IV SA/Po 572/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Donata Starosta Protokolant ref. staż. Ewa Stawicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 lutego 2017 r. sprawy ze skargi T. P. na postanowienie Wojewody z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie o uznanie za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku oddala skargę

Decyzją nr [...] z [...] 2014r. Starosta [...] uznał T. P. za osobę bezrobotną z dniem [...] 2014r. Jednocześnie organ odmówił przyznania stronie prawa do zasiłku dla bezrobotnych (dalej: zasiłku) wskazując w uzasadnieniu, że suma okresów o jakich mowa w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U z 2013r. poz. 674 ze zm.) przypadających w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, jest krótsza niż 365 dni, co stanowi podstawę do odmowy przyznania prawa do zasiłku. T. P. 28 stycznia 2016r. złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie przyznania prawa do zasiłku. Powołał się na okoliczność wydania przez Sąd Rejonowy w B. [...] wyroku z [...] kwietnia 2015r. (sygn. akt [...]) ustalającego okres zatrudnienia T. P.. Zdaniem strony fakt ten spowodował, że spełniał przesłanki do przyznania zasiłku dla bezrobotnych. Pismem z 3 lutego 2016r. T. P. został wezwany do usunięcia braków formalnych swojego wniosku, poprzez wskazanie podstawy wznowienia postępowania. Pismem z 8 lutego 2016r. T. P. wykonując ww. polecenie jako podstawę swojego wniosku wskazał przepis art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. Postanowieniem z [...] 2016r. Starosta [...] na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 148 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania w sprawie przyznania prawa do zasiłku na rzecz T. P.. W uzasadnieniu wskazał, że wyrok Sądu Rejonowego w B. zapadł [...] kwietnia 2015r., a uprawomocnił się [...] maja 2015r. T. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania dopiero w styczniu 2016r. a więc z uchybieniem terminu wskazanego w art. 148 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem podanie o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach mogących stanowić podstawę do wznowienia postępowania. Odwołanie od tego postanowienia wniósł T. P. wskazując, że do zarejestrowania potrzebne jest świadectwo pracy a on takiego dokumentu nadal nie posiada, nadto rejestrując się w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. [...] 2014r. informował o toczącym się postępowaniu przed sądem pracy. Postanowieniem z [...] maja 2016r. ([...]) Wojewoda utrzymał zaskarżone postanowienie Starosty [...] z [...] 2016r. w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że brak jest podstaw do przyznania mu prawa do zasiłku w postępowaniu wznowieniowym. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że T. P. o wyroku sądu pracy dowiedział się już w kwietniu 2015r. a wniosek o wznowienie postępowania złożył dopiero w styczniu 2016r. W związku z tym strona nie wniosła o wznowienie postępowania w terminie jednego miesiąca od dowiedzenia się o przedmiotowym wyroku. Z tego powodu postępowanie wznowieniowe nie mogło być wszczęte. Wojewoda zwrócił uwagę, że T. P. może w inny sposób dążyć do zmiany niekorzystnej decyzji Staroty [...], a to w trybie art. 155 k.p.a. Na decyzję Wojewody T. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ I instancji narzucił mu wybór podstawy złożenia wniosku o wznowienie, a intencją skarżącego było zainicjowanie postępowania z art. 156 k.p.a. do czego Wojewoda się nie odniósł. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie odwołując się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była kwestia oceny możliwości wznowienia postępowania. Wbrew twierdzeniom T. P. zawartym w skardze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że charakter prawny wniosku skarżącego z 28 stycznia 2016r. nie budzi wątpliwości. Analiza treści tego pisma wskazuje, że jest to wniosek o wznowienie postępowania. Pismo to zawiera jednoznaczne żądanie "wznowienia postępowania", z którym koreluje dalsza jego treść. Wbrew zarzutom T. P. podnoszonym na etapie postępowania sądowoadministracyjnego wniosek ten nie zawiera jakiegokolwiek stwierdzenia, które naprowadzałoby na to, że w istocie jest żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] 2014r. Także kolejne pismo T. P. z 8 lutego 2016r. (stanowiącego reakcję na wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku) wskazuje, że intencją skarżącego było doprowadzenie do wznowienia postępowania. T. P. sprecyzował podstawę prawną przesłanki wznowienia postępowania na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W szczególności skarżący odpowiadając na pismo organu z 3 lutego 2016r. w żaden sposób nie zaprzeczył ocenie organu, że jego pismo z 28 stycznia 2016r. jest wnioskiem o wznowienie postępowania i nie podnosił jakoby jego intencją było wszczęcie postępowania nieważnościowego. Tak więc przeciwne stwierdzenia T. P. zawarte w skardze i wskazujące na jego intencję doprowadzenia do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] 2014r., są li tylko zabiegiem procesowym mającym doprowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia Wojewody i poprzedzającego je postanowienia Starosty [...] z [...] 2016r. Przechodząc do oceny zaprezentowanej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Wojewody argumentacji stwierdzić należy, że treść przepisu art. 148 § 1 k.p.a. jest jednoznaczna i wynika z niej, iż strona która dowiedziała się o okoliczności stanowiącej przesłankę wznowienia, ma jedynie miesiąc na zainicjowanie postępowania wznowieniowego. T. P. terminu tego nie dotrzymał. O korzystnym dla siebie wyroku Sądu Rejonowego w B. (Sygn. akt [...]) dowiedział się w kwietniu 2015r. a orzeczenie to uprawomocniło się w maju 2015r. Mimo tego skarżący nie złożył wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji Starosty z [...] 2014r. Z treści jego korespondencji wynika natomiast, że zainicjował inne postępowania: - postępowanie mające na celu sprostowanie danych dotyczących zasiłków chorobowych i świadczenia rehabilitacyjnego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych; - postępowanie przed Państwową Inspekcją Pracy (prowadzone przed 15 października 2015r.), w którym T. P. przedłożył odpis wyroku Sądu Rejonowego w B. (Sygn. akt [...]) i domagał się pomocy w windykacji od pracodawcy należnego mu, zaległego wynagrodzenia. Analiza dokumentów zgromadzonych w sprawie, a w szczególności dołączonych do wniosku o wznowienie postępowania: - zaświadczenia Zakładu Ubuzpieczeń Społecznych Oddział w P. z 11 grudnia 2015r.; - pisma Inspektora Pracy z 15 października 2015r. wynika, że nie istniały przeszkody by T. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty [...] z [...] 2014r. w terminie wskazanym w art. 148 § 1 k.p.a. T. P. inicjował inne - opisane powyżej - postępowania występował przed organami je prowadzącymi, przedkładał wyrok Sądu Rejonowego w B. (sygn. akt [...]) natomiast o okoliczności mogącej stanowić przesłankę wznowienia nie poinformował w terminie wskazanym w art. 148 § 1 k.p.a. Starostę [...]. Zrobił to dopiero po upływie ponad siedmiu miesięcy. Należy zauważyć, iż w przypadku niezachowania tego terminu prowadzenie dalszego postępowania zmierzającego do merytorycznego rozpatrzenia sprawy jest niedopuszczalne w odniesieniu do tych przesłanek, które pozwalają na wznowienie postępowania tylko na wniosek strony, por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 27 marca 2002 r., II SA 2791/00, LEX nr 83816, w którym stwierdzono, że wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem. Oznacza to, że organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie w celu sprawdzenia, czy nie zachodzą podstawy wznowienia. Obowiązek wznowienia ma natomiast miejsce w razie znalezienia przyczyny wznowienia. Zgodnie z art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b następuje tylko na żądanie strony. Sąd zważył, iż w zaskarżonej decyzji Wojewoda na stronie 2 wprost stwierdził, że w sprawie pojawiła się przesłanka wznowieniowa. Tym samym w przedmiotowej sprawie istniała możliwość wszczęcia postępowania wznowieniowego przez organ z urzędu. W doktrynie wskazuje się na obowiązek organu działania w takiej sytuacji na korzyść strony, a brak inicjatywy organu w tym zakresie narusza podstawowe zasady postępowania wyrażone w art. 7 (zasady słusznego interesu obywatela) i art. 8 (zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa). Zauważyć jednak należy, że w przypadku zawarcia w piśmie procesowym wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 147, a następnie wydania przez organ postanowienia odmawiającego wznowienia z uwagi na niedochowanie przez stronę terminu złożenia wniosku o wznowienie, strona w zażaleniu nie może się domagać skontrolowania przez organ drugiej instancji braku podjęcia przez organ pierwszej instancji postanowienia o wznowieniu postępowania z urzędu, (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 stycznia 2012 r., II SA/Po 1105/11, LEX nr 1109836). Tym samym Sąd nie miał w przedmiotowej sprawie procesowych możliwości ingerowania w postępowanie orzekających organów, albowiem zakres sprawy dotyczy wyłącznie rozpoznania przez Starostę [...] i Wojewodę spóźnionego wniosku strony o wszczęcie tego postępowania. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, iż jako prawidłowe ocenić należy rozstrzygnięcie organów obu instancji w zakresie rozpoznania wniosku T. P. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty [...] z [...] 2014r., mimo że organy nie skorzystały z możliwości wszczęcia przedmiotowego postępowania z urzędu, co jednak pozostawało poza kontrolą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę /Donata Starosta/ /Jakub Zieliński/ /Ewa Kręcichwost - Durchowska/