Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SAB/Gl 91/26

Wyrok WSA w Gliwicach z 21 kwietnia 2026 r., III SAB/Gl 91/26

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia
21 kwietnia 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. P. na bezczynność Rady Gminy O. w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismem z dnia 9 lutego 2026 r., M. P. (dalej: skarżący, strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Rady Gminy O. (dalej: Rada, organ) w przedmiocie udzielenia mu informacji publicznej, o którą wystąpił wnioskiem z 30 października 2025 r. do Urzędu Gminy O. w sprawie: "udostępnienia skanów wszystkich dokumentów wykorzystanych w trakcie [...] sesji Rady gminy O. w dniu 30 października 2025 r., listy osób obecnych na sesji". Stan faktyczny sprawy jest następujący. Skarżący wnioskiem z 30 października 2025 r. zwrócił się (e-mailem) do Urzędu Gminy O. w sprawie: "udostępnienia skanów wszystkich dokumentów wykorzystanych w trakcie [...] sesji Rady gminy O. w dniu 30 października 2025 r., listy osób obecnych na sesji". Pismem z dnia 7 listopada 2025 r. organ poinformował stronę, że przedmiotowy wniosek zostanie rozpatrzony w terminie do dnia 3 grudnia 2025 r. przez Radę Gminy O. W dniu 18 listopada 2025 r. do skarżącego została przesłana informacja o terminie sesji wyznaczonej na dzień 27 listopada 2025 r. Sesja Rady Gminy O, odbyła się dnia 27 listopada 2025 r., na której przedmiotowy wniosek został rozpatrzony Uchwałą Nr [...] Rady Gminy O. z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Następnie w dniu 2 grudnia 2025 r. przesłano do skarżącego ww. Uchwałę Nr [...] Rady Gminy O. z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, co zakończyło procedurę jego rozpatrywania zgodnie z wymogami formalnymi. W związku z powyższym skarżący złożył opisaną na wstępie skargę z 6 lutego 2026r., na bezczynność Rady do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze zarzucił naruszenie: 1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (dalej jako: "MPPOIP") w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji, 2) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek, 3) art. 10 ust. 1 w zw. z art, 13 ust 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej jako: "u.d.i.p."), w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji. 4) art. 7 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepisy te stanowią, że organy administracji publicznej działają wyłącznie na podstawie i w granicach prawa, a ograniczenia w korzystaniu z konstytucyjnych praw i wolności mogą być ustanowione wyłącznie w ustawie, poprzez ich niezastosowanie, polegające na pozbawieniu mnie konstytucyjnego prawa do informacji, 5) art. 19 u.d.i.p. w zakresie w jakim z przepisu tego wynika, że organy władzy publicznej, tutaj Rada Gminy sporządzają i udostępniają protokoły lub stenogramy swoich obrad, poprzez jego niezastosowanie. Wobec powyższego skarżący wniósł o: 1) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, 2) zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądzenie od organu na rzecz strony kosztów postępowania według norm przepisanych oraz zasądzenia określonej sumy pieniężnej. Skarżący w uzasadnieniu skargi m.in. podniósł, że na dzień składania skargi, wniosek nie został właściwie zrealizowany ponieważ Uchwałą Nr [...] z dnia 27 listopada 2025 r. Rada Gminy O. odmówiła udostępnienie informacji publicznej na jego wniosek. Ponadto skarżący nadmienił, że prawo do informacji jest podstawowym prawem człowieka, zagwarantowanym nie tylko na gruncie prawa krajowego w Konstytucji RP, na gruncie prawa Unii Europejskiej w Karcie Praw Podstawowych, ale także w powszechnym systemie międzynarodowej ochrony praw człowieka w Międzynarodowym Pakcie Praw Obywatelskich i Politycznych oraz Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Szczególne znaczenie tego prawa wynika z tego, że prawo do informacji