IV SAB/Wa 43/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 września 2018 r. skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...]z siedzibą w [...] od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 marca 2015 r., sygn. akt IV SAB/Wa 43/15, w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na przewlekłe prowadzenia postępowania przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku postanawia odrzucić skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 5 marca 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 43/15, odrzucił skargę Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na przewlekłe prowadzenia postępowania przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku. Stowarzyszenie [...] w piśmie z 31 marca 2015 r. wniosło zażalenie na ww. postanowienie. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 13 kwietnia 2015 r. uznano, że pismo z 31 marca 2015 r. stanowi skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Na wstępie poczynionych rozważań wskazać należy, że ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658), dokonano nowelizacji ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 2 ustawy nowelizującej, przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 ustawy zmieniającej stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu dotychczasowym. Zmiany w ustawie Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które zostały dokonane ustawą nowelizującą weszły w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r. Z uwagi zaś na fakt, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte w dniu 14 stycznia 2015 r. w sprawie zastosowanie mają przepisy w brzemieniu obowiązującym przed nowelizacją ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ustalenie czy postępowanie zostało wszczęte przed dniem wejścia nowelizacji w życie, oceniane jest bowiem przez pryzmat daty wniesienia skargi, nie zaś zainicjowania postępowania międzyinstancyjnego. Zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a. w brzemieniu sprzed nowelizacji, od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługiwała skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowił inaczej. Natomiast w świetle art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Skarga kasacyjna podlega zatem każdorazowo zbadaniu pod kątem spełnienia wymogów procesowych. Wskazać należy, że z art. 175 § 1 p.p.s.a. wynika, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego (tzw. przymus adwokacko – radcowski), z zastrzeżeniem § 2 i § 3. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika stanowią jedną z przesłanek jej dopuszczalności. Pod pojęciem "sporządzenia skargi kasacyjnej" należy rozumieć zredagowanie jej treści oraz podpisanie przez jedną z osób wymienionych w art. 175 p.p.s.a. Skarga kasacyjna sporządzona przez stronę skarżącą osobiście jest zatem skargą wadliwą, której wniesienie nie jest obarczone wadą podlegającą usunięciu (konwalidacji), ale brakiem uzasadniającym odrzucenie skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej z powodu wniesienia jej z naruszeniem art. 175 § 1 p.p.s.a. Podkreślić bowiem należy, że obowiązek ustanowiony w art. 175 § 1 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie, mimo prawidłowego pouczenia przez Sąd, Strona skarżąca w piśmie z 31 marca 2015 r. wniosła osobiście sporządzoną skargę kasacyjną (zatytułowaną zażalenie). Jakkolwiek Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie znane jest stanowisko, że w przypadku, gdy wniesiono zażalenie zamiast skargi kasacyjnej powinno ono zostać odrzucone jako niedopuszczalne, to w realiach rozpatrywanej sprawy i w świetle obowiązującego wówczas stanu prawnego zasadne było uznanie, że pismo z 31 marca 2015 r. stanowi skargę kasacyjną. Zatytułowanie pisma "zażalenie" nie może prowadzić bowiem do uznania przez Sąd, że Stowarzyszeniu przysługuje inny środek zaskarżenia niż wynika to z przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W przeciwnym wypadku prowadzić by to mogło do obejścia wymagań formalnych przewidzianych dla danego środka zaskarżenia, tym bardziej dla skargi kasacyjnej, która obwarowana jest szczególnym rygorem formalnym. Podkreślić wyraźnie należy, że w niniejszej sprawie Stowarzyszenie zostało prawidłowo pouczone w piśmie z 6 marca 2016 r. o przysługującym środku zaskarżenia od postanowienia z 3 marca 2015 r., zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a. w brzemieniu sprzed nowelizacji. W ocenie Sądu, zatytułowanie pisma odmiennie niż wynika to z treści pouczenia o trybie zaskarżenia nie może powodować, że wniesiony środek zaskarżenia został skutecznie wniesiony. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 178 w związku z art. 175 § 1 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.