IV SA/Po 886/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Grossmann po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. – syndyka masy upadłości H. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2021 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł (słownie: [...]).

W wykonaniu zarządzenia z [...] grudnia 2021 r. skarżący został wezwany do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania braków formalnych przez złożenie postanowienia o ustanowieniu syndykiem. Ponadto w wykonaniu kolejnego zarządzenia z tego dnia skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...]zł (k. 23-26 akt sądowych). Powyższe wezwania doręczono upoważnionemu pracownikowi skarżącego w dniu [...] grudnia 2021 r. (k. 27). W odpowiedzi skarżący, w piśmie z [...] grudnia 2021 r. wskazał, że przesyła w załączeniu "poświadczony odpis postanowienia Sądu Rejonowego P.-S. M. w P., [...] Wydział Gospodarczy Do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych z dnia [...] października 2017 r., sygn. akt: [...]" oraz potwierdzenie uiszczenia wpisu w wysokości [...] zł. W rzeczywistości skarżący przy ww. piśmie przesłał, oprócz potwierdzenia zlecenia przelewu ww. kwoty wpisu, poświadczony odpis postanowienia Sądu Rejonowego P.-S. M. w P., [...] Wydział Gospodarczy Do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych z dnia [...] kwietnia 2019 r., sygn. akt: [...], oraz jego niepoświadczoną kserokopię. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga w niniejszej sprawie została sporządzona i podpisana przez A. W., przedstawiającego się jako syndyk masy upadłości H. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "Firma H. " w T.. W związku z tym należy stwierdzić, że w myśl art. 51 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (obecnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 1228, z późn. zm., w skrócie "p.u."), uwzględniając wniosek o ogłoszenie upadłości, sąd wydaje postanowienie o ogłoszeniu upadłości, w którym m.in. wyznacza syndyka. Zgodnie natomiast z treścią art. 144 ust. 1 p.u. po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Postępowania, o których mowa w ust. 1, syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym (art. 144 ust. 2 p.u.). Jak trafnie zauważa się w orzecznictwie, "[u]dział w procesie syndyka zamiast upadłego jest rodzajem zastępstwa procesowego pośredniego, bowiem zastępca działa na rzecz zastąpionego, ale w imieniu własnym. To, że zastępca pośredni dokonuje czynności prawnej we własnym imieniu, oznacza, że skutki tej czynności, polegające na nabyciu praw lub zaciągnięciu zobowiązań, dotykają jego sfery majątkowej. Syndyk nie jest jednak typowym zastępcą pośrednim upadłego, który w przeciwieństwie do typowego zastępcy pośredniego staje się zastępcą z mocy samego prawa, niezależnie od woli upadłego, który nie ma również wpływu na zakończenie bytu prawnego zastępcy oraz podejmuje czynności, które wykraczają poza zakres kompetencji typowego zastępcy. Zastępstwo pośrednie określane jest mianem podstawienia procesowego. Podstawienie procesowe polega na tym, że w procesie zamiast podmiotu będącego stroną w znaczeniu materialnym występuje jako strona w znaczeniu formalnym inny podmiot, eliminując przy tym w sposób pierwotny albo następczy, możliwość takiego wystąpienia przez stronę w znaczeniu materialnym. W sprawach dotyczących masy upadłości legitymację procesową ma tylko syndyk, który działa na rzecz upadłego, ale w imieniu własnym. Sytuację tę należy więc zakwalifikować jako podstawienie procesowe bezwzględne. Przy podstawieniu procesowym bezwzględnym legitymację procesową ma tylko podmiot podstawiony" (zob. wyrok NSA z 05.10.2021 r., III OSK 3961/21; por. też wyrok WSA z 21.01.2021 r., IV SA/Po 275/20; wszystkie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; w skrócie "CBOSA"). Zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Odnosząc odpowiednio powyższą regulację do przypadku wnoszenia skargi przez syndyka masy upadłości, należy stwierdzić, że syndyk przy dokonywaniu tej czynności ma obowiązek wykazać swoje umocowanie do działania "w zastępstwie" upadłego, przez przedłożenie odpowiedniego dokumentu, tj. – co do zasady – postanowienia sądowego o wyznaczeniu wnoszącego skargę syndykiem masy upadłości tego upadłego. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżący do wniesionej skargi nie dołączył dokumentu potwierdzającego ustanowienie go syndykiem. Został on zatem wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie postanowienia o ustanowieniu syndykiem, pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wbrew jednak twierdzeniom skarżącego, zawartym w jego odpowiedzi z [...] grudnia 2021 r., do tego pisma nie załączył on odpisu postanowienia Sądu Rejonowego P.-S. M. w P., [...] Wydział Gospodarczy Do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych z [...] października 2017 r., sygn. akt: [...] (stanowiącego, jak należy rozumieć, o wyznaczeniu go syndykiem), lecz 2 odpisy postanowienia tego sądu z [...] kwietnia 2019 r., [...], w przedmiocie wyrażenia zgody na odstąpienie od sprzedaży przez syndyka przedsiębiorstwa w całości oraz na sprzedaż z wolnej ręki poszczególnych składników masy upadłości. Z postanowienia tego w żaden sposób nie wynika jednak, że syndykiem masy upadłości H. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma H. w upadłości likwidacyjnej jest właśnie A. W.. Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi (pkt 2 sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.