IV SA/Gl 1198/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia należności dłużnika alimentacyjnego z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego osobom uprawnionym w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu;

W treści pisma procesowego datowanego na 2 stycznia 2018 r. Z. C. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu podnosząc, że przebywa w Zakładzie Karnym i uskarża się na zły stan zdrowia. Do pisma wnioskodawca dołączył zaświadczenie Zastępcy Dyrektora Zakładu Karnego w S. z dnia 18 grudnia 2017 r. potwierdzające, iż nie jest w tej placówce zatrudniony oraz, że posiada wprawdzie na koncie depozytowym kwotę 1.557,22 zł (akumulacja), jednak do jego dyspozycji pozostaje jedynie 2 grosze. Następnie, odpowiadając na stosowne wezwanie strona nadesłała urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym potwierdziła, iż domaga się ustanowienia adwokata oraz zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca zasadniczo powtórzył argumentację zawartą w swoim wcześniejszym piśmie dodając, iż odbywa karę pozbawienia wolności już od 2000 roku. Równocześnie oświadczył, że nie posiada żądnych nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani zasobów pieniężnych i nie uzyskuje jakiegokolwiek dochodu. W dniu 16 lutego 2018 r. skarżący przedłożył kolejne - późniejsze zaświadczenie administracji Zakładu Karnego z dnia 16 lutego 2018 r., gdzie wskazano, że nadal brak jest możliwości skierowania go do zatrudnienia. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Na wstępie należy odnotować, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja administracyjna dotycząca świadczeń z funduszu alimentacyjnego, które stanowią formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Stwierdzić zatem przyjdzie, że skarżący jest w tej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., a co za tym idzie, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (stanowisko zgodne z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 8 stycznia 2018 r. - karta nr 17 akt sprawy). Odnosząc się natomiast do wniosku Z. C. o ustanowienie pełnomocnika godzi się podnieść, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli, po myśli art. 245 § 2 cytowanej ustawy mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego), następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że wnioskodawca spełnił wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania. Jak bowiem wynika z jego wywodów, od wielu lat odbywa karę pozbawienia wolności, zaś przedłożone przezeń zaświadczenia (karty nr 15 i 36 akt sprawy) potwierdzają, że przebywa w Zakładzie Karnym, gdzie nie jest zatrudniony odpłatnie i nie posiada środków pieniężnych, którymi mógłby dysponować (poza znikomą kwotą 2 gr). W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że opłacenie profesjonalnego pełnomocnika procesowego znacznie przekracza możliwości skarżącego, co mając na uwadze postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 tej ustawy.