III SAB/Wr 257/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek, Sędzia WSA Katarzyna Borońska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 maja 2020 r. sprawy ze skargi M. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. w przedmiocie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi.

Strona skarżąca - działając przez profesjonalnego pełnomocnika - wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D.(dalej: Wojewoda), w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Odpowiadając na skargę, Wojewoda wnioskował o jej odrzucenie (ew. oddalenie), gdyż strona skarżąca nie poprzedziła skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania stosownym ponagleniem. Sąd wezwał pełnomocnika strony do wykazania, czy - przed wniesieniem skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania - strona wyczerpała tok instancji przez złożenie ponaglenia, w związku z przewlekłym prowadzeniem postępowania przez Wojewodę. Pouczył, że stwierdzenie niewyczerpania toku instancji skutkować będzie odrzuceniem skargi. W odpowiedzi na wezwanie, pełnomocnik strony stwierdził, że strona wyczerpała tok instancji. Informował, że 19 kwietnia 2019 r. skierowała ponaglenie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, za pośrednictwem Wojewody, na zasadzie określonej przepisem art. 37 § 1 pkt 1 w zw. z art. 35 § 1 i 3 k.p.a. Wskazał, że w/w ponaglenie nie spowodowało jednak wydania przez organ decyzji w sprawie i że stan przewlekłości ulegał dalszemu pogłębieniu. Dowodził, że z tego powodu strona - 27 sierpnia 2019 r. - skierowała do organu kolejne pismo, którego treść zaważyć powinna o konieczności uznania go za ponaglenie. Zastrzegł, że i to pismo nie spowodowało oczekiwanej reakcji organu. Podsumował, że - w związku z powyższym - strona wyczerpała przewidziany przepisami tok postępowania w ramach ponaglenia, co uprawniało ją do złożenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe, tj. określenie, od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, tj. określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu, wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do uznania, że skarga jest niedopuszczalna, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Na gruncie art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy zaś rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z rozważań tych wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Ponadto, na gruncie art. 35 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. - dalej: k.p.a.), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 k.p.a., strona ma prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (pkt 1 - bezczynność), bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (pkt 2 - przewlekłość). Tym samym, złożenie skargi na bezczynność, czy też przewlekłość organu, jest możliwe dopiero po wniesieniu odrębnego (podkreślenie Sądu) ponaglenia na niezałatwienie sprawy w trybie art. 37 k.p.a. Tymczasem - jak wynika to z akt sprawy - skarga strony skarżącej, w sprawie przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wojewodę, w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, nie została poprzedzona złożeniem ponaglenia w tym zakresie, zgodnie z art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. I tak, skierowane do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ponaglenie z 19 kwietnia 2019 r., złożone "wobec bezczynności organu", tj. zarówno jego treść (m.in. żądanie stwierdzenia, że rozpatrując sprawę Wojewoda dopuścił się bezczynności), jak i powołana w nim podstawa prawna (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.), nie czyni zadość powyższemu. Podobnie - adresowany do Wojewody, datowany na 27 sierpnia 2019 r. - "Wniosek o przyspieszenie postępowania". Z tego też względu, wniesiona skarga jest niedopuszczalna i - jako taka -podlegała odrzuceniu. Mając na względzie powyższe, Sąd - na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. - postanowił, jak w pkt. I sentencji postanowienia. Orzeczenie o kosztach Sąd oparł na art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt II sentencji postanowienia).