IV SA/Gl 1137/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego postanawia: ustanowić dla skarżącej radcę prawnego z urzędu;

Wraz ze skargą z dnia 2 listopada 2017 r. A. K. złożyła do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdzie określiła, iż domaga się ustanowienia radcy prawnego oraz zwolnienia od kosztów sądowych. W treści tego formularza wywiodła, że jest osobą bezrobotną, z uwagi na stan zdrowia nie może podejmować prac obciążających kręgosłup, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem uczącym się w Technikum, posiada dom o powierzchni 71 m2 i samochód osobowy marki[...] (rok prod. 2001). Nie posiada natomiast zasobów pieniężnych ani innego majątku. Wnioskodawczyni dodała, iż na dochód jej gospodarstwa domowego składają się: zasiłek rodzinny, w kwocie 196 zł, środki przekazywane przez ojca jej syna, w kwocie 300 zł oraz wynagrodzenie za sporadycznie podejmowane przez nią prace dorywcze, w wysokości około 50 zł. Nadto zadeklarowała, że jest obciążona kosztami z tytułu opłat stałych, w kwocie ogółem 217,64 zł, do czego dochodzą wydatki na wyżywienie, środki czystości oraz na zakup pomocy naukowych dla syna, na co często jej nie stać. Odpowiadając na wezwanie do uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 6 grudnia 2017 r.) skarżąca nadesłała kopię decyzji administracyjnej o przyznaniu jej zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na syna oraz zaświadczenie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. potwierdzające, iż korzysta ze wsparcia udzielanego przez tę instytucję, pobierając zasiłek okresowy, w kwocie 450 zł miesięcznie oraz otrzymując paczkę żywnościową, na kwotę 100 zł. Nadesłała również pismo procesowe datowane na 21 grudnia 2017 r., w którym oświadczyła między innymi, iż nie posiada zatrudnienia, jednak nie jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, gdyż aktualnie z uwagi na stan zdrowia nie może podjąć pracy. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi A. K. jest decyzja administracyjna rozstrzygająca w zakresie świadczeń rodzinnych, które stanowią formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Wnioskodawczyni jest więc w niniejszej sprawie objęta zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., a w konsekwencji, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i dlatego nie podlega rozpoznaniu (stanowisko zgodne z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 28 listopada 2017 r. - karta nr 1 akt sprawy). Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącej o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy wskazać, że po myśli art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) jest wykazanie przez nią niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącej wynika, iż nie ma ona stałego zatrudnienia, uskarża się na zły stan zdrowia i nie posiada zasobów finansowych ani majątku, który nie służyłby zaspokojeniu jej elementarnych potrzeb życiowych. Jej trudną sytuację materialną obrazują przy tym przedstawione w toku postępowania dokumenty źródłowe potwierdzające, iż korzysta ze świadczeń z zakresu pomocy społecznej, a mianowicie z zasiłku okresowego oraz z zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami. Mając na uwadze powyższe uznano, iż strona wykazała w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie wygenerować środków wystarczających na pokrycie wydatków, jakie wiążą się z opłaceniem udziału radcy prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, bez uszczerbku w swych koniecznych potrzebach. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 tej ustawy.