V SA/Wa 1137/17

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia ... marca 2017 r. nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłat abonamentowych p o s t a n a w i a: 1. przyznać Skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, 2. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pismem z [...] 2018 r. (data nadania) M. P. (dalej: "Skarżąca" lub "Strona") wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz o odroczenie terminu rozprawy wyznaczonej w dniu 2 sierpnia 2018 r. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy wskazała, że z uwagi na trudną sytuację materialną, która została przez Stronę szczegółowo przedstawiona w przesłanych do tut. Sądu dokumentach, a przede wszystkim ze względów zdrowotnych, nie może stawić się na wyznaczoną rozprawę. Skarżąca załączyła skierowania lekarskie na konieczne badania. W dniu (...) sierpnia 2018 r. Strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Wniosła w nim o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. W piśmie załączonym do wniosku oświadczyła, że dokumenty przedstawiające jej sytuację rodzinną i majątkową znajdują się już w aktach niniejszej sprawy (V SA/Wa 1137/17). Na ich podstawie tut. Sąd postanowieniem z 11 kwietnia 2018 r. zwolnił Stronę od kosztów sądowych. Skarżąca wyjaśniła, że oprócz zrewaloryzowanej w marcu 2018 r. emerytury, jej sytuacja rodzinna i majątkowa nie uległy zmianie od czasu rozpoznania jej poprzedniego wniosku. Skarżąca załączyła wydruk przekazu z ZUS potwierdzającego wysokość świadczenia emerytalnego oraz nadesłała kopie pierwszej i ostatniej strony postanowienia z 11 kwietnia 2018 r. Przystępując do oceny wniosku z (...) 2018 r. wskazać należy, że na formularzu PPF Strona wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Przypomnieć należy, że postanowieniem z 11 kwietnia 2018 r., tut. Sąd przyznał Skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Na podstawie art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Stosownie do art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a. strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Takim zwolnieniem objęta jest Skarżąca, ponieważ postanowieniem z 11 kwietnia 2018 r. została zwolniona od kosztów sądowych, a przyznane w tym zakresie prawo pomocy nie zostało cofnięte, jak również nie wygasło. Skoro więc Skarżąca w dalszym ciągu może korzystać z przyznanego jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych stało się zbędne, a postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu. W konsekwencji wniosek Skarżącej należy ocenić pod kątem zasadności przyznania prawa pomocy w części poprzez ustanowienie adwokata. Na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uznać należy, że wniosek o ustanowienie pełnomocnika zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca oświadczyła, że jej sytuacja rodzinna i majątkowa nie uległy zmianie od 11 kwietnia 2018 r., a więc od daty przyznania jej prawa pomocy przez tut. Sąd w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca dodatkowo przedstawiła zaświadczenia lekarskie potwierdzające konieczność podjęcia leczenia, co zgodnie ze złożonym oświadczeniem – obok trudnej sytuacji majątkowej - uniemożliwia Stronie stawiennictwo na rozprawę przez tut. Sądem mającym siedzibę w Warszawie (Skarżąca mieszka w K.). Wobec złożonego oświadczenia o niezmienności sytuacji majątkowej i rodzinnej od daty rozpoznawania poprzedniego wniosku Strony referendarz sądowy prowadzący niniejsze postępowanie wszczęte wnioskiem z 14 sierpnia 2018 r. przychyla się do ustaleń i wniosków tut. Sąd, który w postanowieniu z 11 kwietnia 2018 r. stwierdził, że Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Jedynym źródłem utrzymania Strony pozostaje emerytura w wysokości 1.830,24 zł (po waloryzacji wysokości świadczenia w marcu 2018 r.). Przy ocenie zasadności wniosku uwzględnić należy okoliczność, że w realiach niniejszej sprawy konieczność spłaty pożyczki zaciągniętej w czasie, gdy Strona była aktywna zawodowo i posiadała większe możliwości zarobkowe (majątkowe) stanowi uzasadnione odstępstwo od generalnej zasady, iż zobowiązania prywatne nie mogą mieć charakteru priorytetowego przed kosztami sądowymi. Skarżąca spłaca zobowiązanie zaciągnięte "w innej rzeczywistości". Strona nie próbuje przerzucić obowiązku poniesienia opłaty sądowej na Skarb Państwa (zatem na innych współobywateli) będąc zdolna do spłaty zobowiązań prywatnych, lecz prośbę swą uzasadnia zmianą okoliczności życiowych i majątkowych w następstwie przejścia na emeryturę i związanym z tym pogorszeniem sytuacji materialnej. Zauważyć również należy, że Strona wnioskowała do banku, z którym podpisała umowę pożyczki o modyfikację warunków spłaty zadłużenia, ale jej wnioski rozpoznano negatywnie. Kończąc uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia przypomnieć należy, że Skarżąca na formularzu PPF oświadczyła, że jest świadoma odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, o której mowa w art. 233 § 1 w związku z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553, z późn. zm.). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia, a na podstawie art. 249a p.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie drugim sentencji postanowienia.