IV SAB/Wr 89/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (spr.), Sędzia WSA Władysław Kulon, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi D. D. na bezczynność Burmistrza Gminy T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne; II. stwierdza, że bezczynność Burmistrza Gminy T. w rozpatrzeniu wniosku skarżącego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala wniosek o wymierzenie grzywny Burmistrzowi Gminy T.; IV. oddala wniosek o przyznanie sumy pieniężnej od Burmistrza Gminy T.; V. zasądza od Burmistrza Gminy T. na rzecz skarżącego D. D. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wnioskiem z dnia 13 lutego 2019 r. D. D. zwrócił się do Burmistrza Gminy T. o udostępnienie do wglądu w dniu 26 lutego 2019 r. kosztorysu inwestorskiego, dotyczącego budowy hali widowiskowo – sportowej w T. Wnioskodawca podał, że w dniu 26 lutego 2019 r. zostaną mu udostępnione w Urzędzie Miejskim protokoły odbioru robót, dotyczące tej inwestycji. Pismem z dnia 26 lutego 2019 r. nr [...] Burmistrz Gminy wyjaśnił wnioskodawcy, że nie jest możliwe załatwienie jego wniosku w terminie 14 dni z uwagi na dużą ilość składanych przez zainteresowanego wniosków o udostępnienie informacji publicznej oraz konieczność zapewnienia przez Urząd Miejski realizacji bieżących spraw. Wątpliwości organu budzi również kwestia, czy kosztorys inwestorski jest dokumentem stanowiącym informację publiczną, ponieważ nie jest on udostępniany w procedurze przetargowej. W związku z tym rozpatrzenie wniosku nastąpi w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Następnie pismem z dnia 12 kwietnia 2019 r. nr [...] Burmistrz Gminy wyjaśnił wnioskodawcy, że informacje objęte wnioskiem mają charakter informacji publicznej przetworzonej i wezwał wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego w uzyskaniu żądanych danych w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. Realizacja wniosku wymagałaby zaangażowania dodatkowych środków osobowych oraz znacznych działań organizacyjnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Burmistrza Gminy wnioskodawca zarzucił naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1, art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września o dostępie do informacji publicznej i wniósł o zobowiązanie Burmistrza Gminy do załatwienia wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi; stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszenie prawa; wymierzenie organowi grzywny i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Według skarżącego udostępnienie do wglądu dokumentów, które są w posiadaniu organu, stanowi informację publiczną prostą. Udostępnianie dokumentów jest czynnością prostą, która w przeciwieństwie do odpowiedzi na pytania, nie wymaga wielkiego nakładu pracy i czasu. Działanie organu, polegające na bezzasadnym wydłużeniu terminu należy odebrać jako celowe utrudnianie dostępu do informacji publicznej, w której posiadaniu jest organ władzy samorządowej. Poza tym, to Burmistrz wydał dyspozycję, aby na wszelkie pytania skarżącego, związane z pracą dziennikarza, odpowiadać jedynie na piśmie. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] Burmistrz Gminy odmówił wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej, wyjaśniając że żądana przez wnioskodawcę informacja publiczna jest informacją przetworzoną. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Gminy wniósł o umorzenie postępowania lub o oddalenie skargi, ponieważ skarżący nie podjął próby wykazania, że uzyskanie żądanej przez niego informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego i organ wydał w dniu 29 kwietnia 2019 r. decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej. W piśmie procesowym z dnia 11 czerwca 2019 r. skarżący zarzucił, że wydanie decyzji po upływie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku jest działaniem, które ma na celu zatajenie informacji publicznej. Skarżący wniósł również o zasądzenie na jego rzecz sumy pieniężnej na podstawie art. 149 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że dla oceny zasadności skargi na bezczynność kluczowy jest moment jej wniesienia. W sytuacji, gdy bezczynność istniała w tej dacie, lecz ustała po wniesieniu skargi postępowanie sądowe podlega umorzeniu w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności po myśli art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej p.p.s.a., przy jednoczesnym rozstrzygnięciu, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz ewentualnie o kwestiach wymienionych w art. 149 § 1b i § 2 p.p.s.a. W odmiennej sytuacji, tj. gdy już w dacie wniesienia skargi bezczynność nie istniała, wówczas skargę należy oddalić. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej – Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm., dalej u.d.i.p.), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 tej ustawy). Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że żądana przez stronę skarżącą informacja stanowi informację publiczną ani też, że Burmistrz Gminy zobowiązany jest do udzielania informacji publicznej. W rozpatrywanej sprawie Sąd zobowiązany jest do oceny, czy w dniu wydania wyroku organ nadal pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku strony skarżącej o udzielenie informacji publicznej. Jak wynika z akt sprawy, po wniesieniu skargi do WSA w dniu 16 kwietnia 2019 r., organ w dniu [...] kwietnia 2019 r. wydał decyzję nr [...] o odmowie udostępnienia informacji publicznej, uznając że żądana przez wnioskodawcę informacja publiczna jest informacją przetworzoną. Pouczono wnioskodawcę, że od decyzji służy prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. W piśmie procesowym z dnia 11 czerwca 2019 r. skarżący poinformował, że skorzystał z tego uprawnienia i wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. Decyzja ta będzie przedmiotem kontroli w odrębnym postępowaniu. Stwierdzić zatem należało, że w sytuacji, gdy - tak jak w niniejszej sprawie - zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi, ale przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez Sąd, to postępowanie sądowoadministracyjne, w części obejmującej zobowiązanie do załatwienia sprawy, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a, podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia stronie skarżącej informacji publicznej, o którą zawnioskowała, nie zwalnia sądu administracyjnego z obowiązku dokonania oceny charakteru stwierdzonej bezczynności przez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie, co wprost wynika z treści art. 149 § 1a p.p.s.a. Należy wziąć pod uwagę, że w wyniku wniosku z dnia 13 lutego 2019 r. (data wpływu do organu – 13 lutego 2019 r., godz. 16:02) organ wystosował w dniu 26 lutego 2019 r. pismo, w którym poinformował wnioskodawcę, że informacja publiczna nie może zostać udostępniona w terminie 14 dni z uwagi na dużą ilość złożonych wniosków o udostępnienie informacji publicznej i rozpatrzenie wniosku skarżącego nastąpi w terminie nie dłuższym niż dwa miesiące od dnia wpływu wniosku. Organ zobowiązał się więc do udostępnienia informacji publicznej najpóźniej do dnia 14 kwietnia 2019 r. W powyższym terminie – 12 kwietnia 2019 r., organ wystosował do skarżącego wezwanie do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, a następnie w dniu [...] kwietnia 2019 r. wydał decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, tj. w 13 dniu po wniesieniu skargi do WSA i w 15 dniu po upływie wyznaczonego przez organ terminu. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż organ dopuścił się bezczynności, która nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa mówimy przede wszystkim, jeżeli bezczynność jest wynikiem lekceważącego traktowania przez organ swoich obowiązków. Opóźnienie w udzieleniu informacji publicznej w stosunku do terminu wyznaczonego przez organ wyniosło 15 dni. Po złożeniu wniosku organ poinformował wnioskodawcę o przedłużeniu terminu do rozpoznania jego wniosku oraz wystosował wezwanie do wykazania istotnego interesu publicznego, wyznaczając 14 – dniowy termin do dokonania tej czynności. Skarżący podał, że wezwanie otrzymał w dniu 15 kwietnia 2019 r., a więc termin ten upływał w dniu 29 kwietnia 2019 r. Niezwłocznie po wniesieniu skargi do WSA została wydana decyzja z dnia [...] kwietnia 2019 r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w pkt II sentencji wyroku. Sąd może ponadto orzec o wymierzeniu organowi grzywny lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną w przypadku stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Sąd oddalił wniosek o wymierzenie organowi grzywny (pkt III sentencji wyroku) oraz o przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej (pkt IV sentencji wyroku), mając na uwadze, że informacja publiczna została udzielona niezwłocznie po otrzymaniu przez organ skargi do WSA oraz w ostatnim dniu terminu, wyznaczonego przez organ, do wykazania przez skarżącego szczególnego interesu publicznego. Ponadto organ wskazywał, że powodem przedłużenia terminu do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej była duża ilość składanych wniosków o udostępnienie informacji publicznej. O należnych skarżącemu kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w pkt V sentencji wyroku (wpis od skargi - 100 zł).