IV SAB/Wr 167/16

Wrocław, dnia 22 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Kamieniecka po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Komitetu Obywatelskiego ds. Ochrony Pamięci Historycznej w Ś. na bezczynność Kombinatu Górniczo-Hutniczego Miedzi - Fundacja "[...]" w L. w przedmiocie dofinansowania renowacji pomnika postanawia: odrzucić skargę.

Komitet Obywatelski do Spraw Ochrony Pamięci Historycznej w Ś. (dalej jako strona skarżąca) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Kombinatu Górniczo-Hutniczego Miedzi – Fundacji "[...]" w L. (dalej jako Fundacja) w przedmiocie dofinansowania renowacji pomnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Wątpliwości budzi bowiem jej przedmiot. W ocenie Sądu nie mamy tu do czynienia in concreto ze stosunkiem prawnym z zakresu administracji publicznej lecz roszczeniem cywilnoprawnym wobec Fundacji. Co prawda, że art. 73 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tekst jednolity Dz. U. 2014 r., poz. 1446 ze zm.) przewiduje możliwość uzyskania dotacji celowej na prace konserwatorskie, restauratorskie i budowlane przy pomniku historii, ale przepis ten jest zaadresowany do organów administracji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 74 ustawy odpowiedniej dotacji udziela zasadniczo: 1) minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego ze środków budżetu państwa, z części, której dysponentem jest ten minister; 2) wojewódzki konserwator zabytków ze środków finansowych z budżetu państwa w części, której dysponentem jest wojewoda. Fundacja nie jest organem administracji publicznej nawet w ujęciu funkcjonalnym. Nie przyznano jej bowiem żadnych kompetencji do władczego kształtowania sytuacji prawnej innych podmiotów. Ze skargi nie wynika również by była ona stroną szeroko rozumianych porozumień kompetencyjnych. Natomiast zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2016, poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych szczegółowo wskazuje art. art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) Zgodnie z powołanymi przepisami sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Dalej należy wskazać, że kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie między innymi w sprawach skarg na bezczynność organów w sytuacjach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Przy czym, w przypadku skargi na bezczynność przedmiotem kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Właściwość sądów administracyjnych dotyczy zatem niepodejmowania przez ograny administracji publicznej nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych, chodzi tu o takie akty jak: decyzje administracyjne; postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym, zabezpieczającym a także inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarga w niniejszej sprawie nie mieści się w katalogu spraw objętych właściwością sądów administracyjnych. Zawarte w niej żądanie ma bowiem w istocie charakter cywilnoprawny. Kognicja sądu administracyjnego nie wynika w niniejszej sprawie również z innych przepisów prawa. Powyższe stanowisko w sprawie podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt I OZ 198/1, gdzie wprost wskazał, że skarga strony skarżącej nie jest objęta właściwością sądów administracyjnych. Wobec tego, na podstawie art. 58 § 1 ust. 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.