IV SA/Wa 1139/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. A. o wstrzymanie wykonania decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2014 r. nr [...] w sprawie ze skargi M. A. na postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2014 r. nr [...]

Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] marca 2014 r. nr [...] odmówił M. A. nadania statusu uchodźcy i udzielenia mu ochrony uzupełniającej, nie udzielił mu zgody na pobyt tolerowany oraz postanowił o jego wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Następnie postanowieniem z [...] kwietnia 2014 r. nr [...] Rada do Spraw Uchodźców stwierdziła, że złożone przez M. A. odwołanie od ww. decyzji z [...] marca 2014 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Na powyższe postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z [...] kwietnia 2014 r. skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze tej zawarł również wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2014 r. nr [...] wskazując, że jej wykonanie w postaci wydalenia go z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki w postaci naruszenia jego praw jak również spowoduje, że udzielona mu sądowa ochrona stanie się iluzoryczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W ocenie Sądu, decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2014 r. nr [...], nie została wydana w granicach tej samej sprawy, co postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z [...] kwietnia 2014 r. nr [...]. W konsekwencji, w świetle powołanego art. 61 § 3 p.p.s.a., orzeczenie o wstrzymaniu wykonania tej decyzji w postępowaniu ze skargi na wskazane postanowienie, jest niedopuszczone. Użyty w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować w powiązaniu z art. 3 § 2 p.p.s.a., który wskazuje, jakie prawne formy działania organów administracji podlegają kontroli sądowoadministracyjnej, a także z art. 134 i 135 p.p.s.a., które określą zakres tej kontroli. Zgodnie z ostatnim ze wskazanych przepisów sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, że sens znaczeniowy użytego w powołanym przepisie sformułowania "w granicach sprawy, której dotyczy skarga", miałby różnić się od znaczenia zwrotu z art. 61 § 3 p.p.s.a. "w granicach tej samej sprawy". W uzasadnieniu uchwały z 27 czerwca 2000 r. sygn. akt FPS 12/99 (ONSA 2001, nr 1, poz. 7) Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie siedmiu sędziów podzielił wyrażany w piśmiennictwie pogląd, że zwrot "w granicach danej sprawy" użyty w art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, dotyczy spraw w ujęciu materialnym, w związku z czym o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będą sprawy wykazujące tożsamość podmiotową i przedmiotową. Sytuacja taka wystąpi wówczas, gdy akty lub czynności dotyczyć będą tych samych podmiotów, identycznego przedmiotu, stanu faktycznego oraz podstawy prawnej. Z racji, że będący przedmiotem analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym był ówczesnym odpowiednikiem dzisiejszego art. 135 p.p.s.a., przywołane stanowisko zachowuje aktualność w obecnym stanie prawnym, a w ocenie Sądu jest prawidłowe i aktualizuje się także w sprawie wszczętej skargą M. A. Odnosząc zatem powyższe wywody do realiów przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że pomiędzy postępowaniem zakończonym wdaniem decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy a postępowaniem zakończonym postanowieniem o stwierdzeniu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie nadania statusu uchodźcy, nie zachodzi tożsamość przedmiotowa. Odrębność spraw, w których przeprowadzono te postępowania, przejawia się zakresem ich przedmiotu. W sprawie zakończonej decyzją, której wstrzymania wykonania domaga się skarżący, organ administracji rozstrzygnął o tym, czy spełnia ona przesłanki nadania statusu uchodźcy, czy zachodzą podstawy do udzielania mu ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany i czy należy go wydalić z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei zakres przedmiotowy sprawy, w której wydano zaskarżone postanowienie, a w konsekwencji granice kontroli sądowoadministracyjnej w przedmiotowej sprawie, wyznacza rozstrzygnięcie o stwierdzeniu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Nie ulega wątpliwości, że wskazane sprawy pozostają ze sobą w związku chronologicznym i podmiotowym, jednakże ze względu na wzmiankowaną odrębność zakresów przedmiotowych nie można uznać, że tworzą one tę samą sprawę w znaczeniu materialnym. Należy zaznaczyć, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. W sprawie wszczętej skargą M. A. na postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z [...] kwietnia 2014 r. nr [...], kontrola sądowoadministracyjna nie będzie jednak obejmować decyzji Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] marca 2014 r. nr [...] z uwagi na to, że nie została ona wydana w postępowaniu prowadzonym w granicach sprawy, której dotyczy skarga M. A. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.