VI SA/Wa 1090/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 1090/17 w sprawie ze skargi A. H. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia odrzucić wniosek o przywrócenie terminu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 sierpnia 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 1090/17, oddalił skargę A. H. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej. Skarżący, wnioskiem z dnia 30 października 2017 r., nadanym tego samego dnia listem poleconym, wystąpił o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku Do przedmiotowego wniosku został jednocześnie załączony wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i oświadczenie reprezentującego go pełnomocnika datowane na 30 października 2017 r, że od marca 2017 r. nie wykonuje zawodu adwokata. W uzasadnieniu wniosku, jako przyczynę uchybienia terminu skarżący wskazał, że reprezentujący go w sprawie pełnomocnik adwokat M. P. nie poinformował go o terminie rozprawy, na której zapadł wyrok. Z wyjaśnień przedstawionych przez p. P. wynika, że od marca 2017 r. nie wykonuje on już zawodu adwokata i nie wie jak to się stało, gdyż wysłał do skarżącego skan zawiadomienia na adres e-mail, ale nie ma potwierdzenia tej wiadomości i nie wie dlaczego skarżący nie został poinformowany o rozprawie. W związku z powyższym skarżący nie mógł się stawić na rozprawę ani też nie wiedział o wydaniu wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zauważyć, że merytoryczne rozpoznanie – w świetle przesłanki z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.) braku winy w uchybieniu terminu – wniosku o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności procesowej, poprzedzone być musi zbadaniem dopuszczalności tego wniosku. Powinien on bowiem spełniać określone wymogi formalne, w przeciwnym razie - stosownie do art. 88 tej ustawy - spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek podlegać będzie odrzuceniu. Wymogi warunkujące dopuszczalność wniosku o przywrócenie terminu ujęto w art. 86 i art. 87 powołanej ustawy. Zgodnie z art. 87 § 1 omawianej ustawy wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W świetle powyższych unormowań podstawową kwestię dla oceny prawidłowości złożonego w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, stanowi okoliczność zachowania terminu do jego wniesienia. Zważyć należy, że w niniejszej sprawie skarga wniesiona została do Sądu przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem – ustanowionym z wyboru przez skarżącego – tego samego, który reprezentował skarżącego przez cały tok niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego i do dnia złożenia przedmiotowego wniosku przez skarżącego, Sąd nie miał wiedzy o wypowiedzeniu pełnomocnictwa. Jak bowiem wynika z akt sądowych niniejszego postępowania, skarżący w dniu 26 sierpnia 2014 r. udzielił adwokatowi Maciejowi Pszczółce pisemnego umocowania, z prawem substytucji, do reprezentowania skarżącego "przed wszystkimi osobami i podmiotami prawa prywatnego, organami administracji państwowej oraz wszelkimi sądami we wszystkich rodzajach spraw i instancjach". Skarżący tej czynności nie kwestionuje. Załączone do wniosku o przywrócenie terminu oświadczenie brzmi: "Oświadczam, że od marca 2017 r. nie wykonuje zawodu adwokata. Otrzymałem w lipcu 2017 r. zawiadomienie o rozprawie w sprawie VI SA/WA 1090/17 przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, ale nie przekazałem go A. H., najprawdopodobniej ze względu na błąd poczty elektronicznej lub moje przeoczenie. Po moim skreśleniu z listy adwokatów nie wyznaczono likwidatora." Z oświadczenia wprost wynika, że pełnomocnik nie poinformował skarżącego o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 23 sierpnia 2017 r. pomimo tego, że od marca 2017 r. nie był już adwokatem. Pełnomocnik skarżącego nie poinformował Sądu, że nie wykonuje już zawodu adwokata, nawet wówczas, gdy otrzymał z Sądu zawiadomienie o wyznaczeniu terminu rozprawy. Tym samym Sąd nie miał o tym wiedzy. O fakcie tym Sąd nie został zawiadomiony aż do dnia 6 listopada 2017 r., kiedy to do Sądu wpłynął wniosek o przywrócenie terminu łącznie z tym oświadczeniem. Tymczasem w art. 42 § 1 powołanej ustawy wyrażona została procesowa skuteczność wobec sądu czynności wypowiedzenia podjętej przez mocodawcę. W świetle treści tego przepisu wypowiedzenie pełnomocnictwa przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku do sądu od dnia zawiadomienia go o tym. Przy ustalaniu dnia zawiadomienia sądu istotna jest data, w której sąd faktycznie dowiedział się o wypowiedzeniu, tj. dzień doręczenia sądowi stosownego pisma (nie nadania do w placówce pocztowej) lub złożenia go w biurze podawczym sądu. Dopiero od chwili powzięcia wiadomości o wypowiedzeniu pełnomocnictwa przez mocodawcę, sąd ma obowiązek traktowania strony, jako działającej bez pełnomocnika. Wobec tego dopóki zawiadomienie takie nie zostanie doręczone sądowi, dotychczasowy pełnomocnik jest uważany za upoważnionego do wszelkich czynności w granicach pełnomocnictwa ze skutkiem dla mocodawcy bez względu na to, czy pełnomocnictwo w stosunku wewnętrznym między pełnomocnikiem a mocodawcą już wygasło, czy nie. Dlatego mocodawca należycie dbający o własne interesy winien niezwłocznie zawiadomić sąd o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, gdyż do tej chwili skutki działania bądź zaniechania pełnomocnika obciążają mocodawcę. Inną kwestią jest brak wiedzy skarżącego o obowiązku złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę w terminie siedmiu dni liczonych od dnia ogłoszenia wyroku, który wynika z art. 141 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 6 tej ustawy sąd administracyjny powinien udzielać stronom potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. Obowiązek informacyjny sądu, w świetle powołanego przepisu, dotyczy wyłączenie stron występujących w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego, a taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Skarżący może bowiem działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocnika, który będzie podejmować czynności zamiast skarżącego. Pełnomocnik nie ma legitymacji do działania odrębnego względem działania skarżącego, ponieważ z samej istoty pełnomocnictwa wynika, że pełnomocnik działa w imieniu i na rachunek swojego mocodawcy. Oznacza to, że dokonywane w postępowaniu sądowoadministracyjnym doręczenia pełnomocnikom są równoznaczne z doręczeniami samym stronom. W przypadku, gdy strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, sąd administracyjny, działając na podstawie art. 67 § 5 powołanej ustawy, zawiadomienie o terminie rozprawy doręcza wyłączenie pełnomocnikowi i nie jest już zobowiązany do pouczenia go o trybie zaskarżenia wydanego wyroku. Ustanowienie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego pełnomocnika do reprezentowania w sprawie przenosi w pewnym sensie obowiązek informowania o przysługujących jej uprawnieniach procesowych i obowiązkach procesowych na pełnomocnika. W niniejszej sprawie skarżący od chwili wniesienia skargi do momentu ogłoszenia wyroku i aż do dnia 6 listopada 2017 tj. zawiadomienia Sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, co zwalniało sąd od wspomnianych obowiązków informacyjnych. Natomiast brak udzielenia stronie przez reprezentującego ją pełnomocnika właściwych informacji i wskazówek odnośnie podjęcia stosownych czynności procesowych w określonym, ustawowym terminie nie usprawiedliwia uchybienia przez niego terminu. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania profesjonalnego pełnomocnika procesowego obciąża stronę. Ryzyko negatywnych skutków zachowań pełnomocnika ponosi mocodawca (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt II OZ 895/12, LEX nr 1252299). W niniejszej sprawie skarżący zawiadomił Sąd o ustaniu udzielonego pełnomocnictwa dopiero w dniu 6 listopada 2017 r., składając wniosek o przywrócenie terminu. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku należało złożyć w siedmiodniowym terminie od dnia ogłoszenia wyroku. Termin ten upływał więc w dniu 30 sierpnia 2017 r., tym samym Sąd uznał, że po 30 sierpnia 2017 r., tj. od dnia 31 sierpnia 2017 r. należało liczyć bieg siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i termin ten upływał w dniu 6 września 2017 r., zaś wniosek złożony po tym terminie należało uznać za spóźniony. To od tego momentu, tj. od dnia 31 sierpnia 2017 r. należało przyjąć, że potencjalnie ustała przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W świetle powyższego stwierdzić należy, że złożony wniosek o przywrócenie terminu jest spóźniony, co powoduje z mocy ustawy jego odrzucenie. Z powyższych względów, na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.