IV SAB/Wr 777/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 12 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi: M. U. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z 30 czerwca 2026 r. M. U. (dalej: skarżący) wniósł skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę Dolnośląskiego postępowania z wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skarżącego wezwano o usunięcie braków skargi, poprzez złożenie do akt sprawy ponaglenia wraz z dowodem jego wniesienia do organu oraz podanie numeru PESEL strony skarżącej, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Za datę doręczenia wezwania przyjęto dzień 26 sierpnia 2026 r. (tzw. fikcja doręczenia). Wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuci skargę także wtedy, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Warunkiem dopuszczalności skargi jest prawidłowe jej wniesienie, a zatem wypełnienie wymogów formalnych skargi, uiszczenie wpisu oraz wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie w postępowaniu przed właściwym organem administracji publicznej. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Z kolei przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). Stosownie zaś do art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Na podstawie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.), stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność) oraz gdy 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W myśl art. 37 § 3 k.p.a., ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie lub 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Przy tym ponaglenie musi mieć formę podania w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a., a więc musi być wniesione pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2026 r. poz. 1241, ze zm.). Z powołanych przepisów wynika, że wniesienie ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. Takie też stanowisko jest konsekwentnie prezentowane w orzecznictwie (por. postanowienia NSA z 2 września 2020 r., II OSK 3732/18 i 8 lutego 2021 r., I OSK 2754/20; wyrok NSA z 17 listopada 2020 r., II OSK 973/19 – dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd brak ponaglenia czyni skargę niedopuszczalną. W konsekwencji, jeżeli strona przed wniesieniem skargi nie wyczerpie przysługującego środka zaskarżenia, to skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 28 października 2016 r., I OSK 125/15 – dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosowanie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., pismo strony powinno (poza warunkami określonymi w art. 46 § 1 pkt. 1-5 p.p.s.a.) zawierać ponadto w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. Wedle zaś art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku, gdy pismem tym jest skarga, niewykonanie w terminie wezwania do uzupełnienia jej braków formalnych obliguje sąd do jej odrzucenia. Co więcej trzeba zaznaczyć, że niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i to bez względu na to, czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd (por. uchwała NSA z 3 lipca 2023 r., II GPS 3/22 – dostępna pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie skarżący mimo skutecznego doręczenia wezwania - poprzez przyjęcie na podstawie art. 73 p.p.s.a. tzw. "fikcji doręczenia", nie uzupełnił wspomnianych braków skargi. Powyższe okoliczności obligowały Sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i 6 w zw. z § 3 p.p.s.a.