IV SA/Gl 16/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stypendium szkolnego dla ucznia w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu postanawia: ustanowić dla strony skarżącej adwokata z urzędu.

Skarżąca małoletnia N. K., za którą działa jej przedstawiciel ustawowy P. Ś. (matka), wraz ze skargą na ww. decyzję złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata. W uzasadnieniu wniosku, jej przedstawiciel ustawowy stwierdził, że aktualnie utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie 420 zł i alimentów na swoją córkę w kwocie 300 zł, otrzymuje zasiłek rodzinny na córkę w kwocie 124 zł i 500 zł w ramach świadczenia z programu "rodzina 500 +". Od października 2017 r. płaci w pełnej wysokości czynsz, ponieważ dostała decyzję odmowną w przedmiocie dodatków mieszkaniowych. Aktualnie P. Ś. ma problemy zdrowotne i ubiega się o przyznanie jej stopnia niepełnosprawności. Skarżąca N. K. (15 lat) pozostaje we wspólnym gospodarstwie ze swoją matką P. Ś. Skarżąca nie posiada żadnego majątku, oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej kwotę 5.000 zł. Strona oszacowała miesięczne wydatki gospodarstwa domowego w sposób następujący: czynsz za mieszkanie – 500 zł; opłata za energię elektryczną – 100 zł; za gaz – 120 zł; telewizja z internetem – 100 zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Zaznaczyć należy, że skarżąca zażądała przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu. Jednakże zarządzeniem z dnia 9 stycznia 2018 r. poinformowano ją, że w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, zgodnie z regulacją art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a., strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Z tego też powodu wniosek w zakresie żądania zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega rozpoznaniu. Mając powyższe na uwadze, przyjąć należało, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W tym stanie rzeczy, odnosząc się do wniosku N. K. należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stwierdzić należy, że skarżąca w sposób dostatecznie jasny wykazała aktualną sytuację majątkową swojego gospodarstwa domowego. Jej oświadczenia zawarte na druku urzędowego formularza PPF znalazły potwierdzenie w materiałach znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy. Brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia, aby dane te uległy w ostatnim czasie zmianie, a ściślej, aby jej sytuacja majątkowa poprawiła się. Łączny miesięczny dochód wspólnego gospodarstwa domowego skarżącej zamyka się w kwocie 1.344 zł. W ocenie rozpoznającego wniosek, po uregulowaniu opłat związanych z utrzymaniem domu i zakupie żywności, skarżąca nie ma obiektywnie możliwości, aby we własnym zakresie ustanowić adwokata z wyboru. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.