IV SAB/Wa 1260/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Monika Barszcz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Firmy [...] z siedzibą w D. na bezczynność Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej - Firmie [...] z siedzibą w D. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uiszczony wpis sądowy w kwocie 100 (sto) złotych.

Pismem z dnia 23 czerwca 2021 r. Firmy O. Spółka Akcyjna z siedzibą w D. (dalej: Skarżąca, Spółka), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej także jako: Organ, GIOŚ) w rozpoznaniu ponaglenia na bezczynność tożsamego organu. W treści skargi Skarżąca wskazała, iż w dniu 27 grudnia 2019 r., wniosła zażalenie do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (za pośrednictwem organu I instancji). Kolejnymi pismami (otrzymanymi przez Spółkę w dniu 10 lutego 2020 r. oraz w dniu 6 kwietnia 2020 r.) GIOŚ informował Skarżącą o przesunięciu terminu rozpoznania zażalenia. Skarżąca w dniu 10 maja 2020 r. wniosła ponaglenie do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, z uwagi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Organ otrzymał ponaglenie w dniu 20 maja 2020 r. Pomimo upływu ponad miesiąca organ nie rozpoznał ponaglenia. Pomimo upływu ponad miesiąca Organ nie rozpoznał ponaglenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. W dniu 31 sierpnia 2021 r. do Sądu wpłynęło pismo Skarżącej zawierające oświadczenie o cofnięciu skargi z 23 czerwca 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić. Na wstępie należy wyjaśnić, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - zwanej dalej "P.p.s.a."). Zgodnie z treścią przepisu art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na m.in. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.). W myśl przepisu art. 37 Kpa stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Przy czym organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie, o którym mowa w art. 37 § 6 K.p.a., w którym m.in. wskazuje, czy organ rozpatrujący sprawę dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdzając jednocześnie, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponaglenie wnosi się do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 3 pkt 2 p.p.s.a.). Z powyższego uregulowania wynika, że ponaglenie stanowi środek mający na celu zniesienie stanu bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zaś postanowienie je rozpoznające nie kończy postępowania w sprawie, ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty, albowiem dotyczy jedynie kwestii wpadkowej związanej z nieterminowym załatwieniem sprawy przez organ administracji publicznej. Poza tym postanowienie to nie podlega zaskarżeniu w administracyjnym toku instancji, gdyż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości złożenia na nie zażalenia. Omawiana instytucja odnosi się więc wyłącznie do kwestii ściśle procesowej i incydentalnej, stąd postępowanie prowadzone wskutek wniesienia ponaglenia na podstawie art. 37 K.p.a., nie ma cech samodzielnego i nowego postępowania administracyjnego. Złożenie ponaglenia jest jedynie warunkiem wyczerpania trybu zaskarżenia przed wywiedzeniem przez osobę zainteresowaną skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Stwierdzić zatem należy, że skoro na postanowienie wydane w trybie art. 37 § 1 Kpa nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego to niedopuszczalna jest także skarga na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia wniesionego w tym trybie. Odnośnie do oświadczenia Skarżącej o cofnięciu skargi na bezczynność GIOŚ, należy zauważyć, że w myśl przepisu art. 161 § 1 pkt 1) P.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w przypadku, gdy skarżący skutecznie cofnie skargę. Wskazać jednakże należy, iż cofnięcie skargi nie jest możliwe, jeśli z braku innych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia skarga podlega odrzuceniu. Cofnięcie skargi może bowiem dotyczyć wyłącznie takiej skargi, która została skutecznie wniesiona, a więc wszczęła postępowanie sądowo-administracyjne. Niedopuszczalne jest zatem umorzenie postępowania zainicjowanego skargą dotkniętą brakami uniemożliwiającymi nadanie jej dalszego biegu (zob. T. Woś i inni "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2016). Taka sytuacja niewątpliwie zaistniała w rozpoznawanej sprawie. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 6) P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1) P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.