IV SAB/Wr 436/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Radom Sędziowie Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska (sprawozdawca) Sędzia WSA Marta Pająkiewicz - Kremis po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 września 2023 r. sprawy ze skargi A. D. na bezczynność Wójta Gminy Zagrodno w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 18 listopada 2021 r. oddala skargę w całości.

W dniu 18 listopada 2021 r. do Urzędu Gminy Zagrodno, wpłynął wniosek A. D. (dalej: Strona, Skarżąca) skierowany do Wójta Gminy Zagrodno (dalej: organ) o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: poniesienia przez Gminę Zagrodno kosztów z tyt. rozwiązania umowy o pracę z P. U. K. z podziałem na : 1. koszty procesu wraz z ew. kosztami zastępstwa procesowego, 2. odsetek, 3. wysokości wypłaty zaległego wynagrodzenia od dnia wypowiedzenia umowy do dnia wydania wyroku, 4. kwoty odszkodowania lub zadośćuczynienia. Jako sposób i formę udostępnienia wnioskowanych informacji Strona wskazała przesłanie informacji pocztą na podany we wniosku adres. Pismem z dnia 29 listopada 2021 r. organ poinformował Skarżącą, że żądana przez nią informacja stanowi informację publiczną przetworzoną i wezwał Skarżącą do wykazania, szczególnego interesu publicznego w uzyskaniu wskazanej informacji - w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Jednocześnie organ poinformował Skarżącą, że przedłuża termin na załatwienie sprawy do dnia 14 stycznia 2022 r. Przedmiotowe wezwanie Strona otrzymała w dniu 22 grudnia 2021 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej. Decyzją z dnia 28 stycznia 2022 r. Wójt Gminy Zagrodno działając na podstawie art. 16 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176, dalej: u.d.i.p.) odmówił udostępnienia informacji publicznej, wskazując, że Strona nie wykonała wezwania organu z dnia 29 listopada 2021 r. do wykazania szczególnego interesu publicznego w uzyskaniu wskazanej informacji w zakreślonym terminie, który minął w dniu 29 grudnia 2021 r. Ponadto, stosownie do treści art. 13 ust. 2 u.d.i.p. zawiadomiono Stronę, że wyznacza się nowy termin na rozpatrzenie wniosku, wskazując dzień 14 stycznia 2022 r jako termin załatwienia sprawy. Podkreślił organ, że do dnia wskazanego w piśmie z dnia 29 listopada 2021 r. Strona w ogóle nie ustosunkowała się do treści wezwania. Strona w dniu 13 grudnia 2021 r. za pośrednictwem organu złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Wójta Gminy Zagrodno w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zarzucając naruszenie: 1. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek, 2. art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wobec powyższego wniosła o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z dnia 18 listopada 2021 r., oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazała, że termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p, po 14 dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi. To czyni niniejszą skargę zasadną i konieczną. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie oraz o niewymierzanie organowi grzywny. W ocenie organu postawiony w skardze zarzut jest nieuzasadniony albowiem po skierowaniu do organu wniosku podjął on czynności w kierunku udzielenia informacji publicznej wzywając Skarżącą do wykazania szczególnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji publicznej, w zakresie którego to wezwania Skarżąca zachowała całkowitą bierność. Co więcej termin na załatwienie sprawy wyznaczony został na dzień 14 stycznia 2022 r. Podkreślił, że bezczynność organu administracji zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje on żadnych czynności w danej sprawie lub gdy wprawdzie prowadzi postępowanie, ale mimo ustawowego obowiązku nie kończy go wydaniem w terminie decyzji czy innego aktu. Mając zatem na uwadze fakt, że organ w każdym z dwóch skierowanych do niego wniosków podjął czynności w sprawie oraz zakreślił Skarżącej termin do wykonania zobowiązania oraz termin na załatwienie sprawy nie można przyjąć, iż organ nie podjął żadnych czynności w 14 dniowym terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Zauważył, że w terminie zakreślonym na załatwienie sprawy Skarżąca nie wykazała żadnej inicjatywy w kierunku wykonania zobowiązania nałożonego na nią przez organ. Postawa Strony, która ignoruje i deprecjonuje równocześnie działania organu realizującego procedurę związaną z udzieleniem informacji, sprowadzając ją do roli nie mających znaczenia przepisów wskazuje, na rzeczywista wolę Strony. Mimo zastosowania procedury wskazanej w art. 13 u.d.i.p. Strona nie odpowiedział na kierowane do niej wezwania a swoja aktywność sprowadziła do wniesienia w dniu 13 grudnia 2021 r. skargi na bezczynność organu zwłaszcza w sytuacji, kiedy nie minął jeszcze termin zarówno na wykonanie zobowiązania przez Stronę, jak i termin na załatwienie sprawy oznaczony w piśmie z dnia 29 listopada 2021 r. Podkreślił organ, że zasadność skargi należy ocenić według stanu faktycznego z dnia jej wniesienia. W dniu wniesienia skargi była ona niezasadna albowiem nie można przypisać organowi bezczynności, albowiem nie upłynął jeszcze termin do załatwienia sprawy oznaczony przez organ, a wskazany w piśmie skierowanym do Skarżącej w dniu 29 listopada 2021 r. Organ wniósł o niewymierzanie grzywny z uwagi na opóźnienie w przekazaniu skargi, albowiem wskazane opóźnienie jest wynikiem zmian kadrowych będących wynikiem stanu epidemii i problemów chorobowych pracowników w okresie jej wpływu a następnie nałożonych na organ obowiązków związanych z problemem migracji napływu do Polski uchodźców w związku z wojną na Ukrainie. Tym samym nieprzekazanie skargi w terminie jest wynikiem okoliczności niezawinionych przez organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, w składzie trzech sędziów, stosownie do art. 119 pkt 4 oraz art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: p.p.s.a.), jako że jej przedmiotem jest bezczynność organu. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach niepodejmowania przez nie nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działania w danej formie i w określonym przez prawo terminie. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej u.d.i.p.), jeżeli tak, to czy zachowanie organu, tak co do formy, treści i terminu wypełnia wymogi stawiane przez ustawę o dostępie do informacji publicznej. W rozpoznawanej sprawie nie ma sporu, że Wójt Gminy Zagrodno jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na gruncie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem, do udostępniania informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Nie ma również sporu, że żądana przez Skarżącą informacja stanowi informację publiczną. Różnica stanowisk dotyczy tego czy organ pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku Skarżącej z dnia 18 listopada 2021 r. Uwzględniając skargę na bezczynność na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skoro zatem wniosek skarżącego dotyczył informacji publicznej i został skierowany do właściwego podmiotu, to odpowiedź powinna być udzielona na zasadach i w trybie określonych w ustawie, a mianowicie: - zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2; - jeżeli w tym terminie informacja publiczna nie może być udostępniona, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.); - w przypadku uwzględnienia wniosku udostępnienie informacji publicznej następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 ustawy). W tej ostatniej sytuacji podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.); - odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej zachodzi wówczas, gdy podmiot ten nie reaguje na wniosek o udostępnienie informacji w terminie przewidzianym w ustawie, tj. nie podejmuje czynności przewidzianych w art. 13, art. 14, art. 15 ust. 2 lub art. 16. Do tych przypadków dodajemy również sytuację, w której organ w terminach wskazanych w art. 13 ust. 1 w związku z ust. 2 u.d.i.p. nie komunikuje stronie w żaden sposób jak zakwalifikował żądanie, jak zamierza w stosunku do niego procedować oraz tego, co strona powinna uzupełnić, wyjaśnić i wskazać, aby nadać wnioskowi prawidłowy bieg, ewentualnie (gdy powziął wątpliwości) nie wzywa strony do określenia rodzaju trybu, w jakim występuje ona o udostępnienie informacji publicznej. W świetle przedstawionych uwag uznanie przez organ, że żądane informacje mają charakter informacji przetworzonej wymaga od niego podjęcia działań wynikających z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Konieczne staje się wezwanie Strony do wykazania przesłanek wskazanych w tym przepisie, tj. wykazania, że uzyskanie informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, a w dalszej kolejności ocena, czy taka okoliczność w sprawie wystąpiła. Brak uznania, że wnioskodawca ma taki właśnie cel uzyskania informacji skutkuje ograniczeniem prawa do informacji publicznej, co zgodnie z art. 16 u.d.i.p. wymaga już wydania decyzji ograniczającej prawo dostępu do takiej informacji. Analizując, czy w niniejszej sprawie doszło do zarzucanego przez Skarżącą stanu bezczynności Sąd miał na uwadze stan faktyczny sprawy w dacie wniesienia skargi. Z akt sprawy wynika, że organ podjął, w reakcji na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 18 listopada 2021 r., przepisane regulacjami u.d.i.p. działania. Organ uznając, że pytania dotyczą informacji przetworzonej pismem z dnia 28 listopada 2021 r. – w terminie o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - wezwał Skarżącą do wskazania szczególnie istotnego interesu publicznego zakreślając 7 dniowy termin do wykonania zobowiązania oraz wyznaczając termin na załatwienie sprawy do dnia 14 stycznia 2022 r. Przedmiotowe wezwanie Skarżąca, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, otrzymała w dniu 22 grudnia 2021 r. Zatem na dzień wniesienia skargi, tj. 13 grudnia 2021 r. organ nie pozostawał w bezczynności. Organ podjął w terminie czynności prawem przewidziane, jak też nie minął jeszcze termin zarówno na wykonanie zobowiązania przez Stronę, jak i termin na załatwienie sprawy wyznaczony w piśmie organu z dnia 29 listopada 2021 r. Podkreślenia wymaga, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostaje kwalifikacja żądanej informacji. Jak wynika bowiem z orzecznictwa sądów administracyjnych sąd administracyjny w sprawie, której przedmiotem jest bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie jest uprawniony do oceny prawidłowości kwalifikacji żądanej informacji jako przetworzonej, gdyż ocena ta przeprowadzana jest dopiero w sprawie wszczętej skargą na decyzję o odmowie udostępnienia tej informacji (por. wyrok NSA z 9 listopada 2021 r., sygn. akt III OSK 4287/21; wyrok NSA z 9 listopada 2021 r., sygn. akt III OSK 4068/21). Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.