IV SAB/Wr 1088/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Andrzej Nikiforów (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi M. O. na bezczynność Wójta Gminy Ruja w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 25 sierpnia 2025 r. I. stwierdza bezczynność Wójta Gminy Ruja w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 25 sierpnia 2025 r., która to bezczynność nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa; II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy Ruja do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 25 sierpnia 2025 r.; III. zasądza od Wójta Gminy Ruja na rzecz skarżącego M. O. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wnioskiem z 25 sierpnia 2025 r. M. O. (dalej: skarżący) wystąpił do Wójta Gminy Ruja (dalej: organ) o udzielenie informacji publicznej w postaci udzielania odpowiedzi na pytania: 1) czy na terenie Gminy planowane jest utworzenie miejsc zakwaterowania dla imigrantów lub uchodźców w ramach mechanizmu relokacji; 2) czy gmina bierze udział lub planuje udział w jakichkolwiek programach rządowych, samorządowych lub unijnych, które dotyczą integracji lub wsparcia dla imigrantów/uchodźców; 3) czy gmina przewiduje wprowadzenie dla imigrantów lub uchodźców jakichkolwiek zniżek, ulg czy szczególnych ułatwień w dostępie do usług publicznych (np. komunikacji, kultury, opieki). Skarżący 9 września 2025 r. za pośrednictwem organu złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.) poprzez nierozpoznanie wniosku w terminie 14 dni. Wskazał, że do dnia wniesienia skargi, tj. 9 września 2025 r. nie otrzymał odpowiedzi na złożony wniosek. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że podejmował czynności zmierzające do ustalenia, czy żądana informacja podlega udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz czy nie zachodzą przesłanki z art. 5 tej ustawy. Jednocześnie wyjaśnił, iż opóźnienie w udzieleniu odpowiedzi wynikało z okresu urlopowego pracownika merytorycznego odpowiedzialnego za przygotowanie odpowiedzi. W następnej kolejności organ podkreślił, że wniosek z 25 sierpnia 2025 r. został rozpatrzony, a odpowiedź została przygotowana i przekazana stronie w tym samym dniu, w którym skarga została wniesiona, tj. w dniu 12 września 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, w składzie trzech sędziów, stosownie do art. 119 pkt 4 oraz art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), jako że jej przedmiotem jest bezczynność organu. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach niepodejmowania przez nie nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działania w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Przepis art. 149 § 1a p.p.s.a. stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej wystąpi wówczas gdy ustawowo zobowiązany organ nie podejmie prawem przewidzianych działań - w przewidzianym terminie - co wymaga podkreślenia Sądu, z uwagi na twierdzenia organu zwarte w odpowiedzi na skargę, co istotne - działania te muszą dotyczyć informacji publicznej. Stan bezczynności w sprawie załatwienia wniosku w przedmiocie informacji publicznej oznacza zatem sytuację, w której pomimo upływu ustawowych terminów organ, będąc zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wbrew przepisom prawa nie udostępnia żądanej informacji, nie wydaje decyzji gdy zachodzą podstawy do a) odmowy udostępnienia informacji publicznej z przyczyn wskazanych w art. 3 ust. 1 pkt 1 lub art. 5 u.d.i.p. albo b) umorzenia postępowania w przypadku przewidzianym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.. Względnie, gdy nie informuje wnioskodawcy o tym, że objęta wnioskiem informacja nie stanowi informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu w trybie przepisów powołanej ustawy (por. wyrok WSA w Poznaniu z 9 lipca 2021 r., II SAB/Po 139/20, CBOSA). Milczenie organu przez - całe 14 dni - jest dowodem na to, że organ ten dopuścił się bezczynności. Jest to bowiem stan obiektywny (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 7 lipca 2021 r., II SAB/Rz 44/21, CBOSA). Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p., jeżeli tak, to czy zachowanie organu, tak co do formy, treści i terminu wypełnia wymogi stawiane przez wspomnianą ustawę. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy nie ma sporu, że Wójt Gminy Ruja jest organem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Pojęcie "informacji publicznej" zawarte w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej jest bardzo szerokie, o czym przekonuje otwarty katalog przedmiotowy podany w art. 6 u.d.i.p. Powyższe prowadzi do konkluzji, że w istocie wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.i.d.p., stanowi informację publiczną (por. T. Aleksandrowicz, Komentarz do ustawy o dostępie do informacji publicznej, Wyd. LexisNexis, 2002 r., str. 136 i nast., M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej, Toruń 2002, str. 25 i nast.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącego z 25 sierpnia 2025 r. został wprawdzie rozpoznany przez organ poprzez udostępnienie informacji publicznej, aczkolwiek miało to miejsce 12 września 2025 r., a zatem po upływie terminu wynikającego z powołanego przepisu art. 13 ust. 1 u.d.i.p., który upływał z dniem 8 września 2025 r. Nie jest sporne, że w tym czasie organ nie poinformował i nie wykazał, że w tym terminie informacja nie może być udostępniona, czyli nie skorzystał z trybu przewidzianego w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Powyższe nakazuje stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu złożonego przez skarżącego wniosku, o czym, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt. I sentencji wyroku. Przy czym, mając na uwadze obiektywny stan bezczynności, dla jej stwierdzenia bez znaczenia pozostają przyczyny nieudostępnienia informacji w terminie prawem przewidzianym. Dokonując oceny charakteru stwierdzonej bezczynności Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie, nie miało rażącego charakteru (pkt I sentencji wyroku). Sąd miał bowiem na względzie, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw strony. W orzecznictwie przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania, rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające zaś samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy, ale musi być ono znaczne bądź też przejawiać się w całkowitym braku reakcji na wniosek strony (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., II OSK 468/13, CBOSA). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się złej woli w działaniu organu, czy też "całkowitego braku reakcji na wniosek skarżącego". W opinii Sądu działanie organu administracji publicznej, jakkolwiek naruszało termin zastrzeżony dla rozpoznania sprawy, to fakt udostępnienia żądanej informacji, jak i okres zwłoki w rozpoznawaniu wniosku nie daje podstaw do wywodzenia rażącego naruszenia prawa. Z uwagi na rozpoznanie wniosku skarżącego Sąd umorzył postępowanie w tym zakresie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt II sentencji wyroku). Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności wykonanej. Jednakże umorzenie postępowania sądowego w takiej sytuacji w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia oznacza jednocześnie uznanie przez sąd administracyjny, że organ administracji dopuścił się bezczynności (por. uchwała NSA z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19; wyroki NSA z 18 maja 2021 r., III OSK 1161/21, z 13 października 2021 r., III OSK 3812/21 oraz 16 stycznia 2020 r., II OSK 470/18 - CBOSA). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 206 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku) miarkując wysokość opłaty należnej skarżącemu tytułem wynagrodzenia za czynności profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie Sądu, w sprawie wystąpił uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 206 p.p.s.a. usprawiedliwiający obniżenie kosztów. Rozpatrywana sprawa jest bowiem jedną z wielu spraw wniesionych przez skarżącego do tutejszego Sądu o analogicznym przedmiocie i treści skargi. Z uwagi na seryjny charakter rozpatrywanej sprawy nakład pracy profesjonalnego pełnomocnika jest w takim przypadku mniejszy. Ponadto należy zauważyć, że stopień skomplikowania sprawy był niski, sprawa podlegała rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym. W konsekwencji należało przyznać skarżącemu tytułem zwrotu kosztów postępowania w zakresie należnego pełnomocnikowi wynagrodzenia kwotę 100 zł. W pozostałym zakresie, na kwotę zasądzonych na rzecz skarżącego kosztów składa się wpis od skargi (100 zł).