IV SA/Wr 508/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 27 maja 2022 r. sygn. akt IV SA/Wr 508/21 w przedmiocie przyznania adwokatowi M. P. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia [...]nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za niezastosowanie się do czasowego ograniczenia korzystania z pełniących funkcje publiczne i pokrytych roślinnością terenów zieleni postanawia: I. zmienić zaskarżone sprzeciwem postanowienie poprzez przyznanie adwokatowi M. P. do Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwoty 1.476,00 (słownie: jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć) złotych, zawierającej 23% podatku od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji; II. oddalić wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów obejmujących wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zainicjowanym na skutek wniesienia sprzeciwu.

Powołanym w sentencji postanowieniem referendarz sądowy przyznał pełnomocnikowi strony skarżącej (adwokatowi) wynagrodzenie za świadczenie pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 295,20 zł (wraz z podatkiem od towarów i usług), tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji. Od ww. postanowienia pełnomocnik złożył sprzeciw. Wniósł o jego zmianę przez zasądzenie kwoty wynagrodzenia wynoszącej 1.476 zł. Dodatkowo zawnioskował o zwrot kosztów obejmujących wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zainicjowanym na skutek wniesienia sprzeciwu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 260 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej p.p.s.a.), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia lub utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Wniesiony sprzeciw zasługiwał na uwzględnienie, a postanowienie referendarza sądowego wymagało zmiany poprzez zasądzenie prawidłowej kwoty wynagrodzenia. W sprawie przedmiotem skargi była decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o nałożeniu na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł za niezastosowanie się do czasowego ograniczenia korzystania z pełniących funkcje publiczne i pokrytych roślinnością terenów zieleni. Zatem skarga, jako dotycząca należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem, podlegała opłaceniu wpisem stosunkowym w kwocie 400 zł, na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535). Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W uzasadnionych przypadkach sąd może obniżyć wynagrodzenie, o którym mowa w § 1 (art. 250 § 2 p.p.s.a.). Zasady otrzymywania przez adwokatów wynagrodzenia określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 18 - dalej: rozporządzenie). Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a) tego rozporządzenia opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę obliczoną na podstawie § 8. Z kolei § 8 pkt 4 stanowi, że stawki minimalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 5.000 zł do 10.000 zł - 1.200 zł. W myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia wynagrodzenie podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług, wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności, na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Takie też koszty zastępstwa prawnego (1.200 zł), powiększone o kwotę podatku, winny zostać przyznane wyznaczonemu w tej sprawie adwokatowi z urzędu za reprezentowanie strony skarżącej w postępowaniu pierwszoinstancyjnym (wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 10.000 zł). W konsekwencji należało uznać, że koszty ustalone przez referendarza sądowego w łącznej kwocie 295,20 zł zostały zaniżone. Z uwagi na powyższe Sąd orzekł w pkt I sentencji o zmianie zaskarżonego sprzeciwem postanowienia na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia w sprawie kosztów, poprzez przyznanie wyznaczonemu z urzędu adwokatowi (pełnomocnikowi strony skarżącej) wynagrodzenia za świadczenie pomocy prawnej udzielonej z urzędu we wnioskowanej kwocie 1.476 zł, na co składa się opłata za reprezentowanie strony w postępowaniu pierwszoinstancyjnym w wysokości 1.200 zł, powiększonej o 23% stawkę podatku od towarów i usług wynoszącą 276 zł. W pkt II sentencji Sąd oddalił wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów obejmujących wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zainicjowanym na skutek wniesienia sprzeciwu. Sąd uznał, że brak jest podstaw prawnych do przyznania pełnomocnikowi strony skarżącej takiego wynagrodzenia. Udział pełnomocnika w tym postępowaniu nie został bowiem w żaden sposób stypizowany w przepisach powoływanego rozporządzenia. Nadto, z uwagi na jego incydentalny charakter, należy go kwalifikować jako aktywność objętą wynagrodzeniem za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji.