Sygnatura
VI SA/Wa 1030/24
Wyrok WSA w Warszawie z 16 lipca 2024 r., VI SA/Wa 1030/24
Wynik
Uchylono zaskarżoną decyzję
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 16 lipca 2024
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Nowecki, asesor WSA Łukasz Jarocki (spr.), Protokolant st. ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2024 r. sprawy ze skargi B. [...] Sp. j. [...] z siedzibą w S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz strony skarżącej B. [...] Sp. j. [...] z siedzibą w S. kwotę 497 (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z 31 stycznia 2024 r., nr [...] (dalej: "zaskarżona decyzja") Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ" lub "organ") stwierdził, że K. A. (dalej: "zainteresowany" lub "uczestnik") podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w okresach od 2 stycznia 2019 r. do 31 sierpnia 2019 r. oraz od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2021 r. z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów o świadczenie usług zawartych z B. Spółka Jawna [...] z siedzibą w S. (dalej: "skarżąca", "płatnik" lub "strona"), do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (dalej: "k.c." lub "Kodeks cywilny"), dotyczące zlecenia. Jako podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji wskazano art. 109 ust. 1 w związku z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e) oraz art. 102 ust. 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2561; dalej: "ustawa o świadczeniach"), art. 750 w związku z art. 734 § 1 k.c. (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1610) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775; dalej: "k.p.a."). Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "ZUS") zwrócił się z wnioskiem do [...] Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia w Szczecinie (dalej: "NFZ") o wydanie decyzji w zakresie objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym zainteresowanego z tytułu wykonywania umów o świadczenie usług zawartych ze skarżącą. ZUS wyjaśnił, że w wyniku kontroli przeprowadzonej u płatnika ustalono, że zainteresowany w okresie od 2 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2021 r. nie został zgłoszony do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu umów cywilnoprawnych nazwanych przez płatnika "umowami o dzieło". Do wniosku załączono m.in.: – kopię protokołu kontroli ZUS; – kopię umów cywilnoprawnych; – kopię złożonych przez płatnika zastrzeżeń do protokołu kontroli; – kopię złożonych przez płatnika zastrzeżeń do ustaleń zawartych w aneksie nr 1 do protokołu kontroli; – informacje o odmowie rozpatrzenia zastrzeżeń do aneksu do protokołu kontroli. Pismem z 1 czerwca 2023 r. NFZ zawiadomił uczestnika oraz skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie objęcia zainteresowanego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z płatnikiem. Następnie ZUS uzupełnił materiał dowodowy, przesyłając pismem z 26 października 2023 r. do NFZ kopię protokołu przesłuchania zainteresowanego w charakterze ubezpieczonego z 2 listopada 2022 r. oraz kopię opinii prawnej z 26 stycznia 2023 r., załączonej do zastrzeżeń złożonych przez płatnika do ustaleń zawartych w aneksie nr 1 do protokołu kontroli. Pismem z 20 listopada 2023 r. skarżąca przedstawiła swoje stanowisko w sprawie oraz wniosła o uzupełnienie materiału dowodowego. Zdaniem skarżącej, w przedmiotowej sprawie nie ma podstaw do objęcia zainteresowanego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z płatnikiem. Skarżąca wyjaśniła, że strony zawarły umowy mające na celu stworzenie kreacji reklamowych do produktów [...]