IV SAB/Wr 84/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska (sprawozdawca), Sędzia WSA Katarzyna Radom, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 maja 2026 r. sprawy ze skargi K. B. na bezczynność Wójta Gminy Jordanów Śląski w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z 1 lutego 2024 r. I. odrzucić skargę, II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (słowienie: sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.

Pismem z 7 stycznia 2026 r. K. B. (dalej: skarżąca) – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Wójta Gminy Jordanów Śląski w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z 1 lutego 2024 r. W treści skargi skarżąca podała, że 1 lutego 2024 r. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: 1. Jakie były wydatki na "pomoc społeczną" w latach 2022-2024 r w podziale na: a) świadczenia pieniężne; b) świadczenia niepieniężne; c) usługi opiekuńcze; d) koszty administracyjne (obsługa, wynagrodzenia, koszty biurowe). 2. Jaki procent całości wydatków stanowiły koszty administracyjne w każdym z tych lat; 3. Jakie programy lub formy pomocy społecznej były realizowane w latach 2022 -2024; 4. Jakie kwoty wydatkowano na każdy z tych programów; 5. Ilu beneficjentów objęto pomocą w ramach poszczególnych programów; 6. Jakie były źródła finansowania pomocy społecznej w latach 2022-2024 r. Podkreśliła, że wniosek ten został przekazany do organu za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres ug@jordanowslaski.pl, a pomimo tego do dnia wniesienia skargi nie otrzymała na ten wniosek żadnej odpowiedzi, co zdaniem skarżącej jednoznacznie wskazuje na bezczynność organu. Do skargi – skarżąca załączyła wniosek o udzielenie informacji publicznej datowany na dzień 1 lutego 2024 r. – skierowany przez skarżącą za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres ug@jordanowslaski.pl. Z treści tego wniosku wynika, że obejmuje on pytania od 1 do 6 w zakresie tematyki związanej z "pomocą prawną" (k. 15 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Jordanów Śląski podkreślił, że wniosek rzekomo wysłany przez skarżącą za pośrednictwem poczty elektronicznej w dniu 1 lutego 2024 r. nigdy nie został mu skutecznie doręczony. Wskazał, że nie otrzymał ww. wniosku na wyszczególnione przez skarżącą konto ug@jordanowslaski.pl. Wniosek ten nie trafił też do folderu ze spamem, gdyż w tym kontekście działania weryfikacyjne poczynił informatyk. Wójt Gminy Jordanów Śląski podkreślił, że termin do udzielenia odpowiedzi na wniosek biegnie od chwili przyjęcia wiadomości przez teleinformatyczne systemy urzędu, a techniczna diagnoza nie pozostawia wątpliwości, że na ww. skrzynkę odbiorczą organu e-mail skarżącej nie trafił. Podniósł, że jako organ sprostał obowiązkowi organizowania i utrzymywania systemów elektronicznych w taki sposób, aby ewentualne wnioski o udzielenie informacji publicznej, które mogą wpływać w postaci elektronicznej, zostały zauważone i odczytane. Pomimo tego Wójt Gminy Jordanów Śląski nie dostrzegł w swoich zasobach poczty mailowej wniosku skarżącej. Podkreślił, że wniosek o udzielenie informacji publicznej został mu doręczony dopiero wraz ze skargą, a zatem o wniosku i jego treści dowiedział się dopiero ze skargi. Dlatego też, nie miał sposobności wcześniejszego ustosunkowania się do wniosku, gdyż nie posiadał o nim wiedzy. Z tego też powodu Wójt Gminy Jordanów Śląski wniósł o odrzucenie skargi. W piśmie z 4 marca 2026 r. Wójt Gminy Jordanów Śląski poinformował Sąd, że w dniu 4 marca 2026 r. "na adres mailowy skarżącej przesłano odpowiedź na wniosek z 1 lutego 2024 r., stanowiący załącznik do skargi z 7 stycznia 2026 r." Ponadto zaznaczył, że "treścią rzeczonego wniosku objęta jest materia dot. pomocy prawnej, natomiast przedmiot skargi obejmuje zagadnienia związane z pomocą społeczną". Niniejsze pismo organu zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi skarżącej (k. 39 akt sądowych), który w odpowiedzi zawartej w piśmie z 11 marca 2026 r. podtrzymał treść skargi podnosząc w szczególności, że skarżąca "przedstawiła dowód doręczenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej poprzez załączenie do skargi wydruku z poczty elektronicznej" . Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143, dalej: p.p.s.a.), kontrola – o której mowa powyżej – obejmuje m.in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Jak wynika zaś z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich zaś spraw należy m.in. postępowanie prowadzone w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Zgodnie bowiem z treścią art. 21 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.), do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co oznacza, że bezczynność podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej mieści się w kognicji sądów administracyjnych. Niemniej jednak badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedzone jest analizą jej dopuszczalności, w celu stwierdzenia, czy nie zachodzą podstawy do jej odrzucenia. Zgodnie bowiem z art. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (niż określone w pkt 1-5) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna z powodu braku skutecznego złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w organie. Przedmiotem skargi K. B. (dalej: skarżąca) jest bezczynność Wójta Gminy Jordanów Śląski w sprawie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z 1 lutego 2024 r. zawierający sześć pytań odnoszących się do "pomocy społecznej" (str. 2 skargi). Wskazania wymaga, że z bezczynnością na gruncie u.d.i.p. mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot do tego zobowiązany nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialnotechnicznej w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.), ani nie wydaje w powyższym terminie decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Przy tym stosownie do art. 10 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek. Tym samym, to prawidłowe i skuteczne złożenie wniosku o udzielenie informacji publicznej stanowi podstawowy warunek realizacji prawa do informacji publicznej. Innymi słowy obowiązek załatwienia sprawy w ustawowym terminie powstaje z chwilą wpływu wniosku do podmiotu zobowiązanego. A więc tylko "skuteczne złożenie wniosku" o udostępnienie informacji publicznej może stanowić podstawę merytorycznego badania przez sąd administracyjny skargi na bezczynność organu w zakresie rozpoznania danego wniosku (por. postanowienie WSA w Białymstoku z 19 października 2022 r., II SAB/Bk 10/22). O rozpoczęciu biegu terminu, o którym powyżej mowa decyduje natomiast data wpływu pisma do podmiotu zobowiązanego, albo moment wpływu wniosku na elektroniczną skrzynkę odbiorczą tego podmiotu. Istotnym jest zatem skuteczne skierowanie zażądania o udostępnienie informacji publicznej (por. postanowienia: WSA w Opolu z 23 stycznia 2023 r., II SAB/Op 83/22; WSA w Łodzi z 21 grudnia 2022 r., II SAB/Łd 87/22; WSA w Krakowie z 12 lipca 2022 r., II SAB/Kr 105/22). Tymczasem, w rozpoznawanej sprawie, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie doszło do skutecznego złożenia opisanego w skardze wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 1 lutego 2024 r. Okoliczności tej nie można wywieść z przedstawionego przez skarżącą "dowodu doręczenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej poprzez załączenie do skargi wydruku z poczty elektronicznej" . Jak bowiem wynika z treści skargi skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie "pomocy społecznej" w dniu 1 lutego 2024 r. Wniosek ten, jak wskazała, został przekazany do organu za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres ug@jordanowslaski.pl. Podczas gdy, z treści załączonego do skargi wniosku z 1 lutego 2024 r. na który to powołuje się skarżąca (k. 15 akt sądowych) wynika, że dotyczył on kompletnie innego zagadnienia, niż to, o którym mowa w skardze. W skardze skarżąca odwołała się bowiem do wniosku z 1 lutego 2024 r. o udzielenie informacji publicznej zawierającego pytania w zakresie "pomocy społecznej", podczas gdy załączony do skargi wniosek o udzielenie informacji publicznej dotyczył zagadnień w zakresie "pomocy prawnej". Co więcej skarżąca – choć skutecznie doręczono jej pismo organu z 4 marca 2026 r., które sygnalizuje, że "treścią wniosku objęta jest materia dot. pomocy prawnej, natomiast przedmiot skargi obejmuje zagadnienie związane z pomocą społeczną" (k. 24 akt sądowych) – w żaden sposób nie odniosła się do tej jakże istotniej w sprawie kwestii. Nie przedstawiła też, wiarygodnego dowodu na potwierdzenie okoliczności skutecznego doręczenia Wójtowi Gminy Jordanów Śląski wniosku z 1 lutego 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie "pomocy społecznej" (a nie "pomocy prawnej"), a zatem wniosku, którego dotyczy skarga i na podstawie którego zarzuca Wójtowi Gminy Jordanów Śląski bezczynność. Poza tym, z odpowiedzi Wójta Gminy Jordanów Śląski na skargę wynika, że wniosek, którego dotyczy skarga tj. wniosek z 1 lutego 2024 r. zawierający pytania w zakresie zagadnienia dotyczącego "pomocy społecznej", nie wpłynął do Urzędu za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres ug@jordanowslaski.pl., co tylko dowodzi słuszności tezy, że w sprawie – wbrew twierdzeniom skarżącej – nie doszło do skutecznego złożenia tegoż konkretnie wniosku. W konsekwencji powyższego tj. braku skutecznego złożenia wniosku z 1 lutego 2024 r. o udzielenie informacji publicznej w zakresie "pomocy społecznej", skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na ww. wniosek jest niedopuszczalna, bowiem Sąd nie może domniemywać istnienia przedmiotu sprawy administracyjnej (postanowienie WSA w Szczecinie z 22 listopada 2024 r., I SAB/Sz 164/24). W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.