Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

IV SAB/Po 99/23

Wyrok WSA w Poznaniu z 28 września 2023 r., IV SAB/Po 99/23

Wynik

Oddalono skargę w części

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
28 września 2023
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 września 2023 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Inspektor Sanitarny w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. 1. odrzuca skargę w części obejmującej pkt 3, 5, 6, 7 wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2023 r.; 2. w pozostałym zakresie oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

M. S. pismem z 25.01.2023 r. (data wpływu do organu: 26.01.2023 r.) wniosła do Inspektor Sanitarny Sygn. Akt.: [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Skarżąca, na podstawie art. 2 w zw. z art. 15 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, wniosła o udzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem: 1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu Streptococcus pneumniae u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu? 2. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to Liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie to dlaczego? 3. Według informacji od prof. I. P. - S. ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 4. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia? 5. Ile nałożono grzywien na Lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 6. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? 7. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne? 8. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie? 9. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? 10. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć Lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia? 11. W jaki sposób Lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki Lub niedoborów odporności. 12. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie? Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny pismem z dnia 2 lutego 2023 r. (nr sprawy [...]), udzielił skarżącemu odpowiedzi odnośnie pkt. 1, 2, 4 i 8 - stwierdzając, iż organ nie posiada żądanych informacji. Odnośnie pkt. 9, 11 i 12 - organ wskazał, iż żądane w nich informacje nie stanowią informacji publicznej. Zapytania zawarte w tych punktach dotyczyły procedur ubiegania się o odszkodowanie w przypadku śmierci lub uszczerbku na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych, procedur medycznych oraz zaleceń Światowej Organizacji Zdrowia. Nie ulega zatem wątpliwości, że żądany przez skarżącego zakres informacji nie stanowi informacji publicznej. Natomiast odnośnie zapytań zawartych w pkt. 3, 5, 6 i 7 - organ uznał, iż zakres wnioskowanej informacji obejmuje obowiązek przetworzenia, o którym mowa w art 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako u.d.i.p.) i pismem z 2 lutego 2023 r. wezwał skarżącą do wykazania w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego wezwania, w jakim zakresie występuje istotność dla interesu publicznego. W odpowiedzi skarżąca pismem z dnia 9 lutego 2023 r. wskazała, iż żądane informacje są jej niezbędne do podjęcia decyzji o szczepieniu jego dziecka. W związku z brakiem wykazania przez skarżącą interesu publicznego, organ w dniu 24 marca 2023 r. wydał decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej. Skarżąca nie odebrała przesyłki poleconej, która została zwrócona do nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie". M. S. w dniu 16.06.2023 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność na Inspektor Sanitarny, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm). przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem i wniosła o: 1. zobowiązanie Inspektor Sanitarny do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, 2. na podstawie art. 6 ustawy o odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U z 2011r. Nr 34, poz. 173) w związku z art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm) wniósł o orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. o wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi zarzucono, że Inspektor Sanitarny wykonując czynności naruszył art.6 k.p.a. oraz przepisy dotyczące udostępniania informacji publicznej. W odpowiedzi na wezwanie do wykonania obowiązku szczepień ochronnych skarżąca złożyła pismo o udostępnienie informacji dotyczących zarejestrowanych powikłań poszczepiennych, ciężkiego Nop, przypadków śmiertelnych z dnia 25.01.2023. Wskazano, że do dnia dzisiejszego nie otrzymała z mężem pełnej odpowiedzi na powyższe pismo, a organ administracji publicznej nie udostępnił żądanej informacji, ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16 pkt ustawy o dostępie do informacji publicznej, czym naruszył 14 dniowy termin zapisany art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Za uzasadnione w ocenie strony skarżącej należy uznać zobowiązanie Sanepidu do ukarania odpowiedzialnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie na podstawie art. 38 k.p.a., gdyż wnioskowane informacje są niezbędne, aby móc świadomie podjąć decyzję dotyczącą szczepienia dziecka. Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że zarzuty zawarte w skardze dotyczące nieotrzymania odpowiedzi na zadane pytania oraz niewydania decyzji odmownej są całkowicie niezasadne. Organ wskazał, że ustosunkował się do każdego zadanego przez skarżącą pytania. Fakt, iż otrzymane odpowiedzi nie były zgodne z oczekiwaniami skarżącej, nie może stanowić podstawy do stwierdzenia bezczynności organu. Odnośnie pytań, na które organ nie odpowiedział, została wydana decyzja odmowna nadana listem poleconym na adres wskazany przez skarżącą, która nie podjęła przesyłki w terminie. Organ wskazał, że mając na uwadze wywiązanie się organu z nałożonych przez ustawodawcę obowiązków, zarzuty skarżącej są całkowicie niezasadne. Skoro organ nie dopuścił się bezczynności, to całkowicie niezasadnym jest domaganie się przez skarżącą uznania, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a także żądanie nałożenia grzywny na organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z 2 sierpnia 2023 r. wydanym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 4292 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8), bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Z przepisów art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W przypadku stwierdzenia braku podstaw do uwzględnienia skargi na bezczynność w udzieleniu informacji publicznej, sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. W sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 902, dalej jako u.d.i.p.), która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1 - 2 u.d.i.p.). Zgodnie z obowiązującym w orzecznictwie i literaturze poglądem, o bezczynności na gruncie u.d.i.p. można mówić wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji z mocy art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., w określonym w art. 13 ust.1 tej ustawy terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku nie udziela jej, nie wskazuje innego terminu jej udostępnienia, nie dłuższego niż 2 miesiące od dnia wpłynięcia wniosku, oraz przyczynach niezachowania terminu czternastodniowego (art. 13 ust. 2), ewentualnie nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej lub umarzającej postępowanie (art. 16). Podjęcie powyższych czynności uzależnione jest jednak od stwierdzenia w pierwszej kolejności, że wniosek dotyczy informacji mającej charakter informacji publicznej (art. 1 ust. 1). Jeżeli bowiem wniosek nie dotyczy informacji publicznej, jego adresat winien jedynie powiadomić wnioskodawcę o tej okoliczności, natomiast skarga na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, nie może wówczas zostać uwzględniona. Dla oceny, czy w niniejszej sprawie zaistniała bezczynność w załatwieniu wniosku skarżącej konieczne jest więc ustalenie w pierwszym rzędzie tego, czy PPIS jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a następnie, czy żądanie skarżącej dotyczy informacji publicznej. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwróciła się strona, jest obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana przez skarżącą informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność (por. P. Szustakiewicz, Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, Przegląd Prawa Publicznego 2012, nr 6, s. 75 i nast. wraz z powołanym orzecznictwem). Należy podkreślić, że zakwalifikowanie PPIS, jako podmiot objęty dyspozycją art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p. oraz przypisanie żądanym przez skarżącą informacjom charakteru informacji publicznej - nawet przy braku podjęcia przez ten organ na skutek wniosku skarżącej czynności wymienionych na wstępie - również nie przesądza o bezczynności w załatwieniu tego wniosku. Z obowiązków tych podmiot objęty regulacją art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p. zwolniony jest bowiem także wówczas, gdy nie posiada żądanej informacji (nawet gdy ma ona walor informacji publicznej). Z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. wprost bowiem wynika, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. W razie niedysponowania żądaną informacją publiczną, po stronie adresata wniosku nie powstaje zatem również obowiązek wydania decyzji przewidzianej w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. W orzecznictwie podkreśla się bowiem, że wskazanie, iż podmiot, do którego skierowano żądanie udzielenia informacji publicznej, informacji tej nie posiada, nie stanowi odmowy jej udzielenia. W takiej sytuacji adresat wniosku – tak jak i w przypadku żądania informacji niebędącej informacją publiczną – zobowiązany jest jedynie powiadomić pisemnie wnioskodawcę o tym fakcie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 27 września 2002 r., sygn. akt II SAB 289/02 i z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1644/09; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 maja 2012 r., II SAB/Wa 103/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 5 listopada 2008 r., SAB/Ke 42/08; opubl. w CBOSA). Nie ma wątpliwości, że PPIS należy do podmiotów zobowiązanych do udostępniania posiadanych przez siebie informacji publicznych. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Do organów władzy publicznej niewątpliwie zaś należą państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, którzy – jako organy rządowej administracji zespolonej w powiecie – wykonują zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej określone w rozdziale 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej Stosownie (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 195 ze zm., dalej jako "u.p.i.s." - art. 10 ust. 1 pkt 3). Przechodząc do oceny charakteru żądanych przez skarżącą informacji wyjaśnić należy, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Stosownie do pierwszego z tych przepisów, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Z kolei przepis art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 u.d.i.p., pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych, rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym. Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów, przy czym oceny tej należy dokonywać każdorazowo na gruncie konkretnej sprawy (por. wyroki NSA: z dnia 25 marca 2003 r., sygn. akt II SA 4059/02, Lex nr 78063; z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1846/18, Lex nr 2865097). W orzecznictwie przyjęto, że co do zasady stanowią informację publiczną informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.i.s., w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 września 2017 r., sygn. akt II SAB/Po 96/17; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 listopada 2018 r., sygn. akt II SAB/Sz 119/18; opubl. w CBOSA). Informację publiczną stanowią więc przede wszystkim informacje dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych, wynikające z prowadzonych przez państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych oraz wojewódzkich inspektorów sanitarnych rejestrów zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2021 r. poz. 2069 ze zm., dalej jako "u.z.z.ch.z.") oraz § 8 i nast. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz.U. Nr 254, poz. 1711, dalej jako "r.n.o.p."). Źródłami danych do wskazanych rejestrów są w tym zakresie obowiązkowo zgłaszane przez lekarzy lub felczerów rozpoznane odczyny poszczepienne (art. 21 ust. 1 u.z.z.ch.z. oraz § 5 r.n.o.p.). Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 u.z.z.ch.z., państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, prowadzą też rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Rejestr chorób zakaźnych zawiera wymienione enumeratywnie w ustawie dane osoby zakażonej, chorej lub zmarłej z powodu choroby zakaźnej, a także osób narażonych na chorobę zakaźną lub podejrzanych o zakażenie lub chorobę zakaźną (art. 30 ust. 2 u.z.z.ch.z.). Źródłami danych do rejestru są m.in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze. Powyższe dane również stanowią więc informację publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. Brak wywiązania się z obowiązku zgłoszenia przez wskazane podmioty niepożądanego odczynu poszczepiennego, zakażenia, zachorowania na chorobę zakaźną lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej albo ich podejrzenia lub wyniku badania w kierunku biologicznych czynników chorobotwórczych, które wywołują zakażenie lub chorobę zakaźną, stosownie do art. 52 u.z.z.ch.z. podlega karze grzywny. Uprawnienie do orzeczenia grzywny w tym zakresie należy do organów inspekcji sanitarnej, a zatem informacja o ilości takich grzywien ma walor informacji publicznej, jako związana z działalnością wskazanych organów. W zakresie obowiązkowych szczepień ochronnych, wskazać zaś należy, że z art. 17 u.z.z.ch.z. wynika, iż organy inspekcji sanitarnej nie przeprowadzają szczepień ochronnych, a jedynie sprawują nadzór w tym zakresie, co realizowane jest poprzez przekazywane im przez lekarzy sprawozdania z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych sporządzane na urzędowych formularzach, których wzory oraz tryb przekazywania określono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 753 ze zm.). Z kolei ze wzorów tego rodzaju sprawozdań określonych w załącznikach nr 4 i 5 wskazanego rozporządzenia, jedynie zbiorczo wskazano liczbę osób poddanych szczepieniom w danym kwartale (to jest bez przekazywania organom inspekcji sanitarnej szczegółowych personaliów i danych dotyczących osób zaszczepionych) oraz liczbę osób, które uchyliły się w danym kwartale od obowiązku szczepień. W tym zakresie wzór wskazuje na konieczność dołączania do sprawozdania imiennego wykazu osób uchylających się od obowiązku szczepień, a więc z pominięciem innego rodzaju danych dotyczących tej grupy osób. Spośród informacji dotyczących nadzoru sprawowanego nad wykonywaniem obowiązkowych szczepień ochronnych, charakter informacji publicznej może mieć więc tylko tego rodzaju informacja, jaką organy inspekcji sanitarnej posiadają na podstawie przekazanych im sprawozdań. Nadzór organów inspekcji sanitarnej w zakresie realizacji obowiązku szczepień ochronnych nie obejmuje także kwestii odszkodowawczych. Zgodnie bowiem z art. 17a ust. 6 u.z.z.ch.z. właściwe w tym przypadku świadczenia kompensacyjne (w związku z wystąpieniem określonego rodzaju odczynów poszczepiennych) są przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta, a nie przez organy inspekcji sanitarnej. Jakkolwiek zatem informacje o odszkodowaniach z tytułu niepożądanych odczynów poszczepiennych – jako dotyczące majątku publicznego – mają walor informacji publicznej, nie sposób przyjąć, by informacje te pozostawały w dyspozycji organów inspekcji sanitarnej. Odnosząc powyższe rozważania do treści pytań zawartych we wniosku skarżącej, wskazać należy, że organ udzielając odpowiedzi na wniosek wskazał, że nie dysponuje informacjami żądanymi w pkt 1,2,4 i 8. Na gruncie art. 4 ust. 3 u.d.i.p. nie budzi wątpliwości, iż obowiązek udostępniania informacji publicznych dotyczy wyłącznie takich informacji, które są w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. Brak posiadania żądanych informacji wypełnia przesłankę negatywną do rozpatrzenia żądania (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 10 maja 2022 r., III SAB/Gl 94/22, Lex nr 3354325, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 2 marca 2022 r., II SAB/Bk 6/22, Lex nr 3327139). W odniesieniu do pkt 9,11 i 12 wniosku organ zasadnie wskazał, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej. Sąd wskazuje, że organ w trybie informacji publicznej nie jest zobligowany do odpowiedzi na pytania dotyczące wiedzy prawniczej, zmierzające do udzielania porady prawnej lub dokonania przez organ wykładni przepisów (por.m.in. wyrok WSA z dnia 25 lutego 2021 r., sygn. akt II SAB/Wa 664/20, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2022 r., sygn. akt III SAB/Gd 170/22, wyrok WSA w Lublinie z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. akt II SAB/Lu 139/22, CBOSA). Nie jest zatem informacją publiczną informacja żądana w punkcie 9 przedmiotowego wniosku, ponieważ dotyczy oceny zgodności wskazanych okoliczności z Konstytucją RP. Informacje żądana w punkcie 11 pozostaje poza zakresem działania organu z uwagi na fakt, że skarżąca domaga się wskazania w jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki przed szczepieniem i oczekuje wymienienia konkretnych badań, które można wykonać w tym celu lub w celu wykazania niedoborów odporności. Przedmiot tego pytania wkracza w sferę wiedzy medycznej i nie należy do zadań organu administracji publicznej – powiatowego inspektora sanitarnego. W konsekwencji organ nie był zobowiązany do udzielenia informacji objętych punktem 11 wniosku. Odnośnie pytania 12 należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym nie jest informacją publiczną zagadnienie dotyczące działalności Światowej Organizacji Zdrowia (por.m.in. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 listopada 2022 r., sygn. akt III SAB/d 164/22, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt II SAB/Po 132/19, CBOSA). Działalność organizacji międzynarodowej nie dotyczy polskich władz i gospodarowania mieniem publicznym W odniesieniu do pkt 10 organ wyjaśnił, że organem posiadającym informacje na ten temat jest Rzecznik Praw Pacjenta. W oceni Sądu ta informacja również nie jest informacją publiczną, ponieważ dotyczy w pewnym sensie porady prawnej dotyczącej sposobu ubiegania się o odszkodowanie. Niemniej organ prawidłowo wskazał podmiot właściwy w tym zakresie i mimo, że mógł nie udzielić jakiejkolwiek informacji w tym zakresie, to skierował wnioskodawcę do właściwego podmiotu. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że zarzut bezczynności organu w załatwieniu wniosku w powyższym zakresie (w odniesieniu do punktów wniosku: 1,2,4,8,9,10,11,12) jest bezzasadny i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w tej części (pkt 2 sentencji wyroku). Natomiast w odniesieniu do pkt 3, 5, 6 i 7 wniosku organ trafnie wskazał, że pytania te dotyczą informacji przetworzonej i wezwał wnioskodawczynię do wskazania szczególnie istotnego interesu publicznego. W odpowiedzi na wezwanie wskazano, że przetworzenie informacji jest niezbędne do podjęcia decyzji o szczepieniu dziecka. W ocenie Sądu organ zasadnie uznał, że skarżąca nie wykazała istnienia interesu publicznego, co uzasadniało wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w zakresie żądanej informacji. Podjęcie decyzji o szczepieniu własnego dziecka nie może zostać zakwalifikowane, jako szczególnie istotne z punktu interesu publicznego. Dotyczy to wyłącznie prywatnego interesu strony skarżącej. Dla oceny powyższych okoliczności istotna jest sekwencja chronologiczna zdarzeń. Sąd wskazuje, że wniosek skarżącej wpłynął do organu w dniu 26.01.2023 r. Następnie organ wezwał ją do wykazania interesu publicznego pismem z 2.02.2023 r., a odpowiedź na to wezwanie wpłynęła do organu w dniu 13.02.2023 r. Organ decyzję w sprawie wydał dopiero 24.03.2023 r., co wskazuje na to że organ pozostawał w bezczynności, jednak na dzień wniesienia skargi na bezczynność (t.j.16.06.2023 r.) była to bezczynność o charakterze historycznym. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 (ONSAiWSA 2020, nr 6, poz. 79), wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Skoro zatem wniosek skarżącej został rozpatrzony (poprzez wydanie decyzji w odniesieniu do punktów 3, 5, 6 i 7 wniosku) przed wniesieniem skargi, to skarga na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia tego wniosku jest niedopuszczalna. Z tych powodów, wobec stwierdzonej niedopuszczalności skargi na bezczynność organu we wskazanym powyżej zakresie, sąd odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (pkt 1 sentencji wyroku).

Informacje o sprawie

Data wpływu
10 lipca 2023
Symbol z opisem
6480 658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Sędziowie
Katarzyna Witkowicz-Grochowska Maciej Busz /przewodniczący sprawozdawca/ Monika Świerczak

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny