IV SA/Gl 517/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Adam Mikusiński po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy pieniężnej, w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: 1. umorzyć postępowanie w kwestii wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata dla skarżącego.

Postanowieniem wydanym w zakresie niniejszej sprawy w dniu 23 października 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględnił wniosek M.W. o przyznanie prawa pomocy zwalniając go od kosztów sądowych. Następnie, to jest w dniu [...] skarżący złożył pismo procesowe, w którym zawarł kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. W treści nadesłanego w odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia [...], urzędowego formularza "PPF" sprecyzował, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Równocześnie podniósł, że nie dysponuje żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości przekraczającej [...] Euro. Posiada natomiast mieszkanie o powierzchni [...] m2. Oświadczył także, iż ponosi wysokie wydatki związane z bieżącym utrzymaniem ([...]) w kwocie [...] zł miesięcznie. W dalszej części wniosku skarżący podał, że miesięczny dochód jego [...] gospodarstwa domowego wynosi [...] zł, co stanowi sumę [...] pobieranych przez niego i małżonkę w kwotach odpowiednio: [...] zł oraz [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 tej ustawy, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do niniejszego wniosku należy podnieść, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (czyli, po myśli art. 245 §2 cytowanej ustawy, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 §3 p.p.s.a. obejmującym tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) jest wykazanie niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.). W tym miejscu trzeba raz jeszcze podkreślić, że skarżący został już w niniejszej sprawie objęty zwolnieniem od kosztów sądowych, w wyniku postanowienia wydanego przez tutejszy Sąd w dniu 23 października 2008 r. W konsekwencji, jego ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie był bezprzedmiotowy i dlatego należało orzec o umorzeniu postępowania w omawianej kwestii na podstawie art. 161 §1 pkt 3 i §2 p.p.s.a.. Odnosząc się natomiast do wniosku M.W. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego, należy zaznaczyć, że jego oceny dokonano w świetle przesłanki z art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Skoro bowiem strona jest już w niniejszym postępowaniu zwolniona od kosztów sądowych, to uwzględnienie jej wniosku o ustanowienie adwokata spowodowałoby, że skorzystałaby w nim z prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zważywszy powyższe uznano, że skarżący spełnił wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania. Jakkolwiek dochód przypadający na jego [...] gospodarstwo domowe w kwocie [...] zł trudno uznać za niski, to jednak zdaniem Sądu, relacja pomiędzy rzeczonym dochodem a niezbędnymi wydatkami ponoszonymi przez tę rodzinę (w tym [...], znaczne koszty [...]) powoduje, że uiszczenie kosztów związanych z udziałem w sprawie fachowego pełnomocnika przekracza jej możliwości płatnicze. Nie sposób bowiem tracić z pola widzenia, że skarżący jest osobą w podeszłym wieku ([...] lat) i uskarża się na [...], a zatem należy uznać za wiarygodne, iż poza kosztami, o których mowa wyżej ponosi on również zwiększone wydatki na [...] i inne obciążenia, jakie zazwyczaj wiążą się z [...]. Wszystkie przywołane wyżej okoliczności znajdują potwierdzenie w oświadczeniach i licznych dokumentach źródłowych, które strona złożyła w zakresie uprzednio przeprowadzonego postępowania dotyczącego jej wcześniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy, który złożyła w dniu [...]. W tym stanie rzeczy należało przyjąć, że wnioskujący wykazał w sposób wystarczająco przekonujący, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z opłaceniem wynagrodzenia adwokata i dlatego, ustanowiono dla niego pełnomocnika działając na podstawie art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a.