IV SA/Wa 2859/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 4 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego U. J. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu postanawia: przyznać radcy prawnemu U.J. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 180 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 41,40 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.

Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 25 września 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2859/15 ustanowił dla J. S. radcę prawnego w sprawie ze skargi wymienionego na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] w piśmie z dnia 7 października 2015 r. poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika w osobie radcy prawnego U. J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 2859/15 oddalił skargę J. S. Referendarz sądowy postanowieniem z tego samego dnia przyznał radcy prawnemu U. J. kwotę 240 zł (powiększoną o kwotę 55,20 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług ) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji. Wyznaczona przez Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] pełnomocnik skarżącego złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r., a po doręczeniu odpisu orzeczenia z uzasadnieniem wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zawarła w niej m.in. wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości stawki maksymalnej uzasadnionej niezbędnym nakładem pracy pełnomocnika, a także charakterem sprawy i wkładem pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Wniosła także o zwrot niezbędnych, udokumentowanych wydatków. Wskazała, że w związku ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjnej wykonywała pracę przez 8 godzin. Oświadczyła, że opłaty nie zostały zapłacone w całości, ani w części. Po wniesieniu skargi kasacyjnej, w dniu 7 lipca 2016 r. oraz w dniu 10 lutego 2017 r., wyznaczona pełnomocnik złożyła do akt sprawy pisma procesowe, w których zawarła informacje o życiu rodzinnym skarżącego, w tym o zawarciu przez niego związku małżeńskiego i urodzeniu się córki. Do obu pismo dołączyła dokumenty potwierdzające podnoszone okoliczności. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 1374/16 oddalił skargę kasacyjną. Jak wynika z protokołu rozprawy poprzedzającej wydanie powołanego orzeczenia, skarżąca była na niej reprezentowana przez wyznaczoną pełnomocnik, która poprała skargę kasacyjną. Ponadto oświadczyła, że prowadzone z wniosku J. S. postępowanie w sprawie nadania statusu uchodźcy zakończyło się wydaniem decyzji odmownej w styczniu 2017 r., natomiast skarżący złożył wniosek udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Złożyła także do akt sprawy kopię zawiadomienia z dnia [...] kwietnia 2017 r. o wszczęciu postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. W piśmie z dnia 1 września 2017 r. radca prawny U. J. ponowiła wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu i oświadczyła, że koszy udzielonej pomocy nie zostały zapłacone w całości, ani w części. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, sposób określania tych kosztów oraz maksymalną wysokość opłat za udzieloną pomoc w przedmiotowej sprawie - w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji zakończonym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 czerwca 2017 r. - określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805). Zgodnie z § 2 powołanego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie natomiast do treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia opłata maksymalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego - 480 zł. Wedle zaś § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym opłata maksymalna wynosi 75% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zakończonym wyrokiem z dnia 7 czerwca 2017 r., radca prawny U. J. podjęła w imieniu skarżącego czynności opisane w § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a powoływanego rozporządzenia. Ponieważ prowadziła ona sprawę przed wydaniem przez Sąd pierwszej instancji wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r., opłata maksymalna wynosi 75% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia. Stosownie do treści § 4 ust. 2 powoływanego rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Uwzględniając treść powołanego przepisu, referendarz sądowy nie znalazł podstaw do ustalenia opłaty ponad wysokość minimalną, przewidzianą przez § 4 ust. 1 powoływanego rozporządzenia. Wykazany przez radcę prawnego czas pracy (8 godzin) nie świadczy o tym, że nakład pracy poświęconej na sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej był ponadprzeciętny. Zawarte na nieco ponad trzech stronach maszynopisu uzasadnienie zarzutów skargi kasacyjnej, a także mieszcząca się na dwóch ostatnich stronach uzasadnienia wyroku z dnia 7 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 1374/16 ocena tych zarzutów przez Naczelny Sąd Administracyjny, nie dają także podstaw do stwierdzenia, że sprawa, w której radca prawny U. J. reprezentowała J. S., charakteryzowała się szczególnym stopniem skomplikowania. Sprawa została rozpoznana przez Sąd drugiej instancji na jednej rozprawie w dniu 7 czerwca 2017 r., bezpośrednio po zamknięciu której ogłoszono wyrok. Pełnomocnik wykazała się wprawdzie aktywnością, składając w imieniu skarżącego pisma procesowe z dnia 7 lipca 2016 r. i z dnia 10 lutego 2017 r. Argumentacja podniesiona w tych pismach i dołączane do nich dokumenty nie miały jednak wpływu na wyjaśnianie i rozstrzygnięcie sprawy. Dotyczyły bowiem faktów, które nastąpiły po zakończeniu postępowania administracyjnego. Jak natomiast jednoznacznie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 7 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 1374/16, okoliczności takie nie mogły stanowić podstawy zarzutów, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa. W związku z powyższym radcy prawnemu U. J. należało przyznać, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji, wynagrodzenie w wysokości stanowiącej 1/2 opłaty maksymalnej ustalonej na podstawie § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) powoływanego rozporządzenia, tj. art. 180 zł. Stosownie do § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłata ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług. Zwrot wydatków poniesionych przez radcę prawnego U. J. w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji nie był natomiast możliwy, ponieważ wydatki te nie zostały udokumentowane. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 250 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715) w zw. z § 22 w zw. z § 4 ust. 1 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a i § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., orzeczono jak w postanowieniu.