując się do ogólnych stwierdzeń, bez nawiązania do szczególnych okoliczności sprawy. Reasumując, Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie administracyjne dochodząc do trafnej konkluzji zawartej w zaskarżonej decyzji. Nie doszło przy tym do naruszenia procedury administracyjnej, ani przepisów prawa materialnego w rozumieniu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.). Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ww. ustawy orzekł, jak w sentencji.

Informacje o sprawie

Data wpływu
15 czerwca 2022
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska Aneta Lemiesz /przewodniczący sprawozdawca/ Robert Żukowski

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny