IV SA/Gl 536/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej;

Postanowieniem z dnia 27 lipca 2017 r. starszy referendarz sądowy uwzględnił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy ustanawiając dla niego pełnomocnika z urzędu, na którego Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. wyznaczyła radcę prawnego J.J. Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 8 listopada 2017 r., adwokat N.S., działająca jako pełnomocnik substytucyjny upoważniony przez wspomnianego wyżej radcę prawnego, wniosła i wywiodła jak w skardze oraz zażądała przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, według spisu kosztów, w którym to spisie wymienione zostały: koszty zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz koszty dojazdów samochodem do Sądu w dniu 11 października 2017 r. (celem sfotografowania akt sprawy) i w dniu 8 listopada 2017 r. (na rozprawę). Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej p.p.s.a. stanowi, że pełnomocnik procesowy wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W rozpoznanym przypadku mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715 ze zm.). Stosownie zatem do treści § 3 wspomnianego rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej obligatoryjnie powinien zawierać oświadczenie pełnomocnika, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Zgodnie natomiast z utrwalonym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne polegające na utracie prawa do wynagrodzenia i nie stosuje się do niego trybu uzupełnienia braków, o jakim mowa w art. 49 p.p.s.a. (por. m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 862/05, publ. Lex nr 242945 i postanowienia tego Sądu: z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt I OZ 1001/14, z dnia 13 sierpnia 2014r., sygn. akt II OZ 759/14 oraz z dnia 24 lipca 2012 r., sygn. akt I OZ 518/12 - orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Trzeba w tym miejscu dodać, że choć pełnomocnik substytucyjny wyznaczonego dla strony radcy prawnego sformułowała przedmiotowe żądanie domagając się przyznania "kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu..." (patrz: protokół rozprawy - karta nr 53 akt sprawy), to jednak sam fakt użycia przezeń w tym zakresie zwrotu "nieopłaconej" nie może być uznany za równoznaczny ze złożeniem oświadczenia, o którym mowa w § 3 przywołanego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. Taka treść wniosku odpowiada bowiem jedynie ustawowej nomenklaturze w tym przedmiocie, na gruncie zaś przywołanego wyżej przepisu nie budzi wątpliwości, że konieczne jest wyraźne oświadczenie, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, a oświadczenie to zawarte ma być właśnie we wniosku "o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej" (stanowisko wyrażone zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie - vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt V CZ 133/11, publ. LEX nr 1215161 oraz A. Partyk, T. Partyk - Komentarz do § 20 rozporządzenia w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, publ. LEX 2015 r. - stanowisko to jest w pełni aktualne na gruncie § 3 rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. dotyczącego radców prawnych). Mając na uwadze powyższe stwierdzić przyjdzie, że zarówno wyznaczony dla skarżącego pełnomocnik jak i upoważniona przezeń pełnomocnik substytucyjny nie wypełnili dyspozycji § 3 wspomnianego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. albowiem żadne z nich nie złożyło wymaganego stosownie do brzmienia tego przepisu oświadczenia. W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a.