III SO/Po 4/18

Dnia 15 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2018 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi X na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] postanawia : utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 kwietnia 2018 r.

X, przed wszczęciem postępowania sądowego, w prawem przewidzianej formie, wystąpił do sądu administracyjnego z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał, że sprawa dotyczy decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym. Wartość przedmiotu zaskarżenia określił na kwotę [...] zł. Wpis od skargi to [...] zł. Starszy referendarz sądowy postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2018 r. zwolnił wnioskodawcę od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi, a w pozostałym zakresie oddalił wniosek. W sprzeciwie od postanowienia strona wniosła o zwolnienie jej ze wszystkich kosztów sądowych ( również w zakresie postępowania kasacyjnego ), ze względu na trudną sytuacje majątkową wynikającą z prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Strona określiła swoje miesięczne przychody na ok. [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Na podstawie oświadczenia majątkowego oraz dodatkowej dokumentacji ustalono, że wnioskodawca jest rozwiedziony i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawca pobiera świadczenia rentowe ([...] zł brutto miesięcznie) oraz prowadzi działalność gospodarczą (dochód brutto za [...] rok wyniósł [...] zł). Udokumentowany średniomiesięczny dochód miesięczny netto z działalności gospodarczej to [...] zł. Wnioskodawca nie posiada oszczędności, nieruchomości, ani przedmiotów o wartości przekraczającej [...] zł. Przeciwko wnioskodawcy toczą się postępowania egzekucyjne (należności cywilnoprawne, w tym alimentacyjne i podatkowe). Łączna kwota zaległych należności na [...] roku wynosi około [...] zł. Wnioskodawca udokumentował, że wskutek stosowania środków egzekucyjnych (zajęcie świadczeń rentowych, zajęcie rachunku bankowego) w[...] roku wyegzekwowano od niego kwotę około [...] zł. Wskazać należy w tym miejscu, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017, poz. 1369 ze zm.) Zdaniem Sądu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych okazał się uzasadniony, ale tylko w cześci. Analiza informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w sprzeciwie wskazuje, że kwota świadczenia rentowego wolna od egzekucji wynosi [...] zł. Stosowanie środków egzekucyjnych do przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej skutkuje obciążeniem obejmującym całość generowanego dochodu. Uwzględnić należy, że wnioskodawca zamierza złożyć [...] skarg do sądu administracyjnego, które wiążą się z obowiązkiem uiszczenia wpisów od skarg w łącznej wysokości ponad [...] zł. Odmowa przyznania prawa pomocy w tym zakresie powodowałaby ograniczenia w realizacji prawa do sądu ponad funkcje ustawowo przypisane kosztom postępowania. Wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Zdaniem Sądu nieuzasadnione jest jednak stanowisko, że wnioskodawca nie jest w stanie uiścić jakichkolwiek kosztów sądowych. Przychody wnioskodawcy za [...] rok tylko z prowadzenia działalności gospodarczej wyniosły [...] zł. Jednocześnie na koszty prowadzenia tej działalności wnioskodawca wydatkował kwotę [...] zł. Wskazane wartości określają, wolne od egzekucji, pozostające w dyspozycji wnioskodawcy, środki finansowe przeznaczane na prowadzenie działalności gospodarczej. Środki zaangażowane w prowadzenie działalności gospodarczej mogą zostać uszczuplone na finansowanie udziału w postępowaniu sądowym. Ujemny wynik z działalności gospodarczej nie usprawiedliwia zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego względu w ocenie Sądu należało oddalić żądanie wniosku w zakresie zwolnienia z obowiązku poniesienia opłaty kancelaryjnej, czy też ewentualnego obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Wobec tego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.