Sygnatura
III SAB/Gl 496/25
III SAB/Gl 496/25 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2026-05-18
Wynik
Zobowiązano do dokonania czynności
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 18 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 maja 2026 r. sprawy ze skargi I. A. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca związany ze świadczeniem pracy 1) zobowiązuje organ do załatwienia wniosku w terminie 60 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem, 2) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności bez rażącego naruszenia prawa, 3) zasądza od Wojewody Śląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 580 zł (słownie: pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi I. A. obywatela Gruzji (dalej: skarżący) jest bezczynność Wojewody Śląskiego (dalej: organ administracji, Wojewoda) w zakresie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy w celu świadczenia pracy. Stan sprawy przedstawia się następująco: Pismem z 4 lutego 2024 r. I. A. (dalej: strona, skarżący), obywatel Gruzji, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego (dalej: organ administracji, organ, Wojewoda) w sprawie załatwienia jego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, zarzucając naruszenie: art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jedn. z 17 kwietnia 2023 r., Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej: k.p.a.), przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu administracji do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi; przyznanie skarżącemu na podstawie art. 149 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. z 7 lipca 2023 r., Dz.U. z 2023 r. poz. 1634; dalej: p.p.s.a.) od organu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., ewentualnie wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; jak również o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego według norm przepisanych w podwójnej wysokości, opłaty sądowej oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Skarżący wyjaśnił, że 27 lipca 2023 r. został złożony wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy a 18 stycznia 2024 r. wniesiono ponaglenie do Szefa Urzędu Do Spraw Cudzoziemców za pośrednictwem Wojewody. Do dnia wniesienia skargi organ nie rozpoznał jednak wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. W ocenie skarżącego organ dopuścił się bezczynności w sprawie albowiem Wojewoda nie dochował terminów wskazanych w obowiązujących przepisach Kpa jak również w przepisach prawa materialnego, a mianowicie ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (tekst jedn. z 27 stycznia 2023 r., Dz.U. z 2023 r. poz. 519 ze zm.; dalej: u.o.c.). W zakresie zawnioskowanego świadczenia pieniężnego na rzecz skarżącego wskazano w uzasadnieniu skargi, że stanowiłaby ona rekompensatę za czas oczekiwania, oraz trudności w zakresie normalnego funkcjonowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. W pierwszej kolejności wskazując, że żądanie skarżącego jest nieuzasadnione wyjaśniając przy tym, że 27 lipca 2023 r. (wpływ do organu) został złożony wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy. Wojewoda wskazał, że w związku z wnioskiem cudzoziemca o zakończenie postępowania, 6 marca 2024 r. wniosek o udzielenie zezwolenia strony pozostawiono bez rozpoznania, o czym poinformowano pełnomocnika epuapem 6 marca 2024 r. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze organ administracji wskazał, że zgodnie z art. 112a ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (aktualny tekst jedn. z 16 stycznia 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 167 ze zm.; dalej: u.p.o.u.) regulującym termin wydania decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i stanowiącym lex specialis w stosunku do powołanych przez skarżącego przepisów k.p.a., decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni (ust. 1). Z mocy ust. 2 - termin, o którym mowa w ust. 1, biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z wymienionych w tej normie zdarzeń. Ponadto organ wskazał, że w u.p.o.u. ustawodawca w art. 100 d ustanowił wyjątki od powyższego stanowiąc, że w okresie do 4 marca 2024 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących m.in. zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w postępowaniach prowadzonych przez Wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres, a ponadto nie stosuje się przepisów dotyczących bezczynności organu, obowiązku powiadamiania strony o niezałatwieniu sprawy, nie wymierza grzywny ani nie zasądza się sum pieniężnych. Zgodnie z kolejnymi zapisami tego artykułu, zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w wymienionych w nim sprawach lub ich dokonywanie z opóźnieniem nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Wojewoda argumentował dalej, iż 15 kwietnia 2022 r. do porządku prawnego weszła regulacja ingerująca w bieg terminów załatwiania spraw administracyjnych dotyczących legalizowania pobytu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wprowadzona ustawą z 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 830), mocą której (art. 1 pkt 44) dodano do u.p.o.u. przepisy art. 100c zawieszające bieg terminów dotyczących niektórych spraw z zakresu legalizacji pobytu cudzoziemców prowadzonych przez wojewodów, na okres do 31 grudnia 2022 r. Następnie weszła w życie ustawa z 13 stycznia 2023 r. u.p.o.u. w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw, na mocy której wprowadzono dodatkowy przepis art. 100d do ustawy zmienianej, mocą której terminy te zostały wydłużone do 24 sierpnia 2023 r. a następnie 27 czerwca 2023 r. weszła w życie ustawa z 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 185), mocą której (art. 1 pkt 32) dodano do u.p.o.u. przepisy art. 100 d zawieszające bieg terminów dotyczących niektórych spraw z zakresu legalizacji pobytu cudzoziemców prowadzonych przez wojewodów, na okres do 4 marca 2024 r., przytoczone powyżej. Wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2024r. sygn. akt III SAB/GL 214/24 WSA w Gliwicach w pkt 1) stwierdził bezczynność organu bez rażącego naruszenia prawa, 2) umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku, 3) oddalił skargę w pozostałym zakresie, 4) zasądził od Wojewody Śląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W ocenie WSA w Gliwicach ustawa z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 103 ze zm.; dalej: u.o.p.) nie znajduje zastosowania w sprawie. Zdaniem WSA za sprzeczne z dyrektywą 2011/98/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z 13 grudnia 2011 r. w sprawie procedury jednego wniosku o jedno zezwolenie dla obywateli państw trzecich na pobyt i pracę na terytorium państwa członkowskiego oraz w sprawie wspólnego zbioru praw dla pracowników państw trzecich przebywających legalnie w państwie członkowskim (Dz. U. UE L. z 2011 r. nr 343, poz. 1; dalej: dyrektywa 2011/98/UE), należy ocenić praktycznie równoważne w skutkach rozwiązanie legislacyjne przyjęte w art. 100c ust. 1 i art. 100d ust. 1 u.o.p., zwalniające organ z obowiązku dochowania już nie tylko 60-dniowego (art. 112a ust. 1 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2023 r., poz. 519 ze zm.; dalej: u.o.c.), ale nawet wielomiesięcznego (art. 5 ust. 2 dyrektywy 2011/98/UE) terminu na wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. W ocenie WSA w Gliwicach na podstawie art. 91 ust. 3 Konstytucji RP i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej art. 100c ust. 1 i art. 100d ust. 1 u.o.p. nie mogą znaleźć zastosowania w kontrolowanej sprawie jako sprzeczne z dyspozycją art. 5 ust. 2 i 4 dyrektywy 2011/98/UE, którą uwzględniono przy ocenie kontrolowanego postępowania Wojewody. WSA w Gliwicach wyjaśniając przedmiot regulacji u.o.p. wziął pod uwagę, że ustawa ta określa zasady legalizowania pobytu obywateli Ukrainy, którzy przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa oraz obywateli Ukrainy posiadających Kartę Polaka, którzy wraz z najbliższą rodziną z powodu tych działań wojennych przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 1 ust. 1). Zatem, warunek ten nie został spełniony w przypadku skarżącego, który jest obywatelem Gruzji. Z Zdaniem WSA w Gliwicach organ nie dotrzymując terminów załatwienia sprawy oraz nie zachowując obowiązku poinformowania strony dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Mając na uwadze, że wniosek strony 6 marca 2024 r. pozostawiono bez rozpoznania, WSA instancji umorzył postępowanie sądowe w zakresie załatwienia wniosku. WSA w Gliwicach oddalił skargę w zakresie przyznanie stronie sumy pieniężnej i wymierzenia organowi grzywny. Wyrok ten był przedmiotem skargi kasacyjnej do NSA złożonej przez cudzoziemca jak i Wojewodę Śląskiego gdzie postawiono zarzuty naruszenia zarówno przepisów prawa procesowego jak i materialnego . NSA wyrokiem z dnia 22 października 2024r. sygn. akt II OSK 2933/24 uchylił zaskarżony wyrok w punktach 1., 2., 4. i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Gliwicach; 2. odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Na wstępie odnosząc się do zarzutu niedopuszczalności wniesionej skargi na bezczynność organu stwierdził jego niezasadność. Stwierdził, iż strona złożyła skutecznie ponaglenie, a bez znaczenia jest to, czy w świetle regulacji ustawowych organ ma obowiązek podejmować dalsze czynności związane z tym ponagleniem przewidziane w art. 37 § 4 k.p.a., czy też istnieją podstawy do pozostawienia tego ponaglenia bez rozpoznania na podstawie art. 37 § 3a k.p.a. (por. np. wyrok NSA z 2 lutego 2025 r., sygn. akt II OSK 2316/24, z 13 czerwca 2025 r. sygn. akt II OSK 2939/24). NSA stawiane przez Wojewodę powiązanie art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. z art. 100d u.o.p. również uznał za nie skutkujące zastosowaniem art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przepis art. 100d u.o.p. wpływa jedynie na ocenę merytoryczną skarg w sprawach bezczynności lub przewlekłości, ale nie określa warunków ich dopuszczalności. Dopuszczalność kontroli sądowej nie zależy od zasadności, ale od spełnienia wymogu formalnego złożenia ponaglenia. Takie ponaglenie zostało bowiem złożone i ono wyczerpuje przewidziane przez ustawę środki zaskarżenia (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). NSA zanegował pogląd WSA w Gliwicach, że u.o.p. nie znajduje zastosowania w tej sprawie, w tym art. 100d. Wskazał, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA przepisy art. 100c i art. 100d u.o.p. stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców – niezależnie od ich obywatelstwa, a nie tylko tych, których pobyt w Polsce jest wywołany wojną w Ukrainie, o których mowa w art. 2 ust. 1 tej ustawy. Oznacza to, że odnoszą one skutek także wobec skarżącego, który jest obywatelem Gruzji. NSA za zasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej Wojewody kwestionujące art. 100d u.o.p. z racji tego, że wedle WSA w Gliwicach naruszać miałby on art. 5 ust. 2 i ust. 4 dyrektywy 2011/98/UE. Podniósł, iż NSA wielokrotnie przyjmował, że brak podstaw, aby pomijać przy ocenie bezczynności i przewlekłości Wojewody art. 100d u.o.p. z uwagi na jego sprzeczność z art. 5 ust. 2 i ust. 4 dyrektywy 2011/98/UE. NSA przede wszystkim wskazywał, że z motywu piątego dyrektywy 2011/98/UE wynika, iż ustanowiona nią procedura uwzględnia zwykłe obciążenie pracą administracji państw członkowskich. Z kolei zawarte w u.o.p. szczególne unormowania dotyczące terminów załatwiania spraw, w tym objętych zakresem normowania powołanej dyrektywy, zostały uchwalone z uwagi na szczególną sytuację związaną z wojną w Ukrainie, niewątpliwie zwiększającą obciążenie pracą organów administracji właściwych w sprawach cudzoziemców. Podkreślił, iż w utrwalonym orzecznictwie NSA przyjmuje się również, że art. 100c i 100d u.o.p. nie naruszają Konstytucji RP, prawa unijnego (nie tylko w/w dyrektywy 2011/98/UE), w tym KPP, jak również art. 6 i 13 EKPCz. Pogląd ten jednakże zachowuje aktualność do 30 czerwca 2024 r. NSA zastrzegał bowiem w niektórych orzeczeniach, że konieczne jest, aby sformułowane wyżej oceny dotyczące dopuszczalnego, proporcjonalnego ograniczenia prawa do sądu, zostały poczynione z uwzględnieniem nadzwyczajnych okoliczności aktualnych na dzień oceny bezczynności lub przewlekłości dokonanej w zaskarżonym wyroku. Rozwiązania legislacyjne uwarunkowane nadzwyczajnymi okolicznościami mogą być bowiem uznane za proporcjonalne tylko wówczas, gdy okoliczności te trwają. Wymóg niezbędności ograniczeń stanowi zaś, obok przesłanek przydatności i proporcjonalności sensu stricto, nieodzowny element testu proporcjonalności (zamiast wielu zob. np. wyrok TK z 22 września 2005 r., Kp 1/05, OTK-A 2005/8/93). NSA zaznaczył, iż w orzecznictwie uznano, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu w sprawie bezczynności lub przewlekłości postępowania. W związku z tym, w ocenie NSA, stan prawny ukształtowany ustawą z 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw jest sprzeczny w sposób oczywisty z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Powołany przepis Konstytucji RP zapewnia każdemu, a więc także cudzoziemcowi znajdującemu się pod władzą RP (art. 37 Konstytucji RP), prawo do rozpoznania jego sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. W przypadku spraw załatwianych przez organy administracji jest to sąd administracyjny powołany do kontroli działalności administracji publicznej (art. 184 Konstytucji RP). Tym samym, oceny bezczynności albo przewlekłości w sprawach, o których mowa w art. 100d ust. 1 u.o.p., należy dokonywać z uwzględnieniem zdarzeń zaistniałych od 1 lipca 2024 r. NSA zwrócił uwagę, iż powyższe ma kluczowe znaczenie wobec oceny stanu bezczynności przez WSA w Gliwicach po tej dacie, tj. 7 sierpnia 2024 r. Wniosek skarżącego o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy wpłynął do organu 27 lipca 2023 r. Począwszy od 15 kwietnia 2022 r. do dnia 30 czerwca 2024 r. terminy na załatwienie spraw nie biegły (art. 100c ust. 1 i art. 100d ust. 1 u.o.p.), a także zgodnie z ust. 4 tych przepisów zaprzestanie czynności przez organ lub dokonywanie ich z opóźnieniem w okresie do 30 czerwca 2024 r. nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności oraz przewlekłości. Zgodnie z art. 112a ust. 1 u.o.c. termin na wydanie decyzji wynosi 60 dni. Natomiast stosownie do art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. bezczynność to stan, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1. W ocenie NSA skoro termin na wydanie decyzji najwcześniej mógł rozpocząć bieg od 1 lipca 2024 r. (pod warunkiem, że zostałyby spełnione wszystkie wymogi określone w art. 112a ust. 2 u.o.c.), to podnoszona w skardze kasacyjnej kwestia ustalenia w jakiej dacie zostały usunięte braki tego wniosku (w tym osobiste stawiennictwo cudzoziemca) nie ma w rozpoznawanej sprawie istotnego znaczenia. Niezależnie bowiem od jakiej daty rozpocząłby bieg terminu na wydanie decyzji, w dniu 7 sierpnia 2024 r. termin 60 dni nie upłynął jeszcze. Termin ten bowiem najwcześniej mógłby upłynąć 29 sierpnia 2024 r. Tym samym w chwili wydania zaskarżonego wyroku nie zachodziła bezczynność organu administracji w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. Uwzględnienie skargi na bezczynność było zatem w ocenie NSA niezasadne co skutkowało na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchyleniem zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gliwicach . NSA za kluczową uznał skargę kasacyjną cudzoziemca wskazując na umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku (pkt 2. sentencji) przez WSA z uwagi na fakt pozostawienia w dniu 6 marca 2024 r. przez Wojewodę wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. NSA uznał, iż WSA w sprawie bezczynności cudzoziemca pominął kluczowy art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. i liczenie biegu terminu na wydanie decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy - przepis art. 112a ust. 2 u.o.c. Zgodnie z tym przepisem termin na wydanie decyzji biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: 1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub 2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub 3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie. NSA uznał, że nieuzupełnienie braków formalnych wniosku skutkuje tym, że termin na wydanie decyzji nie rozpoczyna biegu. Taki stan wyklucza zatem stwierdzenie bezczynności organu (niezależnie od argumentacji prawnej omówionej przy skardze kasacyjnej Wojewody), natomiast mógłby stanowić podstawę do stwierdzenia przewlekłości. Przypomniał NSA, że bezczynność to stan, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych (tutaj art. 112a ust. 1 u.o.c.). Zaznaczył, iż w sprawie termin 60 dni nie rozpoczął swego biegu z powodu pozostawienia wniosku bez rozpoznania, ale nie można wykluczyć, ze kontrola sądowa tego pozostawienia doprowadziłaby do odmiennego wniosku – braki zostały w terminie uzupełnione i rozpoczął bieg terminu 60 dni na załatwienie sprawy. Zanegował prawidłowość umorzenia postępowania sądowego z uwagi na lakoniczność uzasadnienia uniemożliwiającego przeprowadzenie kontroli sądowej prawidłowości pozostawienia podania bez rozpoznania, jako dokonanego z naruszeniem art. 149 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 1 i 2 k.p.a. Zwrócił uwagę NSA, iż pozostawienie podania bez rozpoznania nie wyklucza zobowiązania organu do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Przytoczył uchwałę NSA z 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13, zgodnie z którą na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Podkreślił NSA, iż w dacie orzekania przez WSA w Gliwicach błędnie przyjęto, że wniosek został rozpatrzony owym pozostawieniem bez rozpatrzenia i przedwcześnie umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania organu, bez zbadania prawidłowości tej czynności. Sąd bowiem uprawniony byłby do umorzenia postępowania, jeśli po wniesieniu skargi do sądu organ wydałby decyzję administracyjną, której prawidłowość podlega odrębnemu zaskarżeniu (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast prawidłowość pozostawienia podania bez rozpatrzenia może podlegać ocenie sądowej właśnie w postępowaniu ze skargi na bezczynność lub przewlekłość, nawet jeśli to pozostawienie ma miejsce po wniesieniu skargi do sądu. Zwrócił uwagę NSA, iż co prawda, w dniu 7 sierpnia 2024 r. Wojewoda nie pozostawał w bezczynności, zatem skarga na bezczynność powinna zostać oddalona w całości z tego tylko powodu, że termin 60 dni nie mógł upłynąć jeszcze. Tym samym generalnie w tej sytuacji sąd wojewódzki nie byłby uprawniony do umorzenia postępowania, lecz do oddalenia skargi w całości. Zaznaczył, przy tym, iż ponownie rozpoznając sprawę WSA będzie orzekał z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego sprawy ustalonego w dniu wydania orzeczenia (zob. np. wyrok NSA z 23 września 1986 r., sygn. akt IV SAB 8/86; uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów NSA z 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08; wyrok NSA z 25 września 2024 r., sygn. akt III OSK 4675/21). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje; Skarga okazała się zasadna. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W pierwszej kolejności wskazać należy, że sprawa bezczynności Wojewody Śląskiego była już przedmiotem oceny przez WSA w Gliwicach – wyrok WSA III SAB/Gl 214/24 i NSA sygn. akt II OSK 2933/24. Przypomnienia wymaga, iż NSA w wydanym 22 października 2024r. wyroku w sprawie ze skargi I. A. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy uchylił zaskarżony wyrok w punktach 1., 2., 4. i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Oddalono zaś skargi w zakresie pkt 3 poprzednio wydanego w sprawie przez WSA w Gliwicach wyroku dot. oddalenia skargi w zakresie pkt 3 dot. wymierzenia grzywny lub przyznania sumy pieniężnej. Przedmiotem obecnie zatem ponownej kontroli jest zasadność skargi strony w przedmiocie bezczynności w zakresie załatwienia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy związany ze świadczeniem pracy. Na wstępie odnosząc się do treści i zaleceń NSA wynikających z wydanego wyroku o sygn. akt II OSK 2933/24 w zakresie konieczności oceny legalności pozostawienia w dniu 5 marca 2023r znak SOII.6151.13062.2023 przez Wojewodę śląskiego bez rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia stronie na pobyt czasowy stwierdzić należy, iż nie odpowiada ono prawu. W uzasadnieniu tegoż pisma wydanego na podstawie art. 64 §2 k.p.a. stwierdzono wprost, iż z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych wniosek ten pozostawia się bez rozpoznania. Kontrolując w tym zakresie wymienione pismo Sąd doszedł do przekonania, iż doszło do jego wydania z naruszeniem treści w/w art. 64 § 2 k.p.a. Jak stanowi ten przepis jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W aktach sprawy brak jest jednak jakiegokolwiek pisma organu w dacie poprzedzającej pozostawienie wniosku strony bez rozpoznania, którym by na podstawie wymagań ustalonych przepisami prawa wzywano stronę do uzupełnienia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w zakresie istniejących braków formalnych. Stąd wywiedzenie skutku prawnego poprzez pozostawienie tegoż wniosku bez rozpoznania z uwagi na ich nie uzupełnienie nie znajduje oparcia w prawie, w tym w/w art. 64 § 2 k.p.a. Przechodząc zatem do kontroli sprawy w zakresie wyznaczonym wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i oceny, czy organ pozostaje w dniu orzekania w stanie bezczynności w zakresie załatwienia tego wniosku stwierdzić należy iż skarga jest zasadna. Zaznaczyć przy tym należy, iż oceniając ten stan WSA miał na uwadze stan faktyczny i prawny ustalony w dniu orzekania (por. postanowienie IV SAB 8/86 NSA 23 września 1986r.). Wskazania wymaga także, iż w dniu 19 lutego 2026r. organ pismem poinformował WSA w Gliwicach, iż wobec strony nie została wydana decyzja merytoryczna kończąca postępowanie w sprawie. Zgodnie z art. 12 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2024, poz. 572, dalej: k.p.a.), organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami, prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Stosownie do treści art. 35 § 1 i § 3 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania. Pojęcie