V SA/Wa 2315/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Asesor WSA Bożena Dąbkowska-Mastalerek po rozpoznaniu w dniu 12 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na czynność Rzecznika Praw Pacjenta nadużycie uprawnień przez funkcjonariuszy publicznych na podstawie art. 231 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - kodeks karny postanawia: odrzucić skargę

A. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia 23 czerwca 2025 r. na Kierownictwo Departamentu Postępowań Wyjaśniających Rzecznika Praw Pacjenta i jego funkcjonariuszy dotyczące zaniedbania, zaniechania o którym mowa w art. 231 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383). W odpowiedzi na skargę Rzecznik Praw Pacjenta wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd administracyjny zobowiązany jest do zbadania z urzędu dopuszczalności skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej p.p.s.a. Warunkiem dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której skarga dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), jak również w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 3 p.p.s.a.) oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, jak też spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 4 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest zgłoszone przez skarżącego zaniedbanie, zaniechanie funkcjonariuszy Rzecznika Praw Pacjenta, o którym mowa w art. 231 k.k. Ustawa kodeks karny reguluje m.in. odpowiedzialność karną w kwestii nadużycia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego. Jeżeli skarżący twierdzi, że konkretni urzędnicy Rzecznika Praw Pacjenta rzeczywiście dopuścili się czynu opisanego w art. 231 k.k., to zawiadomienie takie może złożyć w jednostce prokuratury lub komisariacie Policji. Skarżący wskazał na dopuszczenie się przez urzędników RPP czynów zagrożonych karą pozbawienia wolności do lat 3, stwierdzenie zaistnienia takich czynów nie leży we właściwości sądu administracyjnego, a sądu karnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Dlatego sąd administracyjny jest właściwy do badania legalności, zgodności z prawem decyzji, postanowień, aktów Rzecznika Praw Pacjenta wydanych w kwestii naruszenia praw pacjenta, ale nie jest właściwy do orzekania o naruszeniu prawa przez samych urzędników, którzy wydali takie akty. Zatem sąd administracyjny nie może prowadzić postępowania w przedmiocie tego czy dany funkcjonariusz publicznych Departamentu Postępowań Wyjaśniających Rzecznika Praw Pacjenta przekroczył swoje uprawnienia lub nie dopełnił nałożonych na niego obowiązków, oraz tego czy działał na szkodę interesu publicznego lub prywatnego. Wniesiona skarga jest zatem niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.