Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

IV SAB/Po 153/20

Wyrok WSA w Poznaniu z 21 stycznia 2021 r., IV SAB/Po 153/20 – wizy

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
21 stycznia 2021
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi O. T. na bezczynność Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy oddala skargę w całości.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

IV SAB/Po 153/20 UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] października 2020 r. O. T. (dalej: "skarżący"), reprezentowany przez fachowego pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, wnosząc o: 1. zobowiązanie organu na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. do wydania decyzji w sprawie w ciągu dwóch tygodni od dnia uprawomocnienia się wyroku, 2. stwierdzenie na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności, 3. stwierdzenie na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4. wymierzenie organowi na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; 5. na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., 6. rozpoznanie sprawy na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. w trybie uproszczonym, 7. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego koszty postępowania. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że skarżący O. T. złożył do Wojewody wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Wniosek wpłynął do organu w dniu [...] kwietnia 2020 roku. Zgodnie z art. 35 § 2 i 3 k.p.a. w związku z art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 roku o cudzoziemcach skarżący powinien był otrzymać decyzję w przedmiocie zezwolenia bez zbędnej zwłoki (plus 30 dni), najpóźniej w ciągu 60 dni od dnia złożenia wniosku, to jest nie później niż [...] czerwca 2020 roku. Bieg terminów w postępowaniu administracyjnym był wstrzymany do 24 maja 2020 roku w związku z występującym w kraju stanem epidemii, ale decyzja powinna zostać wydana do przełomu czerwca i lipca 2020 roku. Skarżący wskazał, że dopiero po wpłynięciu ponaglenia z [...].09.2020 r. organ podjął pierwszą czynność w sprawie i wezwał go do doręczenia dokumentu, który miał już w aktach. Jest to zatem ruch pozorny. Organ jest zatem bezczynny. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że przekazywane akta stanowią potwierdzone za zgodność z oryginałem kopie, z uwagi na to, iż decyzja w sprawie udzielenia skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie stała się ostateczna. W uzasadnieniu odpowiedzi wskazano, że w dniu [...].10.2020 r. O. T., wniósł skargę na bezczynność Wojewody w przedmiocie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Pismem z [...].09.2020 r. pełnomocnik skarżącego wniósł do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, za pośrednictwem Wojewody, ponaglenie na bezczynność, na podstawie przepisów art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256), dalej: k.p.a.. Ponaglenie, wraz z odpisami akt zgromadzonych w przedmiotowej sprawie, zostało przekazane przez Wojewodę Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców pismem z [...].09.2020 r. Decyzją z dnia [...].11.2020 r. Wojewoda udzielił skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wyjaśniono, że w dniu [...].04.2020 r. skarżący wystąpił do Wojewody z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu wykonywania pracy na rzecz Spółki A., na stanowisku kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych). Wniosek został przesłany za pośrednictwem operatora pocztowego. W dniu [...].09.2020 r. do Wojewody wpłynęło ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Pismem z [...].09.2020 r. Wojewoda przekazał ponaglenie do Szefa Urzędu Spraw Cudzoziemców, jednocześnie zawiadamiając o tym skarżącego za pośrednictwem ustanowionego pełnomocnika. W dniu [...].06.2020 r. skarżący stawił się osobiście celem uzupełnienia braków formalnych wniosku, tj. złożenia odcisków linii papilarnych i okazania ważnego dokumentu podróży. W tym samym dniu zawiadomiono go o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i poinformowano, iż decyzja w sprawie zostanie podjęta do [...].12.2020 r. Zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2020 r., poz. 35), w dniu [...].06.2020 r. organ zwrócił się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji oraz w dniu [...].06.2020 r. do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd O. T. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. W myśl art. 109 ust. 2 i 4 ustawy o cudzoziemcach Komendanci, o których mowa w ust.1 i Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego przekazują informację w powyższym zakresie, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku. Nieprzekazanie przez organy informacji w określonym terminie, uznaje się. za spełnienie wymogu uzyskania informacji. W związku z powyższym, w przypadku nieotrzymania informacji, organ prowadzący postępowanie w zakresie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy zobowiązany jest do oczekiwania na upływ terminu określonego w art. 109 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach. Zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na wykonywanie pracy można udzielić cudzoziemcowi, jeżeli wykazał, że zachodzą okoliczności określone w art. 114 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. Ze względu na deklarowany przez skarżącego cel pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tj. wykonywanie pracy, wniosek był rozpatrywany w oparciu o przepisy rozdziału 2 ustawy o cudzoziemcach. Mając na uwadze art. 114 ust. 1 pkt 2, w dniu [...].09.2020 r. skarżący za pośrednictwem pełnomocnika został wezwany przez Wojewodę do uzupełnienia aktualnego dokumentu potwierdzającego miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ponieważ okres zameldowania wskazany w zaświadczeniu obowiązywał do dnia [...].06.2020, czyli upływał przed dniem uzupełnienia przez stronę braków formalnych wniosku oraz przed tym jak organ zwrócił się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji oraz do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. W dniu [...].09.2020 r. do akt sprawy przedłożono aktualne zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt czasowy do dnia [...].07.2022r. Ponadto, organ w oparciu o posiadane zasoby informacji i dokumentów z urzędu zbadał spełnienie przesłanki do udzielenia zezwolenia, o której mowa w art. 114 ust. 1 pkt 3. Zgodnie z art. 125 ust. 3 na potwierdzenie spełnienia powyższego wymogu cudzoziemiec dołącza w postępowaniu w sprawie o udzielenie informację starosty na temat możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy na lokalnym rynku pracy. Do wniosku skarżącego została przedłożona jedynie kserokopia dokumentu. Organ potwierdził, iż oryginał dokumentu został przedłożony w postępowaniu w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z uzupełnieniem materiału dowodowego, decyzją z dnia [...].11.2020 r. Wojewoda udzielił O. T. zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewoda wyjaśnił, iż organ nie był bezczynny w niniejszej sprawie. Termin realizacji poszczególnych etapów postępowania wynika z przyczyn obiektywnych i niezależnych od organu związanych ze skalą napływu wniosków o udzielenie cudzoziemcom zezwolenia na pobyt czasowy i niedostosowaną do aktualnej sytuacji obsadą kadrową. Opóźnienia w prowadzeniu postępowań dotyczących legalizacji pobytu w związku ze stałym przyrostem liczby wniosków w sprawach cudzoziemców i niewystarczającymi zasobami kadrowymi (mimo stałego ich zwiększania), technicznymi i organizacyjnymi (również pomimo ich ciągłego uzupełniania i rozwijania) nie pozwalają na zorganizowanie pracy w sposób zapewniający terminową realizację zadań. Dla zobrazowania sytuacji podano dane statystyczne: w 2014 r. Wojewoda przyjął 3.787 wniosków (pobyt czasowy, stały, rezydenta długoterminowego UE), w 2015 r. - 7.903 wniosków, w 2016 r. - 12.105 wniosków, w 2017 r. - 17.473 wniosków, w 2018 r. - 24.761, w 2019 r. - 25.092, do końca września br. - 25.016. Przyrost liczby wniosków przy nieadekwatnym wzmocnieniu kadrowym i technicznym powoduje narastanie liczby spraw oczekujących na rozpatrzenie na stanowiskach, wpływając tym samym na zakłócenia płynności prowadzonych postępowań i opóźnienia w podejmowaniu kolejnych czynności administracyjnych. Podkreślono, że Wojewoda podejmował i nadal podejmuje szereg działań służących usprawnieniu procesów obsługi spraw cudzoziemców. Ich wynikiem jest rosnąca liczba rozstrzygnięć w sprawach legalizacji pobytu cudzoziemców w Polsce. Statystyka prezentuje się następująco: w 2015 r. - 4.275 rozstrzygnięć, w 2016 r. - 7.719 rozstrzygnięć, w 2017 r. - 13.794 rozstrzygnięcia, w 2018 r. - 16.131 rozstrzygnięć, w 2019 r. - 18.185 rozstrzygnięć, tj. o 2.054 więcej niż wydanych w roku poprzednim. Do końca września 2020 r. zostało już wydanych 18.216 rozstrzygnięć. W związku z wszechstronnym zakresem potrzeb związanych ze wzmocnieniem zdolności administracyjnych do załatwiania spraw cudzoziemców oraz ograniczonymi zasobami od 2016 r. Wojewoda podejmował intensywne starania w celu