IV SA/Gl 318/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Protokolant Specjalista Ewa Pasiek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2019 r. sprawy ze skargi M.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę.

Decyzją z [...] r. Prezydent Miasta B. przyznał M. D. zasiłek okresowy na miesiąc maj 2017 r. w kwocie 317 zł. Rozstrzygnięcie to oparto na ustaleniu, że wnioskodawca spełnia warunki określone w art. 38 w zw. z art. 7 pkt 6 i art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 930 ze zm.). Uzasadniając wysokość przyznanego zasiłku organ administracyjny powołał się na art. 38 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 tej ustawy podnosząc, że zasiłek okresowy ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej ustalonym zgodnie z art. 8 ust. 1 cyt. ustawy, tj. 634 zł, a dochodem tej osoby, nie mniej jednak niż 50% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem tej osoby, przy czym wnioskodawca nie osiągnął żadnego dochodu. Organ przywołał nadto art. 3 ust. 4 cyt. ustawy i stwierdził, że pomoc przyznano w ramach możliwości finansowych organu, gdyż realizując swoje obowiązkowe zadania, nie jest w stanie udzielać zasiłków okresowych w kwocie wyższej niż wskazane 50%, ponieważ wpływałoby to w sposób bezpośredni na możliwości zabezpieczenia podstawowych potrzeb bytowych innych świadczeniobiorców oczekujących wsparcia pomocy społecznej. W odwołaniu wnioskodawca zarzucił nieprecyzyjne podanie w powyższej decyzji podstawy prawnej oraz błędną interpretację art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, w którym mowa, że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach w trybie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję I instancji. Po przytoczeniu zasad przyznawania zasiłku okresowego Kolegium stwierdziło, że organ podstawowego stopnia nie naruszył prawa materialnego, ani też nie przekroczył granic uznania administracyjnego. W nawiązaniu do treści odwołania wyjaśniło nadto, że wskazana przez skarżącego kwota 418 zł wyznacza górną granicę zasiłku okresowego dla osoby samotnie gospodarującej, natomiast nie może on być niższy niż 50% różnicy między kryterium dochodowym, a rzeczywistym dochodem. Przyznane świadczenie spełnia ten wymóg. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. D. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, albo stwierdzenie jej nieważności. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 38 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej zamiast prawidłowego zastosowania art. 38 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, według którego w przypadku braku dochodu zasiłek okresowy przysługuje w maksymalnej wysokości 418 zł. Zarzucił też naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 kpa, w zw. z art. 107 § 3 kpa, a nadto naruszenie przepisów postępowania przez niezrozumienie, że art. 38 cyt. ustawy jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 3 ust. 3 i 4 tej. ustawy oraz niezrozumienie, że uznanie administracyjne nie zwalnia organu z obowiązku obliczenia dokładnej kwoty w "widełkach" mieszczących się między minimalną kwotą 317 zł, a maksymalną - 418 zł. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy postulował jej odrzucenie z powodu wydania przez tut. Sąd postanowienia z 8 lutego 2018 r. o odrzuceniu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że brak było podstaw do odrzucenia skargi w oparciu o art. 58 § 1 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. por. 1302 ze zm.), dalej: p.p.s.a., co postulował organ odwoławczy. Przywołanym przez niego postanowieniem skarga została odrzucona z powodu uchybienia terminowi do jej wniesienia. Jednakowoż postanowieniem z 11 stycznia 2019 r. sygn. akt I OZ 1233/18, Naczelny Sąd Administracyjny termin ten przywrócił, co otwarło drogę do merytorycznego rozpoznania skargi. Skarga nie zasługuje jednak na uwzględnienie, bowiem w ostatecznym wyniku zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W nawiązaniu do zarzutów skarżącego można jedynie wytknąć organowi odwoławczemu niewłaściwe sformułowanie, że przyznana kwota 317 zł stanowi maksymalną kwotę obligatoryjnego zasiłku okresowego, podczas gdy w przypadku braku dochodu jest to kwota minimalna w świetle art. 38 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej (634 zł : 2 – 0 = 317 zł). Trafnie też skarżący podnosi, że przy uwzględnieniu art. 38 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy organ mógł orzekać w przedziale kwotowym 317-418 zł, ale błędnie wnioskuje, że przysługuje mu ta ostatnio wymieniona kwota. Otóż w ramach tych "widełek" organ pomocy społecznej dysponuje owym uznaniem administracyjnym, o którym mowa w kontrolowanej decyzji. W ramach tego uznania organ powinien się też kierować ogólnymi dyrektywami przyznawania pomocy, w związku z czym odnośny zarzut skargi związany z art. 3 ust. 3 i 4 cyt. ustawy jest chybiony. Natomiast kontrola uznaniowego rozstrzygnięcia jest ograniczona do zbadania, czy wynika ona z prawidłowych ustaleń faktycznych i ich należytej oceny z punktu widzenia logicznego rozumowania i zasad doświadczenia życiowego. Jeżeli w tym zakresie stanowisko organu nie budzi zastrzeżeń, to nie jest możliwe skuteczne zakwestionowanie go na drodze sądowej. Tymczasem we wniosku o przyznanie zasiłku okresowego skarżący nie wskazał kwoty żądanego świadczenia, w związku z czym organ I instancji zasadnie kierował się przyjętą praktyką udzielania zasiłku okresowego ze względu na swoje ograniczone możliwości finansowe. Zaakceptowanie tego stanowiska w instancji odwoławczej nie budzi zastrzeżeń. Dodatkowo przemawia za nim jeszcze jedna okoliczność. Mianowicie skarżący jednocześnie wnioskował o przyznanie mu zasiłku stałego. Do wniosku o prawo pomocy dołączył decyzję z [...] r. o przyznaniu mu tego zasiłku od 1 kwietnia 2017 r. do 30 listopada 2019 r. Decyzji tej nadano rangę natychmiastowej wykonalności, w związku z czym w czerwcu 2017 r. skarżącemu z tytułu zasiłku stałego przysługiwała kwota 1733,54 zł. Z sumy tej był zatem w stanie pokryć ewentualne niezaspokojone potrzeby z poprzedniego miesiąca, aczkolwiek dotychczas nie wskazywał, by taka sytuacja miała miejsce. Także z tej perspektywy rozmiar udzielonego wsparcia należy uznać za odpowiedni w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Dlatego wydanie przez organ odwoławczy decyzji przewidzianej w art. 138 § 1 pkt 1 kpa nie naruszyło obowiązującego prawa. Mając powyższe na uwadze z mocy art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji. ec