Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

IV SA/Wa 2281/22

IV SA/Wa 2281/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-01-31

Wynik

Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
31 stycznia 2023
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec Sędziowie Sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Wykowski po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Miasta [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odstąpienia od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2017 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego Miasta [...] kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Zaskarżonym do Sądu postanowieniem nr KOA [...] z dnia [...] kwietnia 2018r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w [...] utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. orzekającego o odstąpieniu od zobowiązania Inwestora T. A. do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego an budowie nadbrzeża pionowego oraz pomostów pływających na działkach ew. nr [...] i [...] przy ul. [...] w [...], gmina [...], w zakresie zmiany decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. polegającej na zwiększeniu ilości pomostów pływających o trzy (o łącznej długości 24 m) oraz zmianie jednego pomostu pływającego o szerokości 2,4 m na pomost o szerokości 3,5 W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. T. A., wnioskiem z dnia 19 września 2016 r., wystąpił do Wójta Gminy [...] o zmianę ww decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] stycznia 2015 r. Do wniosku załączył w trzech egzemplarzach: karty informacyjne przedsięwzięcia, mapę ewidencyjną z zaznaczonym obszarem oddziaływania przedsięwzięcia, wypisy z ewidencji dla działek oraz dokumentację na nośnikach elektronicznych. Parametry, rodzaj oraz zasięg potencjalnego oddziaływania na środowisko przedmiotowej inwestycji wskazują, iż zalicza się ona do grupy przedsięwzięć wymienionych w § 3 ust. 1 pkt. 63 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, tj. przystanie śródlądowe wykorzystujące linię brzegową na długości nie większej niż 20 m. Wydanie ww postanowienia poprzedzone było zasięgnięciem opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) w [...] oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS) w [...]. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w opinii sanitarnej z dnia 23 stycznia 2017 r. stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, celem określenia oddziaływanie przedmiotowego przedsięwzięcia na poszczególne elementy środowiska, zdrowia ludzi przy uwzględnieniu przyjętych przez Inwestora rozwiązań lokalizacyjnych, projektowych, technologicznych i organizacyjnych oraz umożliwi udział społeczeństwa w postępowaniu. Z kolei, opinią z dnia 10 maja 2017 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], po przeprowadzeniu analizy dostarczonego wraz z wnioskiem materiału dowodowego oraz złożonego uzupełnienia dokumentacji wyraził opinię, że dla w/w przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Powołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. Wójt Gminy [...] odstąpił od zobowiązania Inwestora do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww przedsięwzięcia, w zakresie ww zmiany decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem D. M. wniosła zażalenie, w ocenie której inwestor zamierza przejąć jej działkę, w tych okolicznościach wniosła także o wstrzymanie inwestycji. Odnosząc się do podniesionych w zażaleniu zarzutów Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w zaskarżonym rozstrzygnięciu, w całości podtrzymało stanowisko organu I instancji. Organ dokonując ponownej oceny całości sprawy, mając na uwadze rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, w tym też jego skalę potwierdził, iż nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ odwoławczy przypomniał, iż planowane przedsięwzięcie polega na budowie nadbrzeża pionowego oraz pomostów pływających na działkach nr ew. [...] i [...], przy ul. [...] w [...], gmina [...] a inwestycja realizowana będzie w miejscu gdzie obecnie znajduje się stara, zużyta przystań. Linia brzegowa pozbawiona jest szaty roślinnej. Teren planowanej inwestycji znajduje się na obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.) gminy [...], uchwalonym Uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z [...] sierpnia 2003r. (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) oraz miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] w gminie [...], uchwalonym uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z [...] grudnia 2000 r (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]). Zgodnie z ww. m.p.z.p. działki na których planowana jest inwestycja zlokalizowane są na terenie wód i nadbrzeży, na terenie usług z programem mieszanym z przewagą usług związanych z wypoczynkiem oraz ogólnie dostępnych terenach rekreacji, w tym plażach i portach. Zakres planowanej inwestycji, zdaniem organu, jest zgodny z ustaleniami planu. Przedsięwzięcie nie należy do przedsięwzięć mogących powodować znaczne uciążliwości dla środowiska. Na terenie, na którym planowana jest inwestycja oraz w obszarze jej oddziaływania nie występują inne przedsięwzięcia, których oddziaływanie może prowadzić do skumulowania z jej oddziaływaniem, zaś na etapie realizacji przedsięwzięcia wykorzystane będą m.in. beton, grodzica, kostka brukowa oraz pomosty pływające, ponadto wykorzystane będą środki transportu. Realizacja planowanej inwestycji nie przyczyni się w istotny sposób do zmniejszenia różnorodności biologicznej. W zakresie emisji i występowania innych uciążliwości wystąpi emisja hałasu oraz emisje substancji gazowych do powietrza, spowodowane pracą maszyn i urządzeń (w tym m.in. żurawia samojezdnego, koparki) oraz środków transportu. Uciążliwości te będą miały jednak charakter krótkotrwały o ograniczonym zasięgu i będą ustępowały po zakończeniu robót. Powstające na etapie eksploatacji odpady komunalne i odpady z separatora, magazynowane będą w pojemnikach, a następnie systematycznie przekazywane uprawnionym podmiotom do zagospodarowania. Planowane przedsięwzięcie nie należy do inwestycji, w przypadku których występuje ryzyko wystąpienia poważnej awarii. Ze względu na małą skalę, zdaniem SKO w [...], przedsięwzięcie nie będzie wpływać znacząco negatywnie na zmiany klimatu. Także, z przedłożonej dokumentacji wynika, że z uwagi na charakter i skalę planowanej inwestycji stwierdza się, że jej eksploatacja nie będzie stanowić źródła znaczącego negatywnego oddziaływania na środowisko, w tym zagrożenia dla ludzi. Nadto, przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na przedmiot ochrony i integralność obszarów Natura 2000 (Świetliste dąbrowy i grądy w [...] [...]). Analiza materiału dowodowego, zdaniem organu, wykazała także brak negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w fazie realizacji i eksploatacji, przy zastosowaniu przyjętych rozwiązań chroniących środowisko oraz zastosowaniu odpowiednich materiałów i organizacji robót budowlanych. Tym samym, zmiana decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. polegającej na zwiększeniu ilości pomostów pływających o trzy (o łącznej długości 24 m) oraz zmianie jednego pomostu pływającego o szerokości 2,4 m na pomost o szerokości 3,5 m jest zasadna i nie powoduje konieczności sporządzenia oceny oddziaływania ww przedsięwzięcia i na środowisko. Wobec powyższego ww postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy ww postanowienie Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2017 r. Nie zgadzając się z ww rozstrzygnięciem Miasto [...], reprezentowane przez Prezydenta [...], wstąpiło do tut. Sądu ze skargą zarzucając naruszenie: - art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska ("p.o.ś.") w zw. z art. 63 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ("u.u.i.ś.") poprzez niezastosowanie i utrzymanie w mocy postanowienia o odstąpieniu od zobowiązania inwestora - uczestnika T. A. do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, podczas gdy zasady wyrażone w przywołanym art. 6 p.o.ś zastosowane w niniejszej sprawie, choćby z uwagi na stanowisko Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] zawarte w opinii sanitarnej z dnia [...] stycznia 2017r. wymagałyby zobowiązać inwestora do przeprowadzenia przedmiotowej oceny; - art. 63 ust. 1 i 2 u.u.i.ś. poprzez błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy postanowienia o odstąpieniu od zobowiązania inwestora do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, podczas gdy naruszona regulacja, prawidłowo zastosowana w niniejszej sprawie, winna doprowadzić do ustalenia o konieczności nałożenia na inwestora obowiązku; - art. 107 §3 kpa w zw. z art. 8 §1 k.p.a. i art. 11 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia przyczyn, dla których w zaskarżonym postanowieniu (a także poprzedzającym je postanowieniu Wójta Gminy [...]) nie uwzględniono stanowiska wyrażonego w opinii sanitarnej Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2017r.; - art. 7, 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym zaniechanie rozważenia stanowiska Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] zawartego w opinii sanitarnej z dnia [...] stycznia 2017r., w którym organ stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz zaniechanie szczegółowego rozważenia, w kontekście przedmiotowego rozstrzygnięcia, postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] - [...] podjętego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...], dotyczących m.in. ograniczeń w zakresie budowy portów; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia Wójta Gminy [...]. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o: - uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia SKO w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz poprzedzającego go postanowienia Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r.; - zasądzenie kosztów postępowania, w tym również kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący przypomniał, że w toku postępowania na skutek wniosków Wójta Gminy [...], zostały sporządzone całkowicie różne w swojej treści opinie w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w opinii sanitarnej z dnia [...] stycznia 2017 r. stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ww przedsięwzięcia oraz wskazując na konieczność opracowania raportu o oddziaływaniu na środowisko spełniającego wymogi określone w art. 66 u.u.i.ś. Z kolei Regionalny Dyrektor ny Środowiska w [...] w opinii z dnia [...] maja 2017 r. Stwierdził brak takiej konieczności. Zdaniem skarżącego, stosownie do art. 6 ust. 1 i 2 p.o.ś, regulacja ta traktuje o obowiązku stosowania zasad zapobiegania i przezorności (ostrożności), mających swe źródło w regulacjach unijnych tj. art. 191 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Przepis art. 6 ust. 2 p.o.ś stanowi zatem bezpośrednie źródło zasady przezorności i nakłada na organy ochrony środowiska obowiązek rozstrzygania z jej uwzględnieniem. Z zasady ostrożności wynika ciążący na wszystkich podmiotach obowiązek dołożenia staranności w ocenie skutków, jakie dla środowiska może przynieść nowa inwestycja. W niniejszej sprawie, naruszenia przedmiotowych zasad należy upatrywać w zwolnieniu inwestora z obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w sytuacji gdy wątpliwości co do inwestycji wyrażają inne strony. Organ opiniujący tj. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] stwierdził bowiem, że istnieje potrzeba przeprowadzenia przedmiotowej oceny oraz sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko z zastosowaniem wymogów przewidzianych w art. 66 u.u.i.ś. Skarżący wskazał również, że w jego ocenie organ nie dokonał właściwych ustaleń dotyczących miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] - [...] uchwalonego w [...] grudnia 2000r. uchwałą Rady Gminy [...] nr [...]. Z § 14 ust.4 lit. c tego planu wynika, że na terenie na którym realizowane jest przedsięwzięcie, organy gminy przewidziały ograniczenie ilości portów do czterech obiektów - włącznie z już istniejącymi. Z uwagi na ilość już istniejących portów na obszarze objętym ww. postanowieniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, realizacja przedsięwzięcia inwestora, które polega na budowie nadbrzeża pionowego oraz pomostów pływających, zdaje się nie być zgodna z wymogami planu, zarówno w pierwotnie oznaczonym przez inwestora zakresie jak i w zakresie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, poprzestaje na lakonicznym stwierdzeniu o zgodności przedsięwzięcia z ustaleniami planu, co rodzi wątpliwość, czy powyższe postanowienie planu było przedmiotem szczegółowej analizy organu. Mając na uwadze przewidzianą wart. 63 ust. 2 u.u.i.ś., konieczność uwzględnienia przy stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko kryteriów dotyczących m.in. uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, pominięcie powyższej okoliczności w ramach badania potrzeby przeprowadzania oceny, należy uznać za uchybienie mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A także, w skardze zwrócono uwagę na niesygnalizowaną, ani w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] ani w zaskarżonym postanowieniu (i poprzedzającym je postanowieniu Wójta Gminy [...]), a przyznaną w § 7 ust. 7 umowy dzierżawy zawartej przez inwestora okoliczność, iż teren (obejmujący część działki nr [...]) ‘’znajduje się w strefie szczególnego zagrożenia powodzią w związku z czym istnieje możliwość zagrożenia mienia". Powyższa okoliczność, w razie uwzględnienia zaleceń Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], zostałaby odnotowana i opisana, stosownie do art. 66 ust 1 lit a u.u.i.ś. w ramach charakterystyki nieruchomości w raporcie o oddziaływaniu na środowisko, ocenionym następnie przez organ. Pominięcie powyższej okoliczności przez organ, który odstępuje od obciążenia inwestora obowiązkiem przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko stanowi kolejny argument przemawiający za uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Rozpoznając wniesioną skargę tut. Sąd, wyrokiem z dnia z 20 listopada 2018 r., sygn. IV SA/Wa 1688/18 ) oddalił skargę Miasta [...] na ww postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2018 r. podnosząc, iż wbrew zarzutom skargi, orzekające w sprawie organy przeprowadziły stosowną ocenę, zgodnie z wymogami określonymi w powyższych przepisach, a ocena ta zdaniem Sądu, pozwalała na uznanie, że rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia z uwzględnieniem jego skali pozwalała przyjąć, że nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Sąd nie podzielił tym samym zarzutów skargi w zakresie naruszenia w sprawie art. 6 p.o.ś. Sąd wskazał, iż przepis ten ma charakter ogólny, gdyż przewiduje zasady, które mają wymiar powszechny, jako adresowane do wszelkich podmiotów podejmujących jakiejkolwiek działania mogące oddziaływać na środowisko. A także, iż o ile organ jest zobowiązany do zasięgnięcia opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 u.u.i.ś., to tymi opiniami nie jest związany. Do niego należy natomiast ostateczna ocena, w oparciu o te opinie oraz wskazane w art. 63 ust. 1 ww. ustawy kryteria selekcji, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności. W sytuacji wyrażenia sprzecznych opinii przez oba organy współdziałające, organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej może przychylić się do stanowiska jednego z organów. Nadto, odnośnie niezgodności planowanej inwestycji z obowiązującym m.p.z.p., tut. Sąd przypomniał, iż przedmiotem oceny w sprawie było rozstrzygnięcie, czy konieczne jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowiska w zakresie zmiany decyzji, którą inwestor już posiada. Zmiana zaś nie dotyczyła budowy nowego portu, lecz trzech segmentów pomostu pływającego oraz zmianę pomostu typu FPS-P1224 na ELIZA 3500, tj. zmiany ilości (wielkości) i typu pomostów pływających. Nie zgadzając się z ww rozstrzygnięciem Miasto [...] wniosło skargę kasacyjną, w wyniku rozpoznania której, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 września 2022 r. w sprawie o sygn. akt III OSK 1221/21 uchylił zaskarżony ww wyrok WSA w Warszawie i sprawę przekazał temu Sądowi do ponownego rozpoznania a także orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jako zasadna podlegała uwzględnieniu. W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, iż zgodnie z art. 190 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sąd, któremu przekazano sprawę, jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z art. 185 p.p.s.a. wynika bowiem, że NSA w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie, a gdyby sąd ten nie mógł rozpoznać jej w innym składzie innemu sądowi. W razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd rozpoznaje ją w innym składzie. Przepis art. 190 p.p.s.a. w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania sądu pierwszej instancji, który nie posiada już, na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania. Odnosząc się zatem do meritum Sąd wskazuje, iż ponownie badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wytyczne orzekającego w sprawie niniejszej Naczelnego Sądu Administracyjnego uznał, że zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego. W powołanym wyżej orzeczeniu NSA wskazał, iż tut. Sąd błędnie ocenił, jako wystarczające, ustalenia orzekających w sprawie organów w zakresie wyjaśnienia "czym kierowały się podejmując zaskarżone rozstrzygniecie o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko". W ocenie NSA bowiem, analiza postanowień organów obu instancji prowadzi do wniosku, że organy te nie poczyniły żadnych rozważań co do zasadności ustaleń przyjętych w opiniach: PPIS w [...] z [...] stycznia 2017 r., który stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz RDOŚ w [...] z [...] maja 2017 r., który stwierdził brak potrzeby sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Sąd I instancji nie dostrzegł również, iż orzekające w sprawie organy nie przeprowadziły jakiejkolwiek oceny okoliczności związanych z rozbieżnościami stanowisk PPIS w [...] oraz RDOŚ w [...], w szczególności tego, że między stanowiskami obu organów występuje zasadnicza różnica w stwierdzeniu czy w sprawie należy przeprowadzić ocenę oddziaływania na środowisko czy też nie. NSA podniósł, iż analiza treści obu ww postanowień prowadzi do wniosku, że orzeczeniach tych organy poprzestały jedynie na przywołaniu treści obu opinii, pomijając przeprowadzenie oceny stanowisk organów wydających opinię, w zakresie słuszności czy niesłuszności przyjętych przez organy opiniujące stanowisk. Zarówno w uzasadnieniu postanowienia SKO w [...] jak i postanowienia organu I instancji, brak jest wskazania z jakich względów opinia RDOŚ w [...] z [...] maja 2017 r. posłużyła za podstawę ustaleń organu o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a opinia PPIS w [...] z [...] stycznia 2017 r., która na konieczność tej oceny wskazywała, nie została uwzględniona. Stąd też wobec odmiennych opinii organów współdziałających w sprawie (art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś.) odnośnie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, obowiązkiem orzekających w sprawie organów I i II instancji (Wójta Gminy [...] i SKO w [...]) było przeprowadzenie rzetelnej analizy treści tych opinii i danie temu wyraz w prawidłowym uzasadnieniu postanowienia, w którym odstąpiono od zobowiązania inwestora – do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Obowiązkowym elementem rozstrzygnięcia organu jest jego faktyczne i prawne uzasadnienie. Prawidłowe uzasadnienie postanowienia, w którym odstąpiono od nałożenia na inwestora obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, stanowi jeden z elementarnych warunków zgodnego z prawem działania organu administracji publicznej, do czego jest on zobowiązany z mocy konstytucyjnej zasady legalizmu. Skoro w przedmiotowej sprawie organy współdziałające – PPIS w [...] oraz RDOŚ w [...] – podjęły skrajnie odmienne w swych konkluzjach opinie odnośnie przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, to w takim stanie faktycznym i prawnym koniecznym jest ponowne przeprowadzenie rzetelnej analizy i na wypadek uznania zasadności dotychczas reprezentowanego stanowiska, pełne wyjaśnienie dlaczego organ gminy przychyla się do stanowiska korzystnego dla inwestora, wraz ze szczegółowym odniesieniem się w uzasadnieniu rozstrzygnięcia do dokonanego wyboru pomiędzy sprzecznymi stanowiskami organów opiniujących. Orzekające organy w żaden sposób nie wyjaśniły powodów swojego rozstrzygnięcia pomimo rozbieżnego stanowiska organów współdziałających. Tym bardziej, iż właśnie w sytuacji, gdy opinie organów opiniujących są rozbieżne, organ ma obowiązek szczegółowo wyjaśnić, dlaczego jednej z nich nie uwzględnił. Uzasadnienie nie może być ogólnikowe. Nadto, jak wskazał NSA, Sąd I instancji nie wyjaśnił podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia w zakresie stwierdzenia, że organ nie miał obowiązku wystąpienia z wnioskiem o wydanie opinii do organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej (art. 64 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś.). Odnosząc się zatem do zarzutów skargi, w kontekście wytycznych orzekającego w sprawie niniejszej Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd wskazuje, iż z dniem 1 stycznia 2018 r. (z wyjątkami) weszła w życie ustawa Prawo wodne (u.p.w.), która uchyliła obowiązującą dotychczas ustawę Prawo wodne z 2001 r. (art. 573 ustawy u.p.w. z 2017 r.). Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte jeszcze pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z 18 lipca 2001 r.(tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1121). Przepis art. 64 ust. 1 pkt 4 został dodany art. 509 pkt 4 lit. a ustawy z 20 lipca 2017 r. (Dz.U.2017.1566) zmieniającej nin. ustawę z dniem 1 stycznia 2018 r. W myśl art. 509 pkt 4 lit. a u.p.w.: "w ust. 1 w pkt 3 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 4 w brzmieniu: 4) organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne". W dacie wydania ww postanowienia SKO w [...] tj. w dniu 5 kwietnia 2018 r. obowiązywał przepis art. 64 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś., w myśl którego postanowienia, o których mowa w art. 63 ust. 1 i 2, wydaje się po zasięgnięciu opinii organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach u.p.w. Z kolei zgodnie zaś z treścią art. 545 ust. 1 ustawy Prawo wodne (u.p.w.) wprowadzonej ustawą z dnia 28 lutego 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne: "Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w sprawach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania albo zmiany decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405, 1566 i 1999), stosuje się przepisy obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2018 r.". Mocą przepisu art. 2 ww ustawy, ustawa ta wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt 2 lit. c oraz lit. d, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z mocą od dnia 1 stycznia 2018 r. Powyższa ustawa weszła w życie w dniu 26 kwietnia 2018 r. (ogłoszenie ustawy w Dzienniku Ustaw - Dz.U.2018 poz. 710 z dnia 11 kwietnia 2018 r.), tym samym ww przepis art. 545 ust. 1 u.p.w. o wskazanej wyżej treści, obowiązuje dopiero od dnia 26 kwietnia 2018 r., a zatem po wydaniu już zaskarżonej decyzji SKO w [...]. Stąd też w sprawie niniejszej, zastosowanie ma jego dotychczasowe brzmienie (obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego do Sądu postanowienia), zgodnie z którym "Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydawanych na podstawie u.u.i.ś. oraz decyzji, przed wydaniem których przeprowadza się ponowną ocenę oddziaływania na środowisko, stosuje się przepisy niniejszej ustawy oraz ustawy zmienianej w art. 509 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą". Powyższa regulacja jednoznacznie zatem stanowi, iż zastosowanie ma przepis art. 64 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś., we wskazanym wyżej brzmieniu, a który nakazuje wystąpienie przez organ gminy, przed rozpatrzeniem (tu przedmiotowego) wniosku inwestora, do organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej celem uzyskania opinii dla zasadności realizacji planowanego przedsięwzięcia. Dlatego też, w oparciu o powyższe, Wójt Gminy [...] ponownie rozpoznając przedmiotowy wniosek, weźmie ww wskazania pod uwagę, w pierwszej kolejności wystąpi do właściwego organu wodnoprawnego o wydanie oceny wodnoprawnej, którą wnikliwie przeanalizuje wraz ze znajdującymi się w aktach sprawy ww opiniami RDOŚ w [...] i PPIS w [...], również w kontekście zapisów planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] - [...] uchwalonego w dniu [...] grudnia 2000 r. uchwałą Rady Gminy [...] nr [...]. A następnie wyda rozstrzygnięcie, w uzasadnieniu którego szczegółowo odniesie się do zajętego w wydanym postanowieniu stanowiska, wskazując powód dopuszczenia bądź odmowy realizacji planowanej inwestycji (art. 107 § 3 k.p.a.). Z przepisów k.p.a. jednoznacznie wynika, że uzasadnienie faktyczne powinno "w szczególności" zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne decyzji to wywód prawniczy odzwierciedlający proces myślowy ustalenia konsekwencji stosowanej normy prawa administracyjnego w związku z określoną sytuacją faktyczną i prawną. Zasadniczym jego celem powinno być zatem wykazanie, że przyjęte w orzeczeniu organu rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej jest wynikiem poprawnego logicznie stosowania normy prawa administracyjnego przy równoczesnym przestrzeganiu norm procesowych, skutkiem czego treść rozstrzygnięcia należy uznać za zgodną z prawem. W tych okolicznościach, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 tej ustawy zgodnie z punktem drugim sentencji wyroku.

Informacje o sprawie

Data wpływu
9 listopada 2022
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Anita Wielopolska /sprawozdawca/ Małgorzata Małaszewska-Litwiniec /przewodniczący/ Tomasz Wykowski

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny