IV SA/Gl 216/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu;

W treści skargi z dnia 17 lutego 2017 r. R. J. wniósł o przyznanie "pomocy prawnej". Zarządzeniem z dnia 17 marca 2017 r. Przewodniczący Wydziału IV uznał powyższe żądanie za wniosek o przyznanie prawa pomocy. Następnie, odpowiadając na wezwanie z dnia 27 marca 2017 r. skarżący przedłożył urzędowy formularz wniosku "PPF", w którym sprecyzował, iż żąda ustanowienia adwokata, a nadto zwolnienia od kosztów sądowych. Równocześnie oświadczył, że pozostaje w gospodarstwie domowym z małżonką oraz wywiódł, iż nie posiadają oni żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkują w lokalu komunalnym o powierzchni 58,75 m2). Miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wykazany został w kwocie 1.583,59 zł, na którą składa się pobierany przezeń zasiłek pielęgnacyjny, w kwocie 520 zł oraz renta jego żony, w kwocie 1.063,59 zł (do wniosku dołączona została decyzja ustalająca aktualną wysokość tego świadczenia), z kolei wśród ponoszonych kosztów utrzymania wnioskodawca wymienił między innymi wydatki na leki (337,47 zł), opłatę za gaz (343,32 zł), wydatki na wyżywienie (720 zł) oraz na opłacenie "usług specjalistycznych" (34,65 zł). W tym miejscu skarżący zaznaczył, że nie opłacił jeszcze należności za gaz oraz energię elektryczną za kwiecień bieżącego roku. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei po myśli art. 245 § 1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. W pierwszej kolejności należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została złożona na decyzję wydaną w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego, będącego świadczeniem stanowiącym formę szeroko pojętej pomocy społecznej. W konsekwencji, skarżący jest w tej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., a w rezultacie jego wniosek o zwolnienie od tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (pogląd zgodny ze stanowiskiem wyrażonym w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału z dnia 25 kwietnia 2017 r. - karta nr 70 akt sprawy). Odnosząc się natomiast do wniosku R. J. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy podnieść, iż zgodnie z zasadą sformułowaną w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń zawartych we wniosku wynika bowiem, że zarówno skarżący jak i jego małżonka nie posiadają żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Równocześnie, uzyskiwany przez nich dochód, w kwocie 1.583,59 zł, zważywszy deklarowaną wysokość ponoszonych kosztów utrzymania, nie wystarcza na poczynienie w zasadzie jakichkolwiek oszczędności bez uszczerbku w koniecznych potrzebach wyżej wymienionych. Trzeba bowiem podkreślić, że żona wnioskodawcy to osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym, wymagająca stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (patrz: orzeczenie z dnia 28 marca 2007 r. - karta nr 39 akt administracyjnych niniejszej sprawy), co zazwyczaj powoduje konieczność ponoszenia zwiększonych wydatków, w tym związanych z pielęgnacją i leczeniem. Mając na względzie podniesione wyżej okoliczności uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że uiszczenie kosztów, jakie wiążą się z reprezentowaniem w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika przekracza jego możliwości płatnicze. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy.