IV SAB/Wa 563/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2019r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. B. na bezczynność Rzecznika Finansowego w przedmiocie udzielenia informacji postanawia: odrzucić skargę.

D. B. (dalej: skarżący) w piśmie z dnia 26 października 2018r. wniósł skargę na bezczynność Rzecznika Finansowego w udzieleniu wyjaśnień i informacji dotyczących zakończonego postępowania wobec banku [...]. Z załączonych do skargi dokumentów oraz z nadesłanych przez organ akt sprawy wynika, że skarżący domagał się od Rzecznika Finansowego podjęcia działań na podstawie ustawy z dnia 5 sierpnia 2015r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i o Rzeczniku Finansowym (Dz. U. z 2017r. poz. 2270 ze zm.). Skarżący domagał się bowiem podjęcia interwencji wobec [...] w związku z podpisaną w dniu 4 września 2008r. umową kredytową "[...]". Rzecznik Finansowy wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę D. B. należało odrzucić, jako niedopuszczalną. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018r., poz. 2107.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r., poz. 1302 ze zm.), dalej: P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W myśl art. 3 § 3 P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Z uregulowań tych wynika, że orzekanie przez sądy administracyjne w sprawach skarg na bezczynność dopuszczalne jest jedynie z tym zakresie, w jakim organy administracji publicznej działają w formach władczych lub stanowiących i dotyczy tylko tych przypadków. W rozpatrywanej sprawie skarżący domagał się od Rzecznika Finansowego podjęcia działań na podstawie ustawy z dnia 5 sierpnia 2015r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i o Rzeczniku Finansowym. Jak słusznie wskazano w odpowiedzi na skargę, działania podejmowane przez Rzecznika Finansowego na podstawie art. 17 ust. 1, art. 24 i 25 ww. ustawy nie mają charakteru władczego, tj. rozpatrywanie spraw klientów nie kończy się wydaniem orzeczenia (decyzji czy postanowienia wiążącego dla klientów, podmiotów rynku finansowego lub innych podmiotów). Działania te nie są normowane przepisami Kodeksu postepowania administracyjnego. Przepisy omawianej ustawy nie przewidują uprawnienia Rzecznika Finansowego do wydawania aktów administracyjnych wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a P.p.s.a. Działania Rzecznika podejmowane na podstawie przepisów ustawy nie są także objęte dyspozycją normy zawartej w art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a. W tej sytuacji należy uznać, że przedmiotowa sprawa nie mieści się w kategorii spraw objętych kognicją sądów administracyjnych. (podobnie zob. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 27 grudnia 2017r., sygn. akt IV SAB/Wa 313/17, z dnia 23 września 2016r., sygn. akt IV SAB/Wa 45/16 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2016r., sygn. akt II OZ 1484/16). W piśmiennictwie podnosi się, że sąd administracyjny odrzuci skargę z uwagi na brak właściwości tego sądu do rozpoznania danej sprawy. Nastąpi to w szczególności wtedy, gdy skarga będzie dotyczyła aktu i czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a.), sprawy wyłączonej z właściwości tych sądów (art. 5 P.p.s.a.), jak również sprawy objętej właściwością sądów powszechnych (zob. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. 5, Warszawa, 2017, s. 378-379). Podobne stanowisko prezentowane jest również w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 8 kwietnia 2011r., sygn. akt I SA/Kr 209/11, Legalis, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 listopada 2014r., sygn. akt I OSK 3030/13, Legalis). W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.