V SA/Wa 982/17

Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W. Ś. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ... marca 2017 r. Nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. 2. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Wyrokiem z dnia 21 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. Ś. Wnioskiem – sporządzonym na formularzu PPF z dnia 18 kwietnia 2018 r. – skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z mężem, posiada mieszkanie o pow. 63,5 m2 oraz dwie działki rolne, na których ustanowiono hipotekę. W rubryce 10 wniosku oświadczyła, iż utrzymuje się z renty socjalnej w wysokości 745,18 zł oraz zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł, zaś jej mąż otrzymuje specjalny zasiłek opiekuńczy w wysokości 520 zł miesięcznie. Ponadto skarżąca otrzymuje dodatek mieszkaniowy w wysokości 376,94 zł miesięcznie. W uzasadnieniu wniosku skarżąca przedstawiła swoja sytuacje życiową i majątkową, wskazując w szczególności, iż jest osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym, a ponadto zdiagnozowano u niej nowotwór i inne choroby. Wnioskodawczyni przedstawiła również swoje wydatki związane z niezbędnym utrzymaniem, do których zaliczyła opłaty za mieszkanie, energie elektryczną, leki, żywność, a także spłatę rat z tytułu zadłużenia w ZUS. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a.")). Wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia dla skarżącej pełnomocnika z urzędu. Analizując złożone oświadczenia, jak również dokumenty zgromadzone w aktach administracyjnych sprawy przyjąć należało, iż wnioskodawczyni nie osiąga wystarczających dochodów by ponieść wydatek związany z udziałem profesjonalnego pełnomocnika w sprawie bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania. W tym zakresie stwierdzić należało, skarżąca i jej mąż utrzymują się ze świadczeń wypłacanych osobom, które z uwagi na stan zdrowia są niezdolne do pracy. Wszystkie środki pieniężne, jakimi dysponują małżonkowie są przeznaczane na wydatki związane z mieszkaniem i niezbędnym utrzymaniem. Jednocześnie nie posiadają oszczędności ani przedmiotów wartościowych podlegających spieniężeniu, które mogliby przeznaczyć na koszty sądowe bez uszczerbku dla codziennej egzystencji. W tym stanie rzeczy uznać należało, że wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzec, jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. Natomiast w pozostałym zakresie rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Zauważyć bowiem należy, iż skargi wnoszone w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych są wolne od kosztów sądowych z mocy samego prawa (art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a.). Zatem skarżąca nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie, w tym występując ze skarga kasacyjną. W konsekwencji wniosek w tym zakresie należało umorzyć na podstawie art. 258 § 1 w zw. art. 249a p.p.a.s.a., o czym orzeczono w punkcie drugim sentencji postanowienia.