IV SA/Wr 7/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędzia WSA Katarzyna Radom, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 marca 2025 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 26 listopada 2024 r. nr SKO 4511.106.2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości.

Przedmiotem skargi M. G. (dalej: strona, skarżący) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu (dalej: SKO, organ odwoławczy ) z dnia 26 listopada 2024 r. (nr SKO 4511.106.2024) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 10 października 2024 r. (nr MOPS/ZTPS 1/ZC/007342/2024) wydanej w sprawie przyznania stronie zasiłku celowego. Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia 10 października 2024 r. (nr MOPS/ZTPS 1/ZC/007342/2024) wydaną przez działającego z upoważnienia Prezydenta Wrocławia starszego pracownika socjalnego w Zespole Terenowej Pracy Socjalnej Nr 1 Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we Wrocławiu (dalej: organ pierwszej instancji) stronie został przyznany zasiłek celowy w kwocie 300 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie do zakupu odzieży jesiennej (spodnie, swetry) oraz obuwia jesiennego. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 17 października 2024 r. Odwołanie od tej decyzji skarżący złożył osobiście w siedzibie SKO w dniu 5 listopada 2024 r. W powołanym na wstępie postanowieniem, SKO, działając na podstawie art. 134 w zw. z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.), stwierdziło, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu tego postanowienia organ przytaczając treść art. 129 § 2 k.p.a. wskazał, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego, za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia. Zdaniem SKO wniesione przez stronę odwołanie nie zostało wniesione w terminie wskazanym w w/w przepisie. Jak wskazał organ, skarżący odebrał osobiście decyzję organu pierwszej instancji w dniu 17 października 2024 r. Ustawowy termin na zaskarżenie tej decyzji w drodze odwołania mijał w dniu 31 października 2024 r. Strona złożyła osobiście odwołanie w siedzibie SKO w dniu 5 listopada 2024 r. a zatem w dniu kiedy decyzja z dnia 10 października 2024 r. była już ostateczna. Z tych powodów, organ odwoławczy zobowiązany był wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z dyspozycją art. 134 k.p.a. SKO zaznaczyło, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i niezależną od uznania organu, oraz, że wniesienie odwołania po terminie jest nieskuteczne. W skardze na w/w postanowienie skarżący wskazał, że uchybił terminowi do wniesienia odwołania z powodu zapomnienia wywołanego życiem w stresie i trudnej sytuacji życiowej, spowodowanej "bezprawnym" zwolnieniem skarżącego z pracy. W treści skargi skarżący zakwestionował zasadność wymienionych w skardze wydatków Gminy Wrocław i wyraził pogląd o "nieograniczonych możliwościach finansowych" Gminy Wrocław" na wydatki niezwiązane z pomocą społeczną. W treści skargi skarżący wniósł nadto o przywrócenie uchybionego terminu. Do skargi skarżący dołączył m.in. odpowiedź Urzędu Miejskiego Wrocławia na wnioski skarżącego o udostępnienie informacji publicznej dotyczące min. poniesionych przez Gminę Wrocław kosztów instalacji J. K. "[...]", kosztów rzeźby "[...]" posadowionej na Wyspie D. naprzeciwko "ul. [...]" oraz kosztów rzeźby A. (A.) na rogu "ulic [...] i [...]" przy Teatrze Muzycznym "[...]". Nadto również, kserokopie artykułów prasowych dotyczących kosztów organizowanych przez miasto imprez muzycznych oraz innych wydatków, a także - kserokopię decyzji Wojewody Dolnośląskiego z dnia 25 października 2023 r. wydanej po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji Prezydenta Miasta Wrocławia z dnia 18 sierpnia 2023 r. na mocy której orzeczono o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 7 sierpnia 2023 r. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Przedmiotem zaskarżenia w rozpatrywanej sprawie jest postanowienie SKO o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z dnia 10 października 2024 r., wydanej w sprawie przyznania stronie zasiłku celowego w kwocie 300 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie do zakupu odzieży jesiennej (spodnie, swetry) oraz obuwia jesiennego. W podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia organ powołał przepis art. 134 w zw. z art. 129 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu, w sprawie nie doszło do naruszenia tych przepisów przez SKO. Innymi słowy, zaskarżone postanowienie znajduje umocowanie w przepisach prawa. Przepis art. 134 k.p.a. w zakresie znajdującym zastosowanie w sprawie stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Taka redakcja przepisu nie pozostawia wątpliwości, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest obowiązkiem organu odwoławczego w każdym przypadku, gdy takie uchybienie ma miejsce. W orzecznictwie sądowym zwraca się uwagę, że stosując normę z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy obowiązany jest ustalić dwie okoliczności, tj. datę doręczenia decyzji stronie oraz datę wniesienia przez nią odwołania. W punkcie wyjścia do dalszych rozważań należy wskazać na treść art. 129 § 2 k.p.a. z którego wynika, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Warto w tym miejscu dodać, że termin określony w art. 129 § 2 k.p.a. jest terminem prekluzyjnym, co oznacza, iż jego uchybienie skutkuje bezskutecznością wniesionego odwołania, a jego upływ organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić z urzędu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 czerwca 2020 r., sygn. akt III SA/Łd 340/20, dostępny na stronie - https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wynika z akt sprawy, decyzję organu pierwszej instancji z dnia 10 października 2024 r. skarżący otrzymał w dniu 17 października 2024 r., co potwierdza umieszczona pod pouczeniem data opatrzona podpisem strony. Tym samym, zasadnie organ drugiej instancji uznał, iż termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upływał z dniem 31 października 2024 r. (czwartek). Dzień 31 października 2024 r. był bowiem czternastym dniem licząc od dnia następnego po dniu w którym skarżącemu doręczona została decyzja organu pierwszej instancji. Z niespornych bo i nie kwestionowanych przez skarżącego ustaleń organu drugiej instancji wynika, że strona wniosła odwołanie w dniu 5 listopada 2024 r., co potwierdza data ("05-11-2024") i treść prezentaty "Złożono osobiście w siedzibie SKO" widniejącej na pieczęci sekretariatu biura SKO, odbitej na dokumencie odwołania. W świetle tych faktów, zasadnie organ odwoławczy ocenił, że odwołanie strony od decyzji z dnia 17 października 2024 r. zostało wniesione z przekroczeniem ustawowego terminu, o jakim mowa w art. 129 § 2 k.p.a. W konsekwencji prawidłowo organ ten zastosował w danym stanie faktycznym dyspozycję art. 134 k.p.a. czego konsekwencją było wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia wspomnianego odwołania. Odnosząc się do argumentacji zaprezentowanej w skardze należy wskazać, że kwestionowanie przez stronę gospodarki finansowej Gminy Wrocław pozostaje bez wpływu na ocenę legalności zaskarżonego postanowienia SKO o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 10 października 2024 r. Dostrzegając zawarty w skardze wniosek o przywrócenie uchybionego terminu trzeba także podnieść, że kompetencje orzecznicze sądu administracyjnego sprowadzają się do kontroli rozstrzygnięć organów administracji publicznej. Z tego względu, Sąd nie mógł w postępowaniu zainicjowanym skargą rozpoznać merytorycznie wniosku strony o przywrócenie uchybionego terminu. Na marginesie należy wskazać, że jak wynika z akt sprawy, wniosek ten został rozpoznany przez SKO w postanowieniu z dnia 14 stycznia 2025 r. (nr SKO 4511.121.2024). Wskazując na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) Sąd wniesioną w sprawie skargę w całości oddalił.