pozyskania zewnętrznych źródeł dofinansowania działań mających na celu podniesienie jakości obsługi klientów. Obecnie realizowane są dwa projekty o łącznej wartości 17 min zł dofinansowania z Funduszu Azylu. Migracji i Integracji służące zwiększeniu potencjału zasobów ludzkich, rzeczowych i informacyjnych. Wszelkie te kompleksowo podejmowane przez Wojewodę działania służą sukcesywnej poprawie jakości obsługi spraw cudzoziemców, w tym także terminowości. Działania te zostały pozytywnie ocenione przez Najwyższą Izbę Kontroli w wystąpieniu pokontrolnym z dnia [...].02.2019 r. Odnosząc się do zarzutu skarżącego o stwierdzenie, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, Wojewoda zwrócił uwagę na to, że z orzecznictwa sądów administracyjnych nie wynika swoisty automatyzm uznawania, że w danej sprawie ma miejsce rażące naruszenie prawa przez organ tylko z racji, że prowadzi to postępowanie dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Nie jest też zasadnym twierdzenie skarżącego, iż organ kierując wezwanie z dnia [...].09.2020 r. dokonał pozornej czynności, gdyż okres zameldowania wskazany w zaświadczeniu obowiązywał do dnia [...].06.2020r., czyli upływał przed dniem uzupełnienia przez stronę braków formalnych wniosku oraz przed tym jak organ zwrócił się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji oraz do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z powyższym organ do dnia upływu okresu ważności zameldowania nie mógł zakończyć postępowania poprzez wydanie decyzji w sprawie. Nadto, w związku brakiem w zgromadzonym materiale dowodowym aktualnego dokumentu, na dzień sporządzenia wezwania cudzoziemiec nie spełniał wymogu posiadania zapewnionego miejsca zamieszkania w Polsce. Wojewoda nie zgodził się również z zarzutem, że organ nie wydał decyzji w terminie, bowiem w dniu [...].06.2020 r. w trybie art. 36 § 1 k.p.a. strona została zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, a także poinformowana, iż decyzja w sprawie zostanie podjęta do [...].12.2020 r. oraz pouczona o prawie wniesienia ponaglenia. Przedłużenie terminu załatwienia wniosku uzasadniono koniecznością przeanalizowania złożonych dokumentów oraz dużą liczbą prowadzonych jednocześnie przed Wojewodą postępowań w sprawach cudzoziemców. W związku z powyższym organ dopełnił obowiązku wynikającego z art. 36 § 1 k.p.a. z którego wynika, że: "O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia". Wobec powyższego brak jest podstaw do stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, a bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Nie była ona bowiem spowodowana celowym działaniem, lekceważeniem strony, lecz okolicznościami sprawy oraz okolicznościami obiektywnymi, opisanymi powyżej. Odnosząc się do żądania skarżącego przyznania od Wojewody sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., wskazano, iż instytucja grzywny oraz instytucja zasądzenia określonej sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego mają na celu wzmocnienie instytucji przeciwdziałających bezczynności oraz przewlekłemu prowadzeniu postępowania. Rozwiązania te mają pełnić przede wszystkim funkcję prewencyjną, a ich wymierzanie przez sąd w idealnie funkcjonującej administracji powinno być ostatecznością. Podkreślono, że Wojewoda udzielił skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w dniu [...].11.2020 r., a więc niezwłocznie po uzupełnieniu przez niego materiału dowodowego potwierdzającego posiadanie zapewnionego miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak również przed terminem wyznaczonym w zawiadomieniu z [...].06.2020 r. W skardze brak jest umotywowanej argumentacji przemawiającej za przyznaniem Skarżącemu rekompensaty finansowej, a tym bardziej rekompensaty we wskazanej kwocie. Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 r. ze zm.), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. Skarga została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Na podstawie art. 149 § 1a Sąd jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z § 1b, Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jak wskazuje § 2, Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia. Z punktu widzenia sprawności postępowania znacząca jest zasada szybkości postępowania wyrażona w art. 12 k.p.a. Jej realizacja zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Wskazać więc należy, że terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym regulowane są w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 35 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Załatwienie sprawy w postępowaniu uproszczonym powinno nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie miesiąca od dnia wszczęcia postępowania (§ 3a). Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a (§ 4). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (§ 5). Z powyższych unormowań wynika więc, że podstawowym terminem załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym jest "niezwłocznie", a w przypadku gdy konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, sprawa zasadniczo powinna być załatwiona w terminie jednego miesiąca. Zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ponadto zgodnie z art. 36 § 2 k.p.a. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Aktualnie obowiązujący art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Wyczerpanie przysługującego stronie środka zaskarżenia w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 k.p.a. przez jego wniesienie (do właściwego organu) stanowi warunek dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). Warunek ten będzie spełniony niezależnie od stanowiska zajętego przez właściwy organ, do którego skierowano ponaglenie. Wobec tego nie ma żadnego znaczenia, jaki okres upłynął pomiędzy złożeniem ponaglenia a wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, gdyż w odniesieniu do tych skarg takiego wymogu nie przewidują przepisy normujące postępowanie sądowoadministracyjne. Jak już wspomniano, warunkiem tym jest samo wniesienie środka zaskarżenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. (por. postanowienie NSA z dnia [...] listopada 2013 r. sygn. akt II OSK [...], dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, tego rodzaju skarga może być wniesiona do sądu w każdym czasie, po uprzednim wniesieniu ponaglenia do organu wyższego stopnia (por. stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia [...] czerwca 2016 r. sygn. akt II OSK [...] dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd wskazuje, że skarżący wniósł ponaglenie do W. Urzędu Wojewódzkiego pismem z dnia [...] września 2020 r. Reasumując tę część rozważań, stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona z zachowaniem wymogów formalnych, o których mowa w art. 52 § 1 i 2 oraz art. 53 § 2a k.p.a. Sąd wskazuje, że skarżący złożył do Wojewody wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Wniosek wysłano do organu w dniu [...] kwietnia 2020 roku, natomiast wpłynął on do organu w dniu [...] kwietnia 2020 r. Następnie organ w dniu [...] czerwca 2020 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania i wskazał, że decyzja zostanie wydana do [...].12.2020 r. ze względu na konieczność zgromadzenia materiału dowodowego niezbędnego do potwierdzenia spełnienia warunków udzielenia zezwolenia. Organ wskazał, że przedłużenie terminu wynika też z dużej ilości wniosków. Zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2020 r., poz. 35), w dniu [...].06.2020 r. organ zwrócił się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji oraz w dniu [...].06.2020 r. do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd O. T. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Pismem z dnia [...].09.2020 r. skarżący wniósł ponaglenie. Wojewoda pismem z dnia [...].09.2020r. wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych poprzez uzupełnienie aktualnego dokumentu potwierdzającego miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ okres zameldowania wskazany w zaświadczeniu obowiązywał do dnia [...].06.2020, czyli upływał przed dniem uzupełnienia przez stronę braków formalnych wniosku oraz przed tym jak organ zwrócił się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji oraz do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. W dniu [...].09.2020 r. do akt sprawy przedłożono aktualne zaświadczenie o zameldowaniu skarżącego na pobyt czasowy do dnia [...].07.2022r. Zgodnie z art. 35 § 2 i 3 k.p.a. w związku z art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 roku o cudzoziemcach skarżący powinien był otrzymać decyzję w przedmiocie zezwolenia bez zbędnej zwłoki (plus 30 dni w związku z koniecznością zasięgnięcia opinii w Policji, Straży Granicznej i ABW). Organ powinien więc wydać decyzję w ciągu miesiąca od złożenia wniosku plus ewentualne 30 dni. Bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art.3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Ponadto zgodnie z art. 35 § 2 k.p.a. niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ponadto zgodnie z art. 36 § 2 k.p.a. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Należy wskazać, że na mocy art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, doszło do zawieszenia rozpoczętego biegu terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, oraz postępowaniach administracyjnych oraz do wstrzymania biegu tych terminów. Stan zagrożenia epidemicznego został ogłoszony od 14.03.2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz. U. poz. 433) i odwołany z dniem 20.03.2020 r. rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20.03.2020 r., w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz. U. poz. 490). Z dniem 20.03.2020 r. na obszarze Polski został ogłoszony stan epidemii, który obowiązuje nadal (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 491). Sąd podkreśla, że przepisy art. 15 zzs zostały dodane do ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych na mocy art. 1 pkt 14 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 568), zostały zaś uchylone na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV- 2 (Dz. U. poz. 875). która weszła w życie z dniem 16.05.2020 r. W związku z uchyleniem art. 15 zzs, terminy procesowe i sądowe w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, oraz postępowaniach administracyjnych rozpoczęły swój bieg albo - w przypadku terminów, które uległy zawieszeniu - biegną dalej (z odliczeniem dni poprzedzających zawieszenie) od 24.05.2020 r. Na mocy ww. przepisów w okresie od 14.03.2020 r. do 23.05.2020 r. (włącznie) nie biegły terminy procesowe dla stron postępowań administracyjnych Jednocześnie przepis art. 15 zzs ust. 11 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.) przewidywał, iż zaprzestanie czynności przez sąd, organ lub podmiot, prowadzące odpowiednio postępowanie lub kontrolę, w okresie, o którym mowa w ust. 1. nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Powyższe oznacza, że w okresie obowiązywania tego przepisu, tj. od 14.03.2020 r. do 23.05.2020 r. włącznie, organowi nie można zarzucić bezczynności postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie wniosek wpłynął do organu w dniu [...] kwietnia 2020 r., a więc w okresie, w którym zawieszeniu uległy terminy procesowe. Termin na załatwienie przedmiotowego wniosku rozpoczął więc swój bieg w dniu 24 maja 2020r. Organ w dniu [...] czerwca 2020 r., czyli [...] dni po tym jak zaczął swój bieg termin do załatwienia sprawy zawiadomił o wszczęciu postępowania i wskazał, że decyzja zostanie wydana do dni [...].12.2020 r. ze względu na konieczność zgromadzenia materiału dowodowego niezbędnego do potwierdzenia spełnienia warunków udzielenia zezwolenia. Organ wskazał, że przedłużenie terminu wynika też z dużej ilości wniosków. Organ wydał decyzję w dniu [...] listopada 2020 r., czyli niemal miesiąc przed wskazanym przez siebie terminem końcowym załatwienia sprawy (tj. [...].12.2020r.). Biorąc powyższe pod uwagę należy uznać, że organ faktycznie nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jednak organ w terminie do załatwienia sprawy poinformował skarżącego o tym, że wydłuży się czas załatwienia jego sprawy, realizując tym samym obowiązek wynikający z art. 36 § 1 k.p.a. Organ załatwił sprawę w terminie wskazanym w ww. zawiadomieniu. W ocenie Sądu dochowanie przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, względnie jego sukcesywne przedłużenie z zachowaniem aktów staranności przewidzianych w art. 36 k.p.a., wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu bezczynności. Sąd orzekający podziela bowiem pogląd, iż pojęcie "bezczynności" – również w rozumieniu art.3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. – sprowadza się obecnie do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych, niezałatwienia sprawy w terminie (por. R. Suwaj, Sądowa ochrona przed bezczynnością administracji publicznej, W. 2014, s.57). W tym ujęciu dochowanie przez organ przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, względnie jego sukcesywne przedłużanie z zachowaniem aktów staranności przewidzianych w art.36 k.p.a. wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu bezczynności. Biorąc pod uwagę wyżej opisane okoliczności i regulacje Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie można zarzucić organowi bezczynności i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Informacje o sprawie

Data wpływu
10 listopada 2020
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Maciej Busz /sprawozdawca/ Maria Grzymisławska-Cybulska Tomasz Grossmann /przewodniczący/

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny