III SAB/Lu 24/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Strzelec po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. R. na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia: I. stwierdzić swą niewłaściwość; II. przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

I. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie dotyczącej wypłaty renty rodzinnej z ubezpieczenia społecznego rolników. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz.143, dalej jako "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do rozpoznania sprawy miejscowo właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie zaś z przepisem art. 59 § 1 p.p.s.a., jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Sąd, któremu sprawa została przekazana, jest związany postanowieniem o przekazanie sprawy. Nie dotyczy to przekazania sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu (art. 59 § 2 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie jest bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie dotyczącej wypłaty renty rodzinnej z ubezpieczenia społecznego rolników. Zgodnie z literalnym brzmieniem art. 13 § 2 p.p.s.a., sądem właściwym do rozpoznania skargi na akty wydane przez Prezesa KRUS jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W myśl art. 13 § 3 p.p.s.a. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej może w drodze rozporządzenia przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. Z § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2024 r. poz. 777 ze zm., dalej jako "rozporządzenie"), rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2024 r. poz. 90) przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Jak wynika z akt sprawy bezczynność dotyczy rozpoznania wniosku w sprawie wypłaty renty rodzinnej z ubezpieczenia społecznego rolników. W cytowanym powyżej rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 22 lutego 2017 r. nie zostały ujęte sprawy z zakresu działania Prezesa KRUS dotyczące renty rodzinnej. Wobec powyższego w niniejszej sprawie zastosowanie ma przepis ogólny - art. 13 § 2 p.p.s.a. dotyczący właściwości miejscowej sądu. Skoro przedmiot sprawy nie dotyczy umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, zaś Prezes KRUS ma swoją siedzibę w Warszawie, co wynika z § 1 Statutu Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, stanowiącego załącznik do zarządzenia Nr 14 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 maja 2010 r. w sprawie nadania statutu Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U.MRiRW z 2010 r. Nr 10, poz. 10 ze zm.), to zgodnie z literalnym brzmieniem art. 13 § 2 p.p.s.a. w sprawie właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Uwzględniając powyższe, w niniejszej sprawie właściwość sądu administracyjnego należało badać w oparciu o zasady ogólne przewidziane w ustawie - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do przywołanego na wstępie art. 13 § 2 p.p.s.a., do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Na gruncie niniejszej sprawy, skoro organem administracji publicznej jest Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, to właściwy do rozpoznania sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jako właściwy miejscowo. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 13 § 2 p.p.s.a., stwierdzając swoją niewłaściwość miejscową, przekazał sprawę do rozpoznania sądowi właściwemu, tj. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.