IV SA/Po 537/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Donata Starosta (spr.) WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi B.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego oddala skargę

Decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...] Prezydent Miasta G. na podstawie art. 104 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 2016 r. poz. 23; zwanej dalej "k.p.a.") oraz art. 5, ust. 2, ust. 3-3d, ust. 4-4b, art. 16a, art. 20 ust. 3, art. 24 ust. 2a, ust. 3a, ust. 4, art. 25 ust. 1, art. 26 ust. 1 i ust. 2, art. 28 ust. 3 - 4, art. 30 ust. 1, art. 32 ust. 1d ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. 2016 r. poz. 1518; zwanej dalej "u.ś.r."), § 1, § 7 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015r. w sprawie postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz .U. z dnia 30 grudnia 2015 r., poz. 2284) odmówił B. T. (zwanej dalej również "skarżącą") przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego na B. T.. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że powodem odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego było przekroczenie przez skarżącą ustawowego kryterium dochodowego. Organ I instancji wskazał, że miesięczny dochód na osobę w rodzinie skarżącej w 2015 r. wynosił [...] zł., co przekracza kwotę kryterium dochodowego tj. [...] zł. W odwołaniu B. T. wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i orzeczenie o przyznaniu zasiłku. Wskazała, że decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] na podstawie tego samego stanu faktycznego organ I instancji przyznał specjalny zasiłek opiekuńczy z tytułu opieki nad Matką B. T. w wysokości [...] zł. miesięcznie. Skarżąca wyjaśniła, że matka otrzymuje emeryturę w wysokości [...] zł. miesięcznie, po potrącaniu miesięcznie kwoty [...]zł pobieranej przez komornika. Po przeliczeniu na osobę w rodzinie kwota ta nie przekracza kryterium dochodowego. Dalej skarżąca opisała swoją trudną sytuację życiową i stwierdziła, że nie może podjąć zatrudnienia. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, ze skarżąca spełnia przesłanki do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego z art. 16a ust. 1 u.ś.r. Nie został jednak spełniony warunek określony w art. 16a ust. 2 u.ś.r. Jak wyjaśniło Kolegium dochód B. T. wyniósł w 2015 r. [...] zł, co po odliczeniu podatku w wysokości [...] zł oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...] zł, daje kwotę netto w wysokości [...] zł. Miesięcznie stanowi to kwotę [...]zł, zatem na osobę [...] zł. Dochód rodziny przekracza więc kryterium dochodowe określone na kwotę [...]zł. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Kolegium wyjaśniło, że dla ustalenia dochodu, zgodnie z przepisami ustawy o świadczeniach rodzinnych potrącenia komornicze mają znaczenie tylko w sytuacji, gdy dotyczą alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Innych potrąceń nie można odliczyć od dochodu rodziny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. T. stwierdziła, że odmowa przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego wynika ze złej woli urzędników i wcześniejszej działalności jej rodziców. Zaznaczyła, że łączny dochód rodziny nie przekracza kwoty [...]zł w przeliczeniu na osobę, co zresztą przyznał i uznał sam organ I instancji w decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 16a ust. 1 u.ś.r. specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2015 r. poz. 2082 oraz z 2016 r. poz. 406 i 1271) ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, jeżeli: 1) nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub 2) rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej - w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Stosownie do art. 16 a ust. 2 u.ś.r. specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2. Przepisy art. 5 ust. 4-9 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz.U. z 2015 r. poz. 1238) od dnia 1 listopada 2015 r. do 31 października 2017r. kwota o której mowa w art. 5 ust. 2 u.ś.r. wynosi 764 złotych Bezspornym w rozpoznawanej sprawie jest, że skarżąca spełnia przesłanki z art. 16a ust. 1 u.ś.r. Spór sprowadza się na natomiast do kwestii przekroczenia przez skarżącą ustawowego kryterium dochodowego. Jak już wskazano powyżej specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje w przypadku gdy dochód członka rodziny nie przekracza kwoty kryterium dochodowego. Przez dochód członka rodziny rozumie się przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 4-4c (art. 3 pkt 2a u.ś.r.). W ocenie Sądu organy administracji rozpoznające niniejszą sprawę prawidłowo uznały, że dochód rodziny skarżącej wyniósł w 2015 r. [...] zł, co po odliczeniu podatku w wysokości [...] zł oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...] zł, daje kwotę netto w wysokości [...] zł. Miesięczny dochód rodziny wynosi więc [...] zł, a miesięczny dochód członka rodziny [...] zł. Jak prawidłowo uznały organy administracji kwota ta przekracza kryterium dochodowe określone w art. 5 ust. 2 u.ś.r., co uniemożliwiało przyznanie przedmiotowego świadczenia. Dodatkowego wyjaśnienia wymagało, że egzekucja należności pieniężnych prowadzona przez komornika nie mogła wpłynąć na sposób obliczenia wysokości dochodu rodziny skarżącej. Stosownie bowiem do art. 3 pkt 1 u.ś.r. odliczeniu podlegają jedynie zobowiązania alimentacyjne na rzecz innych osób, a ściślej – kwoty świadczonych alimentów. Z materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy wynika, że stanowiąca dochód rodziny emerytura matki skarżącej pomniejszona jest z powodu zajęcia wierzytelności w trybie egzekucji administracyjnej. Skoro kwota ta nie dotyczy alimentów, to organy administracyjne nie miały podstaw prawnych do jej odliczenia od dochodu. Z powyżej wskazanych powodów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369) orzekł jak w sentencji.