V SA/Wa 2184/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję.

Decyzją z dnia ... maja 2016 r. nr ... Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia ... marca 2016 r. nr ... odmawiającą S. S. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika. W uzasadnieniu decyzji z dnia ... maja 2016 r. organ wskazał m.in. że do należności z tytułu składek za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika nie stosuje się art. 28 ust. 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. 2015.121 – tekst jedn.). Należności te mogą być natomiast umorzone tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności na podstawie art. 28 ust. 3 tejże ustawy, jednak zdaniem organu w przypadku S. S. nie zachodzą okoliczności wskazane w tym przepisie. Skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ... maja 2016 r. wniósł S. S. domagając się jej uchylenia oraz umorzenia "wszystkich kosztów wraz z odsetkami". W uzasadnieniu skargi jej autor opisał swoją sytuację materialną, zdrowotną oraz rodzinną, podnosząc, iż nie jest już w stanie z przyczyn obiektywnych wywiązać się z ciążącego na nim obowiązku zapłaty należności przypadających ZUS. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Sąd zważył co następuje: Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu ze względu na to, że zarówno w jej wydaniu, jak i w wydaniu decyzji, która ją poprzedzała brała udział ta sama osoba, a mianowicie T. M. Podpisał on bowiem decyzję z dnia ... marca 2016 r. z upoważnienia Prezesa ZUS, jak i decyzję będącą następstwem złożenia przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, tj. decyzję z dnia ... maja 2016 r. (będącą przedmiotem zaskarżenia do tut. sądu). Powyższe oznacza, iż w toku postępowania przed organem doszło do oczywistego naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Stanowi on, że pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji. Sąd podkreśla, że stosowanie w postępowaniu odwoławczym art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. ma zapewnić bezstronność i obiektywizm rozpoznania środka zaskarżenia (tutaj: wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy). Niewątpliwie podpisanie rozstrzygnięcia zaskarżonego do sądu oraz rozstrzygnięcia, które było przez nie kontrolowane, i to przez tą samą osobę, jest tożsame z braniem udziału w wydaniu obu tych aktów. Taka sytuacja stanowi podstawę do wznowienia postępowania wskazaną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. Przewiduje on bowiem, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27 k.p.a. Sąd zatem w sprawie niniejszej stwierdzając naruszenie przez organ przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, zobligowany był do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Powyższe oznacza, iż na obecnym etapie postępowania przed sądem ocena zarzutów skargi byłaby przedwczesna.