jest nie tylko wartością samą w sobie, ale często jest niezbędne do skutecznego egzekwowania innych praw i wolności, prowadzenia rzetelnej, opartej na faktach debaty publicznej oraz społecznej kontroli władzy. Jak podkreśla Europejski Trybunał Praw Człowieka silna demokracja wymaga transparentności, do której prawo mają wszyscy obywatele. Trybunał wielokrotnie podkreślał, że art. 10 Konwencji gwarantuje nie tylko prawo do przekazywania informacji, ale także prawo opinii publicznej do jej otrzymania, a każda czynność ograniczająca dostęp do informacji wymaga przedstawienia szczególnie silnych argumentów. Organ władzy publicznej posiadając monopol na dysponowanie określoną informacją, jednocześnie w sposób nieuzasadniony odmawiając jej udostępnienia, staje się cenzorem debaty publicznej. Zdaniem skarżącego w przedmiotowej sprawie Rada Gminy O. podjęła uchwałę która nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 16.1 u.d.i.p. bowiem nie załatwia sprawy wywołanej złożonym wnioskiem co do istoty. Skarżący zaznaczył że, na gruncie art. 16 u.d.i.p. taki charakter (uznania za decyzję), co najwyżej można by przypisać wyłącznie pismu odwołującemu się w swej treści do przesłanek wskazanych w art. 5 lub art. 14. ust 2 u.d.i.p., a nie pismu informującego skarżącego, że cyt.: "Rada Gminy mocą niniejszej uchwały nie udziela Panu wnioskowanych informacji, traktując złożony wniosek jako przejaw rażącego nadużycia przez Pana prawa podmiotowego w zakresie dostępu do informacji publicznej - w ramach którego z pełną premedytacją uniemożliwia Pan realizację przez organy Gminy zadań nałożonych przez powszechnie obowiązujące przepisy prawa". Przede wszystkim jednak uchwała nr (..) z 13 marca 2025 r., a precyzyjniej jej uzasadnienie nie zawiera jednego z niezbędnych elementów decyzji administracyjnej wykreowanej w piśmiennictwie i orzecznictwie prawniczym czyli "rozstrzygnięcia". Według strony istocie w koncepcji tej "rozstrzygnięcie" to rozstrzygnięcie konkretnej indywidualnej sprawy administracyjnej oznaczającej wiążące ustalenie konsekwencji stosowanego przepisu prawa materialnego, a to oznacza, że musi ono odnosić się do sprawy administracyjnej, a nie jakiegokolwiek innego wniosku nie skutkującego uruchomieniem postępowania administracyjnego. Zdaniem strony zasadniczym warunkiem potraktowania pisma jak decyzji jest przede wszystkim załatwienie nim sprawy administracyjnej. Istotę sprawy administracyjnej określa art. 1 pkt 1 k.p.a., warunkując jej byt od działania właściwego organu uprawnionego do wydania decyzji, której adresatem jest konkretna strona, w oparciu o przepisy materialne, w sprawie indywidualnej. Decyzją zatem może być tylko takie pismo, które stosownie do art. 104 § 1 i § 2 k.p.a. załatwia jakąś sprawę administracyjną, rozstrzygając ją co do istoty. Przyjmowanie domniemania działania organu w formie procesowej (decyzji bądź postanowienia) zwiększa ochronę przyznawaną stronie, ale nie może stać w sprzeczności z ujawnioną wolą organu i jednoznaczną treścią podjętej przez niego czynności Przykładowo w sytuacji, gdy pismo sprowadza się do przekazania danej osobie określonych faktów (informacji / porady prawnej), gdyż organ uznaje, że nie ma podstaw do jego działania w formie procesowej i informuje o tym adresata pisma, nie można posłużyć się zasadą, że postać (oznaczenie) pisma nie ma decydującego znaczenia. Skorzystanie z tej zasady nie może prowadzić bowiem do wniosku, że przekazana informacja jest decyzją w rozumieniu art. 107 § 1 k.p.a. Jeżeli przepisy wymagają załatwienia sprawy przez wydanie decyzji, to udzielenie tylko wyjaśnienia (informacji) sprowadzającego się do opisu faktów (czy też udzieleniu informacji co do treści przepisu prawa) powinno być rozumiane jako uchylenie się od wydania decyzji. Skarżący podkreślił, że adresat wniosku nie wezwał wnioskodawcy do uzupełnienia braków formalnych w trybie art. 64 § 2 ustawy k.p.a. Nadto skarżący podniósł, że uchwała NR [...] z dnia 27 listopada 2025 r. została mu przesłana na adres e-mail i jako taka nie była podpisana podpisem elektronicznym tylko zawierała skan/obraz papierowej wersji dokumentu podpisanego podpisem odręcznym przewodniczącej rady gminy O. Zdaniem strony podpis osoby reprezentującej organ wydający decyzję należy do konstytutywnych elementów decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. decyzja powinna zawiera podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji. Natomiast z art. 14 § 1a k.p.a. wynika, że pisma utrwalane w postaci papierowej opatruje się własnoręcznym podpisem, a pisma utrwalane w postaci elektronicznej opatruje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym lub kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną organu administracji publicznej ze wskazaniem w treści pisma osoby opatrującej pismo pieczęcią. Z kolei wydruk decyzji wydanej w formie elektronicznej nie musi być opatrzony odręcznym podpisem osoby uprawnionej do wydania decyzji, jeżeli wydruk ten zawiera informację, że decyzja została wydana w postaci elektronicznej i podpisana kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, ze wskazaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby, która je podpisała, albo opatrzone zaawansowaną pieczęcią elektroniczną albo kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną oraz zawierać identyfikator nadany przez system teleinformatyczny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi w całości. Organ wskazał, że procedura rozpatrywania przedmiotowego wniosku została zakończona zgodnie z wymogami formalnymi. Organ ponadto podniósł, że w Uchwale Nr [...] Rady Gminy O. z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej zawarto sugestie wyrażone przez WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 6 maja 2025 r. sygn. akt III SAB/Gl 88/25, wywołaną przez tego skarżącego, stosując w sentencji uchwały jednoznaczne stanowisko co do oceny związanej ze złożonym przez stronę wnioskiem w trybie dostępu do informacji publicznej. Odpis uchwały został przesłany skarżącemu w dniu 2 grudnia 2025 r. Rada nadmieniła, że podjęła w zgodzie z prawem wszystkie niezbędne czynności by nie pozostawać w zwłoce z rozpoznaniem wniosku z dnia 30 października 2025r. Ponadto w w/w uchwale Rada Gminy w sposób stanowczy odniosła się do analizy stanu faktycznego granic złożonego wniosku przez stronę cyt.: "W tym miejscu należy jednoznacznie pokreślić, że korespondencja dotycząca istotnych dokumentów stanowiących podstawę obradowania i podejmowania przez radnych decyzji w formie uchwał jest udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej. Z całą pewnością w obszar wymagań ustawy o dostępie do informacji publicznej nie wchodzą dokumenty prywatne, w tym przypadku konfigurowane przez stronę jako materiał polemiczny z podejmowanymi przez Radę Gminy czynnościami formalno-prawnymi charakteryzującymi prace organu kolegialnego." W Biuletynie Informacji Publicznej udostępniono z w/w sesji Rady Gminy O. wszystkie podjęte uchwały objęte porządkiem obrad oraz projekty tychże uchwał. Odnosząc się do zarzutu przesłania wnioskodawcy odpowiedzi na adres poczty elektronicznej organ stwierdził, że przedmiotową odpowiedź, czyli Uchwałę Nr [...] Rady Gminy O. z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej przesłano na adres poczty elektronicznej [...] zgodnie z żądaniem autora skargi zawartym w jego wniosku z dnia 30 października 2025 r. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie i nie tylko tej chodzi wyłącznie o produkcję korespondencji wywoływaną w celu zakłócania pracy organów gminy oraz mnożenia i wykorzystywania przez skarżącego różnic interpretacyjnych odnoszących się do ustawy o dostępie do informacji publicznej, które przecież istnieją w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, a także w orzecznictwie Samorządowych Kolegiów Odwoławczych. Te różnice wykorzystuje strona bynajmniej nie w celu dochodzenia swoich praw, ale wyłącznie w celu zaangażowania adresatów jego wniosku, a także organów orzeczniczych w drobiazgowe analizy wątków, które w sposób wyłącznie wybiórczy usiłuje wykorzystywać dla swoich celów wskazanych w niniejszej odpowiedzi. Zdaniem organu zarzuty zawarte w treści skargi odnoszą się generalnie do ogólnej zasady, z której wynika prawo do złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz do oceny takiego wniosku w realnych i konkretnych okolicznościach odnoszących się do jego złożenia oraz jego analizy i zajęcia ostatecznego stanowiska przez adresata wniosku. Skarga jednak w swojej istocie omija oczywiste fakty odnoszące się do permanentnego składnia wniosków w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej przez tego skarżącego we wszystkich możliwych obszarach działalności gminy jako jednostki samorządu terytorialnego. Sposób wykorzystywania w/w ustawy przez autora skargi w naszej ocenie absolutnie nie mieści się w intencjach i celach przypisanych tej ustawie, a odnoszących się do udzielenia informacji publicznej. Według organu taktyka działania skarżącego realizowana konsekwentnie co najmniej od 2017 r. obliczona jest na punktowe oddziaływania w krótkich sekwencjach czasowych, zasłaniając się jednocześnie legalnym aktem prawnym, czyli przedmiotową ustawą o dostępie do informacji publicznej dla wywołania zamierzonego przez siebie celu, który skoncentrowany jest na nękaniu, pieniactwie mających skutkować dezorganizacją pracy organów gminy. Organ nadmienił, że dorobek aktywności strony w tym obszarze został wielokrotnie oceniony przez WSA w Gliwicach, który niejednokrotnie wskazał, że jego działanie w obszarze dostępu do informacji publicznej ma charakter nękania i nadużywania tego instrumentu prawnego do dezorganizowania pracy urzędu. W ocenie organu w ścisłej zbieżności ze sposobem wykorzystywania i nadużywania przez stronę u.d.i.p. dla celów sprzecznych z intencją odnoszącą się do prawidłowego i zgodnego z intencją ustawodawcy, stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem organu przedmiotowy wniosek objęty treścią skargi jak i inne składane przez skarżącego mają na celu wywołanie dolegliwości u adresata i utrudnienie funkcjonowania organu i nie służy w konsekwencji jakiemukolwiek dobru powszechnemu. Zdaniem organu Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach znana jest z urzędu aktywność skargowa strony, który kontestuje stanowisko organu gminy praktycznie w każdym przypadku tworząc w ten sposób sugestywne przekonanie o słuszności swojego postępowania pomimo ewidentnych okoliczności potwierdzających, że jego działanie ma charakter nękania. Według organu wykorzystywanie przez skarżącego zarzutu bezczynności w tej konkretnej sprawie jak i konfigurowanie wniosków w trybie dostępu do informacji publicznej, a także licznych wniosków i skarg składanych w trybie k.p.a. do organów gminy wpisuje się w konsekwentnie realizowaną przez tego skarżącego kampanię nękania, dezorganizowania i udręczania organów gminy. Dlatego też ten aspekt sprawy znajduje również swoje odzwierciedlenie w w/w uchwale Rady Gminy O. z dnia 27 listopada 2025 r. W jej treści zawarte są ponadto oceny dokonane przez WSA w Gliwicach w prawomocnym wyroku z dnia 5 grudnia 2024 roku sygn. akt III SAB/Gl 615/24 odnoszące się do nadużywania prawa do informacji publicznej wprost wskazując, że składanie wniosków dotyczących informacji publicznej zakłóca i utrudnia realizację zadań przez organy gminy co stanowi ewidentną podstawę do oddalenia skargi stanowiącej przedmiot jej rozpoznania w niniejszym wyroku. Organ zaznaczył, że co najmniej od 2017 r. skarżący permanentnie z żelazną konsekwencją składa kolejne, nierzadko kilka jednocześnie wniosków o dostęp do informacji publicznej. Wnioski te są wielowątkowe i dotyczące praktycznie wszystkich obszarów działalności gminy i jej organów. I tak w okresie od 2018 r. skarżący złożył razem 1987 wniosków. Zdaniem organu przedstawione ww. okoliczności nie mogą ujść uwadze sądu orzekającego w niniejszej sprawie. Waga przedmiotowego postępowania nie sprowadza się bowiem do analizy jakiegoś jednego incydentalnie składanego wniosku, ale odnosi się do poważnej kwestii jaką jest wykorzystanie narzędzia prawnego w postaci u.d.i.p. w zdecydowanie innym celu niż wynika on z intencji ustawodawcy. Organ zauważył, że niepodobna uznać, iż wnioskodawca będący mieszkańcem nieco ponad pięciotysięcznej gminy nie zdaje sobie sprawy ze skutków jakie wywołuje poprzez składanie co kilka dni wniosków w trybie dostępu do informacji publicznej. Nie czyni tego kierując się uprawnieniami do uzyskania informacji publicznej, ale realizuje zamierzenie w celu którym jest nękanie, a nierzadko zawieranie komentarzy poniżających pracowników urzędu gminy i nie tylko. W ocenie organu w demokratycznym systemie prawnym nie może funkcjonować zawieszona w próżni teza, że takowym jak opisane powyżej działaniom skarżącego przyświecają tezy wyrażone m. in. w art. 61 Konstytucji i art. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W przeciwnym bowiem razie świadczyć to może wyłącznie o bezsilności systemu prawnego wobec osób używających legalnych narzędzi prawnych wbrew intencjom, celom i zasadom wynikającym z ich treści. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Mocą art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje sprawy wymienione w tym przepisie. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem jej art. 57a. W świetle obowiązujących unormowań, w szczególności zgodnie z regulacją art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., sąd administracyjny, w zakresie swojej kognicji, orzeka między innymi w przedmiocie skarg na bezczynność organów administracji publicznej kontrolując postępowanie tych organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Z bezczynnością organu mającego udzielić informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w terminach przewidzianych w art. 13 u.d.i.p. organ takiej czynności nie podejmie, względnie nie wyda decyzji odmawiającej udostępnienia żądanej informacji lub nie poinformuje strony o tym, że żądana informacja nie jest informacją publiczną. Wyjaśnienia wymaga pojęcie bezczynności organu administracji publicznej, która zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie właściwy organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Zatem celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań. Wniesienie tej skargi jest zatem czasowo ograniczone jedynie trwaniem niepożądanego stanu bezczynności, a więc np. do czasu wydania decyzji, postanowienia czy załatwienia wniosku strony. Takie stanowisko prezentowane jest konsekwentnie w judykaturze i w piśmiennictwie - por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2006 r. o sygn. akt II OSK 52/06, ONSAiWSA 2006, nr 4, poz. 100; postanowienia NSA: z dnia 13 marca 2009 r. o sygn. akt II FSK 2020/08; z dnia 19 lipca 2013 roku o sygn. akt I FSK 1325/13 oraz T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2005, s. 243; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Zakamycze 2005, s. 143. Wskazać należy, że rozpoznawana sprawa dotyczy skargi na bezczynność organu w załatwieniu wniosku strony z 30 października 2025 r. w zakresie udostępnienia informacji publicznej w sprawie: "udostępnienie skanów wszystkich dokumentów wykorzystanych w trakcie [...] sesji Rady gminy O. oraz listy osób obecnych na sesji". Strona zarzuca, że informacja publiczna nie została jej udostępniona w ustawowym terminie ponieważ w przedmiotowej sprawie Rada Gminy O. podjęła uchwałę która nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 16.1 u.d.i.p. bowiem nie załatwia sprawy wywołanej złożonym wnioskiem co do istoty. Organ z kolei wskazał, iż uchwałą Rady gminy O. z dnia 27 listopada 2025 r. Nr [...] w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej sprawa żądanej przez skarżącego informacji publicznej została rozstrzygnięta i tym samym organ w przedmiotowej sprawie nie jest bezczynny. Wobec tak określonej linii sporu należy podkreślić, że mimo, iż przepisy u.d.i.p., nie definiują pojęcia "bezczynności", to pojęcie zostało jednakże zdefiniowane przez doktrynę i orzecznictwo. Jak już wspomniano, z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął postępowania w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Instytucja skargi na bezczynność ma zatem na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Jednak oceniając, czy organ pozostaje w bezczynności, co do sposobu procedowania w załatwieniu wniosku strony skarżącej Sąd bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania. Tym samym, jeżeli w toku postępowania sądowoadministracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji publicznej wyda akt lub podejmie czynność, których domagała się strona, to przestaje on pozostawać w bezczynności. Przechodząc do oceny niniejszej sprawy tj. zasadności skargi na bezczynność organu w udostępnieniu wnioskowanej informacji publicznej - należy wskazać, że organ załatwił wniosek strony i nie pozostaje w bezczynności. Sąd podzielił stanowisko organu odnoszące się do nadużycia prawa do informacji publicznej przez skarżącego i sposobu obrony w takich przypadkach jakie stosuje Gmina O. W tym wyroku sąd przyjął cyt.: "pogląd w myśl, którego istnieje pojęcie nadużycia publicznego prawa podmiotowego, w tym również prawa do dostępu do informacji publicznej. Nadużycie to zachodzi wówczas, gdy intencje korzystającego z tego prawa nie mieszczą się w założeniach i celach ustawy, bo na przykład, jest nacechowane jego złą wolą, chęcią zastraszania procedurami prawnymi i postępowaniem przed organami władzy, powodując przy tym, z uwagi na częstotliwość składania wniosków, zakłócenia pracy organu i utrudniając mu realizację innych zadań (porównaj w tym zakresie stanowisko NSA wyrażone w wyrokach: z 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt I OSK 799/12, z 7 września 2019 r., sygn. akt I OSK 2687/17, z 11 lipca 2022 r., sygn. akt III OSK 2851/21, z 10 października 2024 r., sygn. akt III OSK 1087/24). Ponadto w tym wyroku sąd wskazał, że cyt.: "Skarżący ma swe prawo do dostępu do informacji publicznej, ale, jak to już Sąd nadmienił, prawo to można nadużyć w sposób, który wymaga udzielenia ochrony temu, w kogo to nadużycie jest skierowane." Odnosząc się zatem do zarzutu skarżącego, iż organ dopuścił się bezczynności należy zwrócić uwagę na chronologię zdarzeń dotyczących przedmiotowego wniosku z 30 października 2025r. I tak pismem z dnia 7 listopada 2025 r. organ poinformował stronę, że przedmiotowy wniosek będzie rozpatrzony w terminie do dnia 3 grudnia 2025 r. przez Radę Gminy O. W dniu 18 listopada 2025 r. do skarżącego została wysłana informacja o wyznaczenie terminu sesji Rady Gminy O. na dzień 27 listopada 2025 r. W dniu 2 grudnia 2025 r., przesłano do skarżącego Uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z 27 sierpnia 2025 r., w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W związku z czym zauważyć należy także, że żądanie strony z 30 października 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej zostało rozstrzygnięte ww. Uchwałą [...] Rady Gminy O. z 27 listopada 2025 r. Zatem oceniając w takich ramach przedmiotową skargę należy wskazać, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek w terminie. W ocenie Sądu organ nie jest w bezczynności ponieważ na złożony wniosek strony z 30 października 2025 r., organ pismem z dnia 7 listopada 2025 r. poinformował stronę, że przedmiotowy wniosek będzie rozpatrzony w terminie do dnia 3 grudnia 2025 r. przez Radę Gminy O. Natomiast w dniu 18 listopada 2025 r. do skarżącego została wysłana informacja o wyznaczenie terminu sesji Rady Gminy O. na dzień 27 listopada 2025 r. Następnie w dniu 2 grudnia 2025 r., przesłano do skarżącego Uchwałę nr [...] Rady Gminy O. z 27 listopada 2025 r., dotyczącą przedmiotowego wniosku w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W konsekwencji ww. zdarzeń organ nie był w bezczynności albowiem załatwił wniosek strony nie naruszając terminu oraz przed rozstrzygnięciem sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Z kolei odnosząc się do zarzutu przesłania wnioskodawcy odpowiedzi na adres poczty elektronicznej należy zauważyć, że przedmiotową odpowiedź, czyli Uchwałę Nr [...] Rady Gminy O. z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie odmowy udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej organ przesłał na adres poczty elektronicznej [...] zgodnie z żądaniem autora skargi zawartym w jego wniosku z dnia 30 października 2025 r. Przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej przewidują możliwie szeroką definicję pojęcia "informacja publiczna". Jak stanowi bowiem art. 1 ust. 1 tejże ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Zgodnie zaś z art. 2 ust. 1 każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej". Tym samym zapisy te wprowadzają wręcz nieskrępowane pole do działania dla potencjalnych wnioskodawców. Komentowana ustawa nie przewiduje Jednak mechanizmów chroniących organy, które mogą stać się swoistą ofiarą przywołanych przepisów. Sąd odnosząc się do formy, w jakiej nastąpiło załatwienie przedmiotowej sprawy w sytuacji, gdy żądane dane są informacją publiczną, lecz organ odmawia ich udostępnienia bądź zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania, tj. do zarzutu strony, iż wówczas powstaje obowiązek wydania decyzji administracyjnej. Sąd uznał, iż w tej sprawie organ odmawiając udostępnienia informacji nie określił swego rozstrzygnięcia jako decyzji ponieważ zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 8 marca 1990r., o samorządzie gminnym (tj. Dz.U z 2025r. poz.1153) Rada Gminy jest uprawniona do takich prawnych form działania jako uchwała i tak też z zachowaniem terminów przewidzianych w u.d.i.p. organ podjął przedmiotową uchwałę z dnia 27 listopada 2025 r., stanowiącą faktycznie odpowiedź na wniosek skarżącego z dnia 30 października 2025 r. Jednak – zdaniem Sądu ww. uchwała posiada ten walor bowiem o charakterze prawnym rozstrzygnięcia przesądza nie nazwa a treść, z której wynikają uprawnienia bądź obowiązki dla strony, a w/w uchwała rozstrzyga co do istoty (merytorycznie) indywidualną sprawę, należącą do właściwości organów administracji, którego przedmiotem jest sprawa załatwiana w trybie decyzji administracyjnej. Udzielona skarżącemu odpowiedź zawarta w ww. uchwale Rady zawiera oznaczenie organu administracji publicznej, jakim jest przewodniczący rady gminy, datę wydania, oznaczenie strony czyli skarżącego, rozstrzygnięcie czyli odmowę udostępnienia informacji, uzasadnienie faktyczne i prawne w postaci omówienia dotychczas składanych wniosków i ich ocena jako złożonych w warunkach nadużycia prawa, przytoczenie orzeczeń sądów administracyjnych, z których wynika konstrukcja nadużycia prawa do informacji publicznej, dane personalne i podpis osoby – z podaniem jej stanowiska. Zawiera też pouczenie zatem przesłana skarżącemu uchwała spełniała wszystkie przesłanki konieczne do uznania jej za decyzję administracyjną. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że w takiej sytuacji nie można skutecznie organowi administracji zarzucić bezczynności i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Informacje o sprawie

Data wpływu
6 lutego 2026
Symbol z opisem
6480 658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Rada Gminy
Sędziowie
Adam Gołuch /sprawozdawca/ Barbara Brandys-Kmiecik Małgorzata Herman /przewodniczący/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny