VI SA/Wa 10/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg H. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2021 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej postanawia odrzucić skargę

Pismem z 15 grudnia 2021 r., skarżąca H. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] listopada 2021 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania przez J. K. (jedynego wspólnika ww. spółki) obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że charakter postępowania prowadzonego w przedmiocie objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego związany jest z posiadaniem określonego statusu prawnego tj. pozycji wspólnika w jednoosobowej spółce z.o.o. Jego zdaniem, spółka nie ma interesu prawnego w prowadzonym postępowania a zatem wniesiona przez nią skarga powinna zostać odrzucona. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. W postępowaniu administracyjnym, zgodnie z treścią art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735; dalej k.p.a.) stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z kolei w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej, stosownie do treści art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2022 r., poz. 329; dalej p.p.s.a.) stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. W myśl zaś art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Pojęcie "interes prawny" użyte w art. 50 § 1 p.p.s.a. obejmuje swoim zakresem pojęcie interesu prawnego z art. 28 k.p.a. Przyjąć zatem można, że przysługiwanie przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym determinuje przymiot strony tego podmiotu w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 16 lutego 2016 r., I OPS 2/15 – dostępne w CBOSA). Legitymacja do wniesienia skargi jest więc oparta na kryterium "interesu prawnego" i wymaga stwierdzenia istnienia związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a zaskarżonym aktem lub czynnością organu administracji, a o istnieniu interesu prawnego można mówić wówczas, gdy istnieje przepis prawa, z którego można wywieść dla danego pomiotu określone prawa lub obowiązki. Interes ten musi być przy tym indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie (por. wyrok NSA z 23 marca 1999 r., I SA 1189/98 - dostępne Lex nr 47969). Istotą interesu prawnego jest bowiem jego związek z konkretną normą prawa, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Normą materialnoprawną rozstrzygającą o interesie prawnym w niniejszej sprawie jest art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1398; dalej ustawa o świadczeniach), zgodnie z którym obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2019 r., poz. 1292 ze zm.) lub przepisów o ubezpieczeniach społecznych lub ubezpieczeniach społecznych rolników. W myśl art. 5 pkt 21 ustawy o świadczeniach, użyte przez ustawodawcę określenie osoby prowadzącej działalność pozarolniczą, oznacza osobę, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1398 ze zm.; dalej u.s.u.s.). Zgodnie z treścią art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność w zakresie zarówno ubezpieczeń społecznych, jak i ubezpieczenia zdrowotnego, uważa się wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej. Przywołany powyżej art. 66 ust. 1 ustawy o świadczeniach określa krąg osób objętych obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. Katalog ten ma charakter zamknięty. Jedynie bowiem osoby wymienione w tym przepisie podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. Osoba prawna, jaką jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie została wymieniona w treści wskazanego przepisu a zatem nie może być stroną postępowania w sprawie o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym i to nawet wówczas gdy postępowanie to dotyczy jedynego wspólnika tej spółki. Spółka nie ma własnego interesu prawnego – w jego przedstawionym powyższej i ugruntowanym w orzecznictwie i doktrynie rozumieniu – we wniesieniu skargi w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie wydania decyzji o objęciu obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. Brak interesu prawnego powoduje niedopuszczalność wniesionej skargi i skutkuje jej odrzuceniem. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.