V SA/Wa 815/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: przewodniczący – Sędzia WSA – Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi P. S. na decyzję Ministra Finansów z dnia ... lutego 2018 r. nr ... w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie decyzji

W dniu 4 kwietnia 2018 r. (data nadania) Powiat S., dalej "Skarżący" lub "Powiat" złożył skargę na opisaną w komparycji niniejszego postanowienia decyzję Ministra Finansów. W skardze wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z [...] maja 2018 r. nr [...] Minister Finansów odmówił Skarżącemu uwzględnić wiosek. W dniu 28 maja 2018 r. do tut. Sądu wpłynął ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Powiat wskazał w nim, że od dnia wydania przez Ministra Finansów postanowienia z [...] maja 2018 r. sytuacja Powiatu uległa dalszemu pogorszeniu. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że w dniu 25 kwietnia 2018 r Rada Powiatu S. zmuszona została do dokonania istotnych zmian w budżecie powiatu. Ostateczne wielkości określające kondycję finansową Powiatu zostały określone w Wieloletniej Prognozie Finansowej Powiatu S. na lata 2018-2028 przyjętej Uchwałą Nr [...] Rady Powiatu S. z dnia [...] kwietnia 2018 roku oraz w budżecie Powiatu przyjętym Uchwałą Nr [...] Rady Powiatu S. z dnia [...] kwietnia 2018 roku. Powiat wyjaśnił, że dużym obciążeniem dla jego budżetu jest sytuacja jedynego w powiecie szpitala, dla którego Rada Powiatu S. jest organem tworzącym. Szpital boryka się od kilku lat z wielkimi trudnościami finansowymi, które w części pokrywa Powiat. Rada Powiatu od roku 2016 podejmuje uchwały o pokryciu ujemnego wyniku szpitala. Dofinansowuje również zadania inwestycyjne i zakupy inwestycyjne jednostki mające na celu poprawę jakości świadczonych usług na rzecz mieszkańców powiatu. Na dzień 30 kwietnia w budżecie Powiatu zaplanowano środki w wysokości [...] złotych na pokrycie ujemnego wyniku finansowego placówki, [...] złotych na udzielenie dotacji na inwestycje i zakupy inwestycyjne oraz [...] złotych na udzielenie pożyczki na pokrycie zobowiązań. Łączna kwota środków przeznaczonych dla szpitala w 2018 roku wynosi [...] złotych. W latach 2015-2019 w budżecie Powiatu zabezpieczono środki dla szpitala w kwocie przeszło [...] złotych. Ze względu na to, że zobowiązania szpitala na dzień 31 marca 2018 roku opiewają na kwotę [...] złotych, z czego [...] złotych stanowią zobowiązania wymagalne, istnieje realne zagrożenie, że jednostka w najbliższym czasie nie zbilansuje swoich przychodów z kosztami i organ tworzący w kolejnych budżetach powiatu zabezpieczy środki dla szpitala. Wykonanie zaskarżonej decyzji, a więc konieczność zwrotu kwoty [...] zł jeszcze przed rozpoznaniem skargi przez Sąd może spowodować zamknięcie jedynej dostępnej na terenie Powiatu szpitalnej placówki ochrony zdrowia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższej regulacji wynika, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zamknięty. Przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, o której można mówić, jeżeli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Natomiast spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków musi być rozważone z uwzględnieniem specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie – w tym przypadku decyzji. Przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich, realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Zaznacza się przy tym, że skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie niejako potencjalne. Dokonując oceny wniosku Skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Powiat w sposób pełny i rzetelny uprawdopodobnił, że wykonanie decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd podkreśla, iż co do zasady świadczenie pieniężne jest z natury rzeczy świadczeniem odwracalnym, jednakże rozważając skutki zapłaty wskazanej należności, tj. [...] zł należało mieć na uwadze, że jest to kwota znaczna i trudna do zebrania, zwłaszcza dla jednostki samorządu terytorialnego, w sytuacji gdy jednocześnie ciążą na nim inne zobowiązania, w tym z tytułu realizowanych zadań własnych i zleconych. Sąd miał na względzie, że Skarżący jest specyficzną instytucją działającą na podstawie i w granicach określonych przepisami prawa oraz uchwałą budżetową, a zatem jej swoboda w dysponowaniu środkami pieniężnymi jest znacznie ograniczona i odmienna niż w przypadku przedsiębiorstw prywatnych działających w ramach swobody działalności gospodarczej (por. postanowienia NSA z 27 lipca 2011 r. sygn. akt II GZ 371/11, z 26 lutego 2013 r., sygn. akt II GZ 72/13). A zatem wobec specyfiki Skarżącego oraz oświadczenia, iż poniesienie nieprzewidzianych kosztów spowodowałoby zagrożenie w zakresie prawidłowej realizacji zadań Powiatu Sąd uznał, że obowiązek natychmiastowego uregulowania tej kwoty spowodowałby zakłócenie w finansach jednostki, a w konsekwencji zachwianie płynności finansowej wobec braku możliwości realizacji planowanych w roku 2018 zadań oczekiwanych przez mieszkańców wspólnoty samorządowej. A w świetle monitowanej trudnej sytuacji finansowej jedynego w Powiecie szpitala, nie ulega wątpliwości, że potencjalna egzekucja należności w sytuacji Powiatu, związanego przecież dyscypliną budżetową, mogłaby pozbawić go środków na wykonywanie ustawowych zadań oraz doprowadzić do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, np. do zamknięcia jedynej dostępnej na terenie Powiatu szpitalnej placówki ochrony zdrowia. Z tych względów zasadne było wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpoznania skargi przez Sąd, który na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.