. Uczestnik, jako wykonawca, w każdym miesiącu tworzył różne kreacje reklamowe do tych produktów, a tematy tych kreacji były każdorazowo ustalane ze skarżącą. Kreacje zostały przekazane stronie i przez nią wykorzystane do promocji ww. produktów. Skarżąca wskazała, że podczas wykonywania prac przez zainteresowanego stawiała mu konkretne wymagania oraz oczekiwała określonych rezultatów. Następnie odbierała poszczególne dzieła i wykorzystywała je do własnych potrzeb. Istotne znaczenie miał wyłącznie osiągnięty przez uczestnika rezultat – finalny twór jego pracy, a nie proces dochodzenia do niego, który jest charakterystyczny dla świadczenia usług. Skarżąca wyjaśniła, że prowadzi działalność gospodarczą związaną z oprogramowaniem, w tym działalność polegającą na tworzeniu aplikacji, gier i oprogramowania mobilnego, co wiąże się z koniecznością uzyskania gotowego produktu do dalszej sprzedaży. Brak konkretnych dzieł oznaczałby brak możliwości uzyskania przychodu. Z uwagi na autorski charakter wytworzonych kreacji reklamowych, skarżąca nabyła od uczestnika autorskie prawa majątkowe do wykonanych dzieł. W ocenie skarżącej, rezultat umów zawartych z zainteresowanym był sprawdzalny, weryfikowalny i konkretny, a nie dotyczył bieżącej obsługi. Uczestnik ponosił pełną odpowiedzialność za wynik swojej pracy, a niewykonanie dzieła w określonym terminie skutkowałoby brakiem zapłaty. Ponadto skarżąca wniosła o uzupełnienie materiału dowodowego poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z uzupełniającego przesłuchania przedstawiciela skarżącej oraz zainteresowanego, na okoliczność treści stosunku zobowiązaniowego łączącego stronę z uczestnikiem, w szczególności przedmiotu zawartej umowy, a także właściwości i charakteru zleconego do wykonania dzieła. Dodatkowo, skarżąca, wskazując na fakt, że materiały zawarte na płycie CD załączonej do akt sprawy [...] nie zostały wydrukowane, przedłożyła wykaz poszczególnych dzieł wykonanych przez uczestnika i wniosła o przeprowadzenie dowodu z tego wykazu. Pismami z 28 listopada 2023 r. NFZ wezwał zainteresowanego oraz skarżącą do złożenia pisemnych wyjaśnień dotyczących treści stosunku zobowiązaniowego łączącego uczestnika z płatnikiem, w szczególności w zakresie przedmiotu zawartych umów, a także właściwości i charakteru zleconego do wykonania dzieła. W odpowiedzi na wezwanie, pismem z 6 grudnia 2023 r., płatnik złożył pisemne wyjaśnienia, w których m.in. wskazał, że przedmiot umowy o dzieło został określony ogólnie, a zainteresowany co miesiąc tworzył dla skarżącej różne kreacje reklamowe, w tym animowane i statyczne banery reklamowe. Poszczególne banery miały być dostarczane w formie plików graficznych lub filmów mp4 w ściśle określonych formatach. Strony każdorazowo ustalały również czas trwania każdej animacji. Zainteresowany realizował własne pomysły i scenariusze reklamowe oraz tworzył animowane i statyczne banery według własnej koncepcji. Zgodnie z treścią zawartych umów, do wykonania dzieł miał używać własnych materiałów i narzędzi. Ponadto, wszystkie wykonane kreacje reklamowe (dzieła) miały być wytworem jego indywidualnej twórczości i nie naruszać praw osób trzecich. Z uwagi na autorski charakter wytworzonych kreacji reklamowych, skarżąca nabyła od zainteresowanego pełne autorskie prawa majątkowe do dzieł, wraz z prawami zależnymi, z prawem do ich wykorzystania na wszystkich polach eksploatacji, w nieograniczonym terytorialnie i czasowo zakresie, bez względu na liczbę odtworzeń, nadań i reprodukcji. Zainteresowany każdorazowo dostarczał dzieło do siedziby skarżącej, która następnie oświadczała, czy dzieło przyjmuje, czy też żąda dokonania poprawek. Za wykonane dzieła oraz przeniesienie autorskich praw majątkowych, skarżąca wypłaciła zainteresowanemu wynagrodzenie. Zaskarżoną decyzją Prezes NFZ stwierdził, że zainteresowany podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba wykonująca pracę na podstawie umów o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zlecenia, w okresach od 2 stycznia 2019 r. do 31 sierpnia 2019 r. oraz od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2021 r. Zdaniem organu, analiza treści i sposobu realizacji spornych umów nie daje podstaw do ich kwalifikacji jako umowy o dzieło. Przedmiot każdej z umów nie został dostatecznie zindywidualizowany, aby można było uznać go za dzieło w rozumieniu Kodeksu cywilnego. Kwestionowane umowy były zawierane regularnie, w każdym kolejnym miesiącu współpracy między stronami, na okres od pierwszego do ostatniego dnia miesiąca, i trwały od stycznia 2019 r. do końca grudnia 2021 r. (z miesięczną przerwą we wrześniu 2019 r.). Organ wyjaśnił, że stosunek prawny wynikający z umowy o dzieło nie ma charakteru zobowiązania trwałego. Charakterystyczną cechą wszystkich analizowanych umów jest określenie w ich opisie poszczególnych etapów realizacji dzieła. Zamawiający każdorazowo opisywał przedmiot umowy w identyczny sposób, zmieniając jedynie nazwę produktu, nad którym miała pracować strona umowy, oraz określając w każdym miesiącu kolejny etap procesu wykonywania dzieła (numery etapów wykonania dzieła odpowiadały numerom miesięcy, w których zawarto umowę). Taki sposób sformułowania przedmiotu umowy oraz realizacji go etapami jest charakterystyczny dla umowy o świadczenie usług. Skarżąca, pismem z 6 marca 2024 r., wniosła skargę na decyzję Prezesa NFZ, zaskarżając ją w całości. Skarżąca pismem z 6 marca 2024 r. wniosła skargę na decyzję Prezesa NFZ, zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. przepisów art. 750 w związku z art. 734 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji uznanie przez organ, że umowy wiążące płatnika z uczestnikiem, były umowami o świadczenie usług, do których należy odpowiednio stosować przepisy o zleceniu; II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 627 k.c., poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie, podczas gdy w stanie faktycznym niniejszej sprawy umowy wiążące płatnika z uczestnikiem powinny być klasyfikowane jako umowy o dzieło; III. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy o świadczeniach, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie przez organ, że uczestnik podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania umowy o świadczenie usług; IV. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść wydanej decyzji, tj. art. 7 w związku z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, co wyrażało się w: a) zaniechaniu zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w niniejszej sprawie, innymi słowy, zaniechaniu przez organ poszukiwania dowodów umożliwiających ustalenie obiektywnej prawdy; b) niepodjęciu próby osobistego wysłuchania stron, co umożliwiłoby zadawanie pytań mieszczących się w tezie dowodowej wskazanej przez płatnika składek oraz ustalenie okoliczności, które w ocenie organu mogły mieć wpływ na wynik sprawy; c) podjęciu decyzji o odebraniu wyjaśnień od stron na piśmie, bez wezwania płatnika składek i ubezpieczonego do złożenia listy pytań, na które każda ze stron mogłaby odpowiedzieć, co doprowadziło do naruszenia art. 79 § 2 k.p.a., zgodnie z którym strona ma prawo zadawać pytania innym stronom i składać wyjaśnienia; d) zobowiązaniu stron do złożenia wyjaśnień wyłącznie w obrębie tezy dowodowej określonej przez płatnika składek, co mogło istotnie wpłynąć na treść tych wyjaśnień, w szczególności na stopień ich konkretyzacji; e) niepodjęciu przez organ działań zmierzających do ustalenia, co konkretnie stanowiło przedmiot umów zawartych między stronami; V. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść wydanej decyzji, tj. art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności: a) materiałów w postaci plików zapisanych na płycie CD (płyta CD została przekazana wraz z wnioskiem ZUS); b) wykazu poszczególnych dzieł wykonanych przez uczestnika, załączonego przez płatnika do pisma z dnia 20 listopada 2023 r.; c) wyjaśnień złożonych na piśmie przez przedstawicieli płatnika składek – M. G. i M.K.; z których wynika, że: – stosunek zobowiązaniowy łączący strony miał charakter umów o dzieło, a przedmiotem tych umów były kreacje reklamowe do gier, które na każdym etapie realizacji umowy były przez strony konkretyzowane poprzez wskazanie: 1) której gry ma dotyczyć reklama; 2) jaki rodzaj kreacji reklamowej ma stanowić (np. statyczny lub animowany baner reklamowy); 3) w jakim formacie i w jakiej rozdzielczości dzieło ma być wykonane i dostarczone; 4) czasu trwania reklamy w postaci animacji; 5) sieci (strony internetowej) dla której reklama będzie dedykowana; – uczestnik wykonał na rzecz płatnika składek konkretne dzieła (kreacje reklamowe), a wykaz tych dzieł znajduje się w aktach sprawy; – współpracy między płatnikiem składek i ubezpieczonym nie cechowała zależność charakterystyczna dla umów o pracę lub umów o świadczenie usług; – kreacje reklamowe wykonane przez K. A. stanowiły jego samodzielny twór; VI. w związku z naruszeniem przepisów postępowania, organ dokonał błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu, że: – przedmiotem umów zawartych między płatnikiem składek i ubezpieczonym było świadczenie usług, nie zaś konkretny rezultat kwalifikujący stosunek zobowiązaniowy stron jako umowę o dzieło; – współpracę między płatnikiem składek i ubezpieczonym cechowała zależność, co w ocenie organu jest charakterystyczne dla umowy o świadczenie usług; VI. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść wydanej decyzji tj. art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., polegające na nie zawarciu w wydanej decyzji uzasadnienia faktycznego, na które składają się w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, co powoduje obecnie brak możliwości ustalenia z jakich powodów organ wydał zaskarżoną decyzję, w szczególności czy wynika to z faktu, że organ inaczej niż skarżąca interpretuje przepisy prawa materialnego wskazane powyżej, czy też dokonuje odmiennej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. W oparciu o powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, zasądzenie od skarżącej na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych, a także o skierowanie sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga złożona w tej sprawie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1615), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, zgodnie z § 2 powołanego artykułu, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, chyba że ustawy stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; dalej: "p.p.s.a."). Podkreślenia wymaga również, że zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania, określonej w art. 11 k.p.a. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje możliwość pełnej i merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym, w toku którego nie jest możliwe uzupełnienie przeprowadzonego postępowania administracyjnego o stosowną argumentację prawną, i wyręczanie w ten sposób organów administracji w dokonaniu oceny w kwestii spełnienia przesłanek ustawowych, uzasadniających wydanie konkretnej decyzji (por. wyroki NSA: z 27 stycznia 2021 r. sygn. akt I OSK 3071/18 oraz z 17 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 1668/17). Organ odwoławczy, orzekający na niekorzyść strony, zobowiązany jest do sporządzenia uzasadnienia w sposób wyjątkowo staranny, tak aby strona miała pełną wiedzę co do przesłanek zastosowania określonych w rozstrzygnięciu przepisów. Uzasadnienie, które pomija zasadnicze przepisy stanowiące podstawę prawną decyzji w ten sposób, że nie podaje ich wykładni i nie wyjaśnia powiązania tych norm z pozostałymi powołanymi w decyzji oraz nie rozprawia się z zasadniczymi dla wyniku sprawy argumentami strony jest uzasadnieniem wadliwym, naruszającym zarówno art. 107 § 3 k.p.a., jak też art. 11 tej ustawy (por. wyrok NSA z 6 września 2016 r. sygn. akt II GSK 346/15). Uzasadnienie decyzji powinno wskazywać ustalony przez organ administracyjny stan faktyczny, określać przesłanki zastosowania tej, a nie innej kwalifikacji prawnej i ustalać jakie okoliczności stanu faktycznego odpowiadają konkretnym fragmentom normy prawnej zastosowanej w sprawie. To z uzasadnienia decyzji strona winna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji podejmując rozstrzygnięcie (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2024 r. sygn. akt I GSK 285/23). Dopuszczalne jest uchylenie zaskarżonej decyzji wyłącznie odnośnie do jej uzasadnienia (por. wyrok NSA z 26 kwietnia 2013 r. sygn. akt II OSK 2610/11). W ocenie Sądu, w zaskarżonej decyzji organ przedstawił stan faktyczny sprawy, zastosowane przepisy prawa oraz przeprowadził analizę treści spornych umów i sposobu ich realizacji. Niemniej jednak, organ nie odniósł się do kluczowej kwestii związanej z istotą tych umów, mianowicie do "kreacji reklamowych". Organ nie wyjaśnił, co należy rozumieć przez "kreacje reklamowe" w kontekście produktu, ani nie wskazał, dlaczego nie mogą one zostać uznane za dzieło. Co istotne, organ nie przedstawił żadnej branżowej definicji tego pojęcia. Dodatkowo, organ nie odniósł się do wykazu i prezentacji "kreacji reklamowych" sporządzonych przez zainteresowanego. Należy zauważyć, że stwierdzenie w decyzji, iż termin "kreacja reklamowa" jest "zbyt lakoniczny i niejednoznaczny", może sugerować, że organ nie w pełni zrozumiał istotę tego pojęcia, szczególnie w kontekście jego znaczenia w branży marketingu i reklamy. Sąd zaznacza, że zgodnie z jedną z definicji, kreacja reklamowa to "baner (lub inny format graficzny bądź wideo) z przekazem reklamowym, emitowany na stronie internetowej wydawcy lub poprzez system reklamowy sieci społecznościowych". Kreacja reklamowa jest kluczowym elementem rozliczeniowym w branży reklamowej, będącym efektem pracy zespołów marketingowych. To właśnie na jej podstawie ocenia się, czy marka skutecznie angażuje swoją grupę docelową. Kreacja reklamowa integruje wszystkie istotne aspekty wiedzy o konsumentach, takie jak ich nawyki, tło kulturowe, zdolności interpretacyjne, poczucie humoru, wspólna świadomość społeczna, sposób interakcji z otoczeniem oraz postrzeganie marki. Jest więc nie tylko wynikiem procesu twórczego, ale również strategicznym narzędziem, które odzwierciedla zrozumienie i odpowiedź na potrzeby oraz oczekiwania odbiorców (źródło: https://[...]; ostatnie wejście: 23 lipca 2024 r.). Zdaniem Sądu, brak szczegółowego wyjaśnienia istoty zawartych umów oraz nieuzasadnienie, dlaczego "kreacje reklamowe" sporządzone przez zainteresowanego nie mogą być uznane za dzieła w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego, stanowią poważne uchybienia decyzji, które mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto organ nie odniósł się do wyjaśnień strony ani szczegółowego wykazu "kreacji reklamowych" sporządzonych przez uczestnika, wspominając o nich jedynie w kontekście opisu stanu faktycznego zaskarżonej decyzji. Taki sposób rozpatrzenia kluczowych kwestii podważa rzetelność i pełność analizy dokonanej przez organ. W ocenie Sądu, odniesienie się do "technicznych" elementów zawieranych umów, takich jak regularność ich zawierania (np. co miesiąc), czas trwania (od pierwszego do ostatniego dnia miesiąca) oraz ustalona wysokość wynagrodzenia, może jedynie w ograniczonym stopniu pomóc w ocenie, czy przedmiot umowy może być kwalifikowany jako dzieło. Takie kwestie mogą być pomocne w interpretacji, jednak nie stanowią kluczowych kryteriów decydujących o kwalifikacji prawnej umowy jako umowy o dzieło. Na marginesie, Sąd zaznacza, że podczas rozprawy przeprowadzonej w dniu 16 lipca 2024 r. pełnomocnik strony wyjaśnił, iż zainteresowany bez wątpienia tworzył reklamy, a animacje przez niego wykonane były przeznaczone do promocji poszczególnych gier komputerowych. Kampanie musiały być regularne i za każdym razem oryginalne. Płatność była rozliczana miesięcznie, zgodnie z zaleceniami ZUS, ponieważ ustalono, że wynagrodzenie będzie wypłacane po wykonaniu odrębnej kreacji lub kilku kreacji stanowiących odrębne całości. Pełnomocnik strony podkreślił również, że zainteresowany jest wybitnym specjalistą w dziedzinie animacji, filmów i banerów reklamowych. Powyższe zostało utrwalone w protokole rozprawy. Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast stosowanie do art. 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 maja 2023 r. (sygn. akt II OSK 1558/20), zgodnie z którym wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów, z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi warunek konieczny do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy może prowadzić do wydania wadliwej decyzji. Zakres i przedmiot postępowania wyjaśniającego determinują przepisy prawa materialnego, bowiem to normy prawa materialnego przesądzają o przedmiocie sprawy i okolicznościach prawnie istotnych. Zdaniem Sądu, organ nie podjął wszystkich koniecznych działań w celu pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz rozstrzygnięcia sprawy. W szczególności, nie podjęto wystarczających kroków, aby w pełni zrozumieć istotę przedmiotu umów dotyczących "kreacji reklamowych". Inicjatywa w tym zakresie leżała po stronie skarżącego, który aktywnie dostarczał organowi pisma, w tym wyjaśnienia dotyczące materiału dowodowego, opinię prawną, a także wykaz sporządzonych przez zainteresowanego kreacji reklamowych, zarówno w formie papierowej, jak i na płycie CD. W ocenie Sądu, pomimo przesłania organowi płyty CD zawierającej kreacje reklamowe zrealizowane przez zainteresowanego na podstawie zawartych umów, materiał ten nie został uwzględniony w postępowaniu dowodowym. Z akt sprawy wynika, że kreacje te były realizowane w formie elektronicznej, w tym w postaci plików graficznych lub filmów w formacie mp4. W związku z tym, zdaniem Sądu, powinny one zostać włączone do materiału dowodowego, gdyż stanowią przedmiot wykonanych umów. O ile wydruki papierowe mogą częściowo odzwierciedlać obrazy w formie elektronicznej, o tyle nie można tego samego powiedzieć o animacjach lub filmach. W rezultacie Sąd stwierdza, że w aktach sprawy zabrakło kluczowego materiału dowodowego, który jest niezbędny do właściwego rozstrzygnięcia sprawy. Z uwagi na powyższe, Sąd stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wszystkich wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a., a brak kluczowego dowodu, jakim jest płyta CD zawierająca kreacje reklamowe będące przedmiotem zrealizowanych umów, stanowi naruszenie art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Sąd w składzie rozpatrującym sprawę uznał kontrolę rozstrzygnięcia w zakresie pozostałych zarzutów podniesionych w skardze za przedwczesną. Rozpoznając sprawę ponownie, mając na uwadze ocenę prawną zawartą w tym wyroku, organ: 1. uzupełni materiał dowodowy o płytę CD z kreacjami reklamowymi wykonanymi w ramach zawartych umów; 2. w uzasadnieniu decyzji, opierając się na odpowiednich dowodach, wyjaśni, czy kreacje reklamowe sporządzone przez zainteresowanego stanowią dzieło w rozumieniu art. 627 k.c.; 3. rozważy umorzenie postępowania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście innych wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w podobnych sprawach (np. wyroki z 9 lipca 2024 r., sygn. akt: VI SA/Wa 913/24, VI SA/Wa 914/24, VI SA/Wa 915/24). Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję w pkt 1 wyroku. O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego Sąd orzekł w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964), zasądzając od Prezesa NFZ na rzecz skarżącej kwotę 497 zł, na którą składało się wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (480 zł) oraz opłata skarbowa (17 zł).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 5 kwietnia 2024
- Symbol z opisem
- 652 Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
- Hasła tematyczne
- Ubezpieczenia
- Skarżony organ
- Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
- Sędziowie
- Barbara Kołodziejczak-Osetek /przewodniczący/ Grzegorz Nowecki Łukasz Jarocki /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
art. 627 · Dz.U. 2020 poz. 1740
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2 · Dz.U. 2023 poz. 1634
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t. j.)
Dz.U. 2022 poz. 2561
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
art. 107 par. 3, art. 11, art. 7, art. 77 par. 1 · Dz.U. 2022 poz. 2000
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny