IV SA/Po 368/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w dniu 03 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia nienależnie pobranego postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji

Samorządowego Kolegium Odwoławczego decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia nienależnie pobranego. Zaskarżoną decyzją ustalono, że kwota [...]zł pobrana przez Skarżącą tytułem świadczenia pieniężnego z funduszu alimentacyjnego na rzecz córki Wiktorii w okresie od [...] stycznia 2017 r. do [...] czerwca 2017 r. jest świadczeniem nienależnie pobranym. Skarżącej nakazano zwrot wskazanej kwoty wraz z odsetkami. Na decyzję Kolegium K. S. wniosła skargę do sądu administracyjnego wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Skarżąca wyjaśniła, że egzekucja tej decyzji przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy może zagrozić egzystencji jej rodziny. Skarżący wyjaśniła i udokumentowała przed Sądem, że jej miesięczny dochód stanowi kwota [...]zł, na którą składa się renta ([...] zł) oraz świadczenia z pomocy społecznej ([...] zł). Z tych środków Skarżąca utrzymuje siebie oraz córkę. Skarżąca zarzuciła również organom błędną ocenę materiału dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadny. Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017, poz. 1369 ze zm. – dalej ppsa) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 ppsa po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dokonując oceny zasadności złożonego wniosku należy podkreślić, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Podkreślenia wymaga również, że warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez skarżącego okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń, które przemawiałyby za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i czyniły wstrzymanie wykonania uzasadnione. Należy zauważyć, iż w art. 61 § 3 ppsa chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody jest utożsamiona z zagrożeniem dla już istniejącej, aktualnej sytuacji ekonomicznej (gospodarczej) strony postępowania administracyjnego. Przy czym, w obu przypadkach chodzi o wyjątkowe zagrożenie odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. akt I GZ 1/06 i z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, Baza NSA ). W ocenie Sądu Skarżąca wykazała, że w rozpoznawanej sprawie wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, poprzez zagrożenie dla bieżącej egzystencji jej rodziny. Nie ulega wątpliwości, że sama tylko ustalona przez Kolegium kwota nienależnie pobranego świadczenia (nie wliczając odsetek) przewyższa miesięczny dochód rodziny Skarżącej, Podkreślić należy, że przed Sądem w sposób precyzyjny opisano aktualną sytuację rodziny Skarżącej oraz wykazano, że natychmiastowa egzekucja ustalonej zaskarżoną decyzją kwoty może pociągnąć za sobą koszty nie tylko w wymiarze ekonomicznym (ponieważ nie ulega wątpliwości Sądu, że świadczenie pieniężne z natury rzeczy ma charakter odwracalny), ale przede wszystkim ogólnoludzkim, bowiem jak wykazano może zachwiać możliwością zaspokojenia najbardziej fundamentalnych, bieżących potrzeb tej rodziny. W złożonej do Sądu skardze, Skarżąca odwołała się do prawidłowości oceny materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy. Z dokumentów tych wynika, że Skarżąca cierpi na organiczne zaburzenia depresyjno-lękowe oraz pozostaje częściowo niezdolna do pracy. Uwzględniając doświadczenie życiowe Sąd doszedł do przekonania, że nieoczekiwana konieczność uiszczenia kwoty pieniężnej w wysokości przekraczającej możliwości płatnicze Skarżącej, która jest osobą korzystającą z pomocy społecznej, niezdolną częściowo do pracy, samotnie wychowującą dorastającą córkę oraz chorującą przewlekle stanowi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 ppsa. Dostrzec jednak należy, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest formą ochrony tymczasowej dla strony. Strona powinna liczyć się z tym, że w razie prawomocnego oddalenia skargi, będzie zobowiązana uiścić ustaloną zaskarżoną decyzją kwotę. Z opisanych wyżej powodów Sąd na podstawie art. 61 § 3 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia. Stosownie do art. 61 § 5 ppsa postanowienie wydano na posiedzeniu niejawnym.