III SAB/Kr 174/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi J. W. na bezczynność Wójta Gminy C w przedmiocie wniosku o wydzielenie działki dotyczącej drogi nr [...] po drogę publiczną i wniosku o wymierzenie grzywny postanawia: odrzucić skargę

J. W., zwany dalej skarżącym, pismem z dnia 25 sierpnia 2020 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Wójta Gminy C zarzucając rażące przekroczenie terminu do załatwienia sprawy związanej z wnioskiem o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie drogi gminnej nr [...] na podstawie art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. jedn., Dz. U. z 2020 r. poz. 65 ze zm.). Skarżący zaznaczył przy tym, że złożył w dniu 23 marca 2019 r. i w dniu 15 kwietnia 2019 r. ponaglenia do Wojewody. W skardze opisał szczegółowo, że ww. droga została zaliczona do dróg gminnych na podstawie uchwały Rady Gminy C nr II/9/98 z dnia 26 listopada 1998 r.; powinna się więc znaleźć w zasobach gminnych. W jego ocenie gmina poniosła nakłady na utwardzenie tej drogi, a od kilku lat sąsiadujący z działką drogową G. W. w sposób bezprawny zablokował przejazd. Zdaniem skarżącego działania podejmowane przez Gminę były pozorne, a "(...) sprawy pozostają bez jakichkolwiek działań oraz wydanych decyzji". W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej odrzucenie. Podał, że treść skargi jest tożsama z treścią skargi skarżącego, rozpatrywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie pod sygn. akt III SAB/Kr 81/20, w której to sprawie postanowieniem z dnia 30 lipca 2020 r. Sąd odrzucił skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępnie wskazać należy, że skarga skarżącego o tożsamej treści z przedmiotową skargą została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 30 lipca 2020 r. sygn. akt III SAB/Kr 81/20. Zdaniem Sądu zastosowanie w niniejszej sprawie nie znajdzie jednak przepis art. 58 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), bowiem z powagi rzeczy osądzonej korzystają tylko orzeczenia rozstrzygające merytorycznie sprawę sądowoadministracyjną. W postępowaniu sądowoadministracyjnym chodzi o rozstrzygnięcie sporu co do legalności działania organu administracji, a więc sporu pomiędzy osobą kwestionującą to działanie a organem, którego działania (niedziałania) skarga dotyczy. Orzeczenie proceduralne nie rozstrzyga tego sporu. W przypadku odrzucenia skargi sąd administracyjny nie bada jej zasadności, lecz jedynie stwierdza okoliczność uzasadniającą to odrzucenie (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt II SAB/Rz 36/17; LEX nr 2329851). Wskazać jednak należy, że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd w całości popiera argumentację zawartą w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 lipca 2020 r., sygn. akt III SAB/Kr 81/20, zgodnie z którą powołany przez skarżącego art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 1990) dotyczy wydzielania działek pod drogi publiczne na wniosek właściciela tej działki. Skarżący nie był właścicielem spornej działki. Słusznie więc organ wskazał na art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r., Nr 133, poz. 872 ze zm., zwanej dalej Przepisami wprowadzającymi ustawy reformujące administrację publiczną), zgodnie z którym nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stawały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Zgodnie z art. 73 ust. 3 Przepisów wprowadzających ustawy reformujące administrację publiczną podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości, o których mowa w ust. 1, jest ostateczna decyzja wojewody. Sąd uznał więc, że to nie wójt lecz wojewoda zasadniczo uprawniony był do wydania decyzji o nabyciu własności gruntu. Nadto w literaturze podkreśla się, że decyzja wojewody może być obecnie wydana na wniosek każdego podmiotu, który w wystarczającym stopniu udokumentuje swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu nabycia z mocy prawa gruntu zajętego pod drogę. Nie jest wykluczone wydanie przedmiotowej decyzji z urzędu, nawet bez wniosku strony (por. A. Bura Kilka uwag na temat nabycia z mocy prawa gruntów zajętych pod drogi publiczne. Rejent, 2002, nr 1. s. 43). Sąd administracyjny uprawniony jest do rozpatrywania skarg na bezczynność organu tylko wtedy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania dotyczy aktów lub czynności tego samego organu (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a.). Jeżeli więc właściwy w sprawie był wojewoda to sąd administracyjny nie był uprawniony w ogóle do rozpatrywania skargi na bezczynność wójta. Wskazać również należy, ze zgodnie z art. 228 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm. – zwanej dalej w skrócie k.p.a.) skargi składa się organów właściwych do ich rozpatrzenia. Wojewoda w ten sposób zakwalifikował złożone do niego ponaglenie. W orzecznictwie sądów administracyjnych istnieje utrwalony pogląd odrzucający dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego w przypadku wniesienia skargi w trybie art. 229 k.p.a., do której rozpatrzenia są właściwe rady gmin. Wprawdzie załatwienie takiej skargi polega na wydaniu stosownej uchwały przez właściwą radę, a uchwały organów przedstawicielskich samorządu terytorialnego mogą być zasadniczo zaskarżane do sądu administracyjnego, jednakże sądy administracyjne przyjmują, że uznanie w takiej sytuacji skargi do sądu administracyjnego za dopuszczalną powodowałoby niczym nieuzasadnioną nierówność prawną podmiotów. Tym bowiem, których skarga nie została załatwiona w formie uchwały, skarga do sądu na czynność informującą o sposobie załatwienia nie przysługiwałaby (postanowienia: NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt I SA 2668/00; WSA w Gorzowie Wlk. z dnia 26 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Go 13/11 – wszystkie cytowane orzeczenia dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W nowszym orzecznictwie sądów administracyjnych niedopuszczalność skargi do sądu administracyjnego w tego rodzaju sprawach uzasadnia się tym, że uchwały organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego w sprawach skarg z Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie są sprawami z zakresu administracji publicznej (postanowienia: WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 16 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Go 37/10; WSA w Gliwicach z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 1206/17; WSA w Warszawie z dnia 11 czerwca 2018 r., sygn. akt IV SAB/Wa 136/18; WSA w Rzeszowie z dnia 31 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 80/19, postanowienie WSA w Krakowie z dnia 22 lutego 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 67/19 i powołane tam orzecznictwo). W sprawach tego rodzaju jest natomiast dopuszczalne wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez wojewodę jako organ nadzoru nad samorządem terytorialnym. Sprawy sposobu załatwiania skarg przez jednostki samorządu terytorialnego nie są wyłączone spod nadzoru wojewody, zatem może on zaskarżyć do sądu każdą uchwałę i zarządzenie organu jednostki samorządu terytorialnego, jeśli są one niezgodne z prawem (wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 209/10; wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Go 824/10). Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że wniesiona przez skarżącego skarga jest niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), orzekł, jak w sentencji postanowienia.