VI SA/Wa 1311/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Jendrzejewska (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Protokolant sekr. sąd. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2022 r. sprawy ze skargi D. B. na czynność Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2021 r. bez numeru w przedmiocie wpisania terminu ważności uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B + E w dokumencie prawa jazdy postanawia: umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie

D. B.10 grudnia 2021 r. wystąpił do Starosty [...] o dokonanie w prawie jazdy wpisu potwierdzającego posiadanie kwalifikacji zawodowej i wymianę dokumentu prawa jazdy. Wnioskodawca 14 stycznia 2022 r. otrzymał dokument prawa jazdy z wpisem kwalifikacji. W wydanym dokumencie organ dokonał również wpisu terminu ważności uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B+E do 10 grudnia 2036 r. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie 27 stycznia 2022 r. wnioskodawca zaskarżył w całości czynność Starosty, wniósł o stwierdzenie bezskuteczności wpisu daty ważności uprawnień w pozycji 11 dokumentu prawa jazdy wydanego przez Starostę [...], a także o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. Skarżący zarzucił organowi naruszenie: a) art. 18 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1212) przez wpisanie w dokumencie prawa jazdy daty ważności uprawnień kategorii B+E, podczas gdy uprawnienia te skarżący nabył w 1996 r. jako bezterminowe oraz przyjęcie, że przepis ten nie może służyć organom administracji praworządnego państwa jako podstawa do ingerencji w treść uprawnień do kierowania pojazdami stwierdzonymi dokumentem; b) art. 32 ust. Konstytucji RP - naruszenie zasady równości wobec prawa przez weryfikację uprawnień, które nie były objęte wnioskiem o wymianę blankietu prawa jazdy; c) art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 735; dalej: k.p.a.) przez dokonanie powtórnej weryfikacji posiadanych przez skarżącego uprawnień, co stanowi naruszenie zasady trwałości decyzji ostatecznych; d) § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016 r. poz. 231) przez jego niezastosowanie i wpisanie w pozycji 11 daty ważności uprawnienia w sytuacji, gdy w dacie wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami skarżący posiadał uprawnienie do kierowania pojazdami kategorii BE, których data ważności była bezterminowa. Starosta [...] uznał skargę za niezasadną. W piśmie z 9 maja 2022 r. organ wskazał, że podstawę zaskarżonej czynności stanowił § 10 ust. 3 pkt 10 lit. c powołanego w skardze rozporządzenia w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami. W toku postępowania Samorządowe Kolegium w Warszawie przedłożyło Sądowi kopię decyzji własnej z 21 kwietnia 2022 r. nr [...], w której po rozpatrzeniu odwołania D. B. od "decyzji" Starosty [...] z 10 grudnia 2021 r. dotyczącej wymiany dokumentu prawa jazdy, Kolegium uchyliło zaskarżoną "decyzję" w części ustalającej datę ważności uprawnienia do kierowania pojazdami B+E do 10 grudnia 2036 r. i umorzyło postępowanie w tym zakresie, a w pozostałej części "decyzję" utrzymało w mocy. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że jej skutkiem – po zwrocie akt do organu pierwszej instancji - będzie, zgodnie z wnioskiem, wymiana dokumentu prawa jazdy niezawierającego ograniczeń czasowych w kategorii B+E. W tej sytuacji Sąd wezwał skarżącego do nadesłania informacji, czy cofa skargę. W odpowiedzi, pismem z 30 czerwca 2022 r. skarżący poinformował, że w związku z brakiem reakcji ze strony Starosty [..] nie cofa skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarżący poza skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na czynność Starosty w przedmiocie wpisania terminu ważności uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B+E w dokumencie prawa jazdy wniósł również odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie traktując tę czynność jako decyzję administracyjną. W wyniku rozpatrzenia odwołania Kolegium uchyliło zaskarżone rozstrzygnięcie Starosty w przedmiocie ustalenia daty ważności uprawnienia do kierowania pojazdami B+E. Jak wiadomo Sądowi z urzędu, decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 21 kwietnia 2022 r. nr [...] nie została zaskarżona. Ma więc ona walor prawomocności. W zaistniałej sytuacji postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Trzeba przy tym wyjaśnić, że Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd ugruntowany w orzecznictwie, że wpisanie do nowego dokumentu prawa jazdy terminu ważności dotychczas posiadanych uprawnień do kierowana pojazdami stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa administracyjnego, która na mocy art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) objęta jest kognicją sądów administracyjnych. Czynność ta może być przedmiotem kontroli sądowej inicjowanej wniesieniem skargi, a nie odwołania w administracyjnym toku instancji, które zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. przysługuje wyłącznie od decyzji administracyjnych (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 kwietnia 2022 r. sygn. II GSK 374/22, prawomocne wyroki WSA w Warszawie z 21 kwietnia 2021 r. sygn. VI SA/Wa 319/21 i z 15 marca 2022 r. oraz powołane tam orzecznictwo; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W postępowaniu zainicjowanym skargą na czynność Starosty Sąd nie był jednak uprawniony do tego, by prezentując bezwzględny rygoryzm w kwestii formy działania organu, wzruszyć prawomocną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Nawet gdyby przyjąć, że pozwalałoby na to orzekanie na podstawie art. 135 p.p.s.a. "w granicach sprawy, której dotyczy skarga", doprowadziłoby to do naruszenia zakazu reformationis in peius. Wspomniana kardynalna zasada obowiązująca w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowoadministracyjnym chroni stronę przed orzekaniem na jej niekorzyść. Na mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie Starosta [..] zobligowany jest do wydania skarżącemu nowego dokumentu prawa jazdy, niezawierającego spornego ograniczenia czasowego w kategorii B+E. Stosownie do art. 35 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej obowiązany jest załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Ewentualne naruszenia organu w tym zakresie mogą być powodem skierowania do Sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). Skarga taka powinna być poprzedzona ponagleniem (zob. art. 53 § 2b p.p.s.a. i art. 37 § 1-3 Kodeksu postępowania administracyjnego). Ocena sprawności działania organu nie mieści się w ramach niniejszego postępowania. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. Wobec umorzenia postępowania z innych przyczyn niż określone w art. 201 § 1 i 2 p.p.s.a. nie było podstaw do zasądzenia na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego. Ponadto, uiszczony wpis od skargi nie mógł być zwrócony stronie na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., gdyż strona nie cofnęła skargi.