III SAB/Po 15/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Sachajko po rozpoznaniu w dniu 2 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.J. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: 1. odmówić przyznania prawa pomocy; 2. odrzucić skargę.

Pismem nadanym 11 kwietnia 2022 r. S.J. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. W toku postepowania sądowego skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że przygotowanie i uzasadnienie decyzji nastąpiło w dniu 23 lutego 2021 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej powoływanej jako P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1 – pkt 5a P.p.s.a. wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Jak wynika z akt sprawy postępowanie wszczęte skargą S.J. z 6 czerwca 2022 r. zostało zakończone decyzją z 2 listopada 2021 r. nr [...], którą doręczono skarżącemu 18 marca 2022 r. Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania została wniesiona 11 kwietnia 2022 r. Mając powyższe na względzie, należy zauważyć, że 22 czerwca 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów podjął uchwałę o sygn. akt II OPS 5/19, zgodnie z którą "wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". W uzasadnieniu powołanej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził m.in., że "(...) za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego [...]". Z kolei 7 marca 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów podjął uchwałę o sygn. akt II OPS 1/21, zgodnie z którą "skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Powołane uchwały są tzw. uchwałami konkretnymi. Zostały bowiem podjęte na skutek pytań prawnych przedstawionych składowi siedmiu sędziów w konkretnych sprawach na podstawie art. 187 § 1 P.p.s.a. Moc wiążąca uchwały konkretnej nie odnosi się jednak wyłącznie do sprawy, w której przedstawiono zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia. Posiada ona również tzw. ogólną moc wiążącą, na co jednoznacznie wskazuje treść art. 269 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z nim, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Ogólna moc wiążąca uchwały powoduje zatem, że wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany tą uchwałą przepis (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 714/15, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2017 r. sygn. akt I OZ 1314/17 – niepublikowane; dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl; A. Skoczylas "Działalność uchwałodawcza Naczelnego Sądu Administracyjnego". Warszawa 2004, str. 221 i nast.). Uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19 i z 7 marca 2022 r. sygn. akt II OPS 1/21 wiążą więc także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w przedmiotowej sprawie. Ponieważ zatem skarga S.J. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania została wniesiona po zakończeniu tego postępowania ostateczną decyzją, to skarga ta jest niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a., odrzucił skargę. Zajmując stanowisko co do wniosku o przyznanie prawa pomocy zauważyć trzeba, że w myśl art. 247 P.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić natomiast wówczas, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że skarga nie może zostać uwzględniona. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia (por. postanowienia NSA z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 37/13 oraz z dnia 5 marca 2013 r. sygn. akt I OZ 152/13). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczy skargi podlegającej odrzuceniu z uwagi na wskazaną wyżej niedopuszczalność, a to z kolei stanowi o oczywistej bezzasadności skargi. Obligowało to Sąd do odmowy przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 247 P.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie II sentencji niniejszego postanowienia.