IV SA/Wr 166/17

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi M. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odroczenia terminu płatności nienależnie pobranych świadczeń do czasu opuszczenia aresztu śledczego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.

Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu w osobie adw. J. Ł. i wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podał, że jest osobą prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo utrzymującą się z zasiłków stałego z pomocy społecznej w wysokości [...] zł miesięcznie, którego wypłata została mu wznowiona po opuszczeniu aresztu śledczego, w którym przebywał od [...] r. W okresie pobytu w areszcie śledczym prawo do otrzymywania świadczeń z pomocy społecznej zostało skarżącemu zawieszone. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w ubiegłym roku skarżący otrzymał również zasiłek celowy na dożywianie w kwocie [...] zł i że jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym na dziecko w wysokości 300 zł miesięcznie. Skarżący został zobowiązany ponadto do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku stałego z powodu pobytu w areszcie śledczym. Podał, że posiada mieszkanie o powierzchni 53 m2 i nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, przedmiotów i papierów wartościowych. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżący utrzymuje się z niskich świadczeń z pomocy społecznej i nie posiada majątku przyjąć trzeba, że wykazał on, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Z tych względów należało w pkt I sentencji przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Ponadto w myśl art. 244 § 3 p.p.s.a. jeżeli strona we wniosku wskazała adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego, właściwa okręgowa rada adwokacka, rada okręgowej izby radców prawnych, Krajowa Rada Doradców Podatkowych lub Krajowa Rada Rzeczników Patentowych, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym, wyznaczy adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego wskazanego przez stronę. W tej sytuacji Sąd przesyłając odpis postanowienia przyznającego prawo pomocy poinformuje właściwą okręgową radę adwokacką, iż skarżący we wniosku o prawo pomocy wskazał konkretnego adwokata. Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.