VI SA/Wa 1578/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego J. K. od kosztów sądowych.

We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu [...] maja 2014 r.) skarżący J. K. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na bardzo ciężką sytuację materialną. Z informacji podanych w formularzu wniosku oraz załączonych do niego dokumentów wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Jedynymi dochodami małżonków są ich świadczenia rentowe – w kwocie po 728,45 zł netto (decyzje ZUS Oddział w [...] Inspektorat [...] z [...] marca 2014 r. o waloryzacji renty w aktach sądowych sprawy). Małżonkowie mieszkają w domu stanowiącym własność ich dzieci. Nie dysponują żadnym majątkiem. Do miesięcznych wydatków skarżący zaliczył: opłatę za energię elektryczną – 50 zł, opłatę za wodę – ok. 120 zł, opłatę za Internet i telefon – 39,50 zł, opał – średnio 100 zł (faktury VAT za ww. media w aktach sądowych sprawy). Zarówno skarżący, jak i jego żona są osobami bardzo schorowanymi i w związku z tym wydatkują na leki ok. 440 zł miesięcznie (obszerna dokumentacja medyczna oraz faktury VAT za zakup leków w aktach sądowych sprawy). Ponadto małżonkowie są obciążeni trzema pożyczkami i kredytem konsumpcyjnym, których miesięczne raty spłat wynoszą łącznie 946 zł (umowy pożyczek i kredytu oraz harmonogramy ich spłat w aktach sądowych sprawy). Skarżący przestawił również wyciąg ze swojego rachunku bankowego za okres od [...] do [...] kwietnia 2014 r., na którym saldo końcowe wynosiło 47,94 zł. Analiza transakcji na ww. rachunku wskazuje, że skarżący korzysta z pomocy miejskiego ośrodka pomocy społecznej – otrzymuje świadczenie w kwocie 153 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). W niniejszej sprawie przedłożone do akt sprawy dokumenty potwierdzają dane zamieszczone przez skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Miesięczne dochody małżonków stanowią ich świadczenia rentowe w łącznej kwocie ok. 1.450 zł netto oraz świadczenie z ośrodka pomocy społecznej w wysokości 153 zł. Dochody te – przy uwzględnieniu zobowiązań finansowych z tytułu udzielonych małżonkom pożyczek i kredytu – z trudem wystarczają na pokrycie ich bieżących kosztów utrzymania. Wobec powyższego, stwierdzić należy, iż wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Niskie dochody nie pozwalają bowiem skarżącemu na poczynienie oszczędności celem pokrycia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i małżonki. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.