bezczynności zdefiniowane zostało pośrednio w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., regulującym instytucję ponaglenia. Zgodnie z ww. przepisem stronie służy prawo wniesienia ponaglenia na bezczynność, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a.. Zatem z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia albo nie podjął stosownej czynności materialnej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Terminem załatwienia sprawy przewidzianym w przepisach szczególnych, o którym mowa w art. 35 § 4 k.p.a jest termin wynikający z art. 112a ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1079) – dalej powoływana jako u.o.c., w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia wniosku przez cudzoziemca. Stosownie do ust. 1 powołanego przepisu, decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni. Jednak jego ust. 2 stanowi, że termin, o którym mowa w ust. 1, biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: 1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub 2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub 3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie. Zauważyć przy tym należy, że na mocy art. 1 pkt 32 ustawy z 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023r., poz. 185), do ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 103 oraz z 2022 r. poz. 2600), z dniem 1 stycznia 2023 r. został dodany art. 100d w brzmieniu: Ust. 1. W okresie do dnia 24 sierpnia 2023 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących: 1) udzielenia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, 2) zmiany: a) zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, b) zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, 3) cofnięcia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej - w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. 2. Czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne. 3. W okresie, o którym mowa w ust. 1: 1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się; 2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. 4. Zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Następnie kolejnymi nowelizacjami art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy okres zawieszenia, o którym mowa w ust. 1 był przedłużany i na dzień wniesienia skargi upływał 4 marca 2026 r. Przepis art. 100d u.p.o.u. przedłużył więc w istocie obowiązywanie określonych w art. 100c zasad biegu terminów załatwiania spraw prowadzonych od 15 kwietnia 2022 r. do 4 marca 2026 r. Należy przy tym stwierdzić, że przepisy art. 100c ust. 1-4 i art. 100d ust. 1-4 u.o.p. stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców – niezależnie od ich narodowości, jak też tego, czy ich pobyt w Polsce jest wywołany wojną w Ukrainie, do czego nawiązuje treść art. 1 ust. 1 u.o.p. (por. wyrok NSA z 5 grudnia 2024 r. sygn. akt II OSK 3154/24). Przepisy art. 100c ust. 1 i art. 100d ust. 1 u.p.o.u. zezwoliły zatem na tymczasowe, tj. od 15 kwietnia 2022 r., wstrzymanie biegu terminu na załatwienie spraw dotyczących m.in. udzielenia cudzoziemcom zezwolenia na pobyt czasowy w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę. Innymi słowy bieg tego terminu nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. NSA w ugruntowanym już orzecznictwie stanął jednak na stanowisku, o czym już wyżej nadmieniono, że ponad dwuletni okres od 15 kwietnia 2022 r. do 30 czerwca 2024 r. należy uznać za wystarczający do zapewnienia przez państwo (administrację rządową) rozwiązań pozwalających na terminową obsługę wniosków pobytowych. Problem bezczynności lub przewlekłości prowadzenia postępowań w określonej kategorii spraw mający swoje źródło w ilości tych spraw powinien być rozwiązywany przez dostosowanie organizacyjne i kadrowe organów do bieżących potrzeb. Rozwiązanie tej kwestii nie powinno natomiast polegać na wielokrotnym prolongowaniu obowiązywania regulacji ograniczającej przysługujące cudzoziemcom uprawnienia i środki prawne (art. 100d u.o.p.u.). Tym bardziej, że chodzi w tym przypadku o regulację szczególną, która w swoim założeniu miała mieć jedynie epizodyczny charakter. Wielokrotne przedłużanie obowiązywania przepisów epizodycznych może bowiem prowadzić do sytuacji, w której w dłuższej perspektywie stanowią one nie tylko "szczególne" – dopuszczalne ze względu na wyjątkowe okoliczności, lecz stałe ograniczenie praw, w tym również prawa do sądu. Takie rozwiązanie należy zaś ocenić krytycznie nie tylko przez pryzmat art. 45 ust. 1 Konstytucji, lecz również z punktu widzenia konstytucyjnej zasady pewności prawa wywodzonej z art. 2 Konstytucji. Treścią tej zasady jest bowiem gwarancja ochrony nie tylko praw nabytych, lecz również ekspektatyw. W konsekwencji NSA doszedł do przekonania, że nadzwyczajne okoliczności, o których mowa powyżej nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu przedłużenia obowiązywania art. 100d u.o.p.u. po dniu 30 czerwca 2024 r. W związku z tym w ramach tzw. rozproszonej kontroli konstytucyjności ustaw należy odmówić zastosowania art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U z 2024 r., poz. 854 dalej: "Nowela ustawy", "ustawa zmieniająca") w zakresie w jakim przedłużono do dnia 30 września 2025 r. obowiązywanie zawieszenia terminu do załatwienia spraw wymienionych w art. 100d u.p.o.u., jako niezgodnego z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji (por. wyrok NSA z 5 sierpnia 2025 r., sygn. II OSK 2743/24 i wyroki tam powołane, dostępne w bazie CBOiS). Wyjaśnić również należy, że analiza konstytucyjnych kompetencji TK (art. 188 pkt 1 i 2 Konstytucji) oraz NSA (art. 184 Konstytucji) każe uznać, że NSA nie jest co do zasady sądem powołanym do oceny zgodności ustaw z Konstytucją RP oraz ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, których ratyfikacja wymagała uprzedniej zgody wyrażonej w ustawie (por. np. wyrok NSA z 9 lipca 2024 r. sygn. akt II OSK 172/24). Z uwagi na precyzyjne określenie kompetencji TK i NSA, w świetle zasady legalizmu (art. 7 Konstytucji RP), związania sędziów sądów administracyjnych Konstytucją oraz ustawami (art. 178 ust. 1 Konstytucji), a także konieczności dążenia przez sądy do zapewnienia pewności co do treści obowiązujących norm prawnych (art. 2 Konstytucji), ewentualne pominięcie określonego przepisu ustawy przez sąd administracyjny, w ramach tzw. rozproszonej kontroli konstytucyjności ustaw (art. 8 ust. 2 Konstytucji RP – przepisy Konstytucji RP stosuje się bezpośrednio), musi być ograniczone do sytuacji wyjątkowych i niebudzących wątpliwości interpretacyjnych co do naruszenia norm Konstytucji RP (por. np. wyrok NSA z 21 sierpnia 2024 r. sygn. akt II OSK 174/24). Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także, że z uwagi na bezpieczeństwo obrotu prawnego kształtowanego również przez indywidualne akty stosowania prawa, jakimi są orzeczenia sądowe – odmowa zastosowania przepisu ustawy może nastąpić wyłącznie w wypadku, gdy sąd rozpoznający sprawę nie ma wątpliwości co do niezgodności tego przepisu z Konstytucją, a sprzeczność ma charakter oczywisty. Sytuacja taka może zachodzić szczególnie wówczas, gdy porównywane przepisy ustawy i Konstytucji dotyczą regulacji tej samej materii i są ze sobą sprzeczne, a norma konstytucyjna jest skonkretyzowana w stopniu pozwalającym na jej samoistne zastosowanie. Zaznaczyć przy tym należy, że nie jest możliwe odmówienie zastosowania przepisu w danej sprawie bez uprzedniego generalnego stwierdzenia, że przepis ten jest sprzeczny w Konstytucją. Niezbędne jest też dodanie, że odmowa zastosowania przepisu w sprawie ma takie znaczenie, że sąd, stwierdziwszy niekonstytucyjność danego przepisu, uwzględnia ten fakt przy orzekaniu o indywidualnym stosunku prawnym będącym przedmiotem oceny jedynie w rozpoznawanej sprawie. Dzięki temu takie uprawnienie sądu nie uchybia kompetencji TK, którego orzeczenie jest powszechnie obowiązujące i ostateczne (art. 188 pkt 1 Konstytucji RP). Ponadto NSA uznał, że taka właśnie sytuacja, a mianowicie oczywistej sprzeczności przepisu ustawy z przepisem rangi konstytucyjnej miała miejsce w odniesieniu do art. 100d ust. 1- 4 u.o.p.u. w brzmieniu nadanym Nowelą ustawy w zestawieniu z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji, zgodnie z którym każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Należy podkreślić, iż prawo do sądowej kontroli działalności administracji publicznej stanowi jeden z fundamentów demokratycznego porządku prawnego (art. 2 w zw. z art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji). W świetle art. 184 Konstytucji zasadą jest, że jednostka ma prawo poszukiwania ochrony sądowej przed działaniami administracji publicznej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze przywołane regulacje konstytucyjne, trzeba przyjąć, że ewentualne wątpliwości interpretacyjne, czy jednostka może poddać kontroli sądowej określone działania administracji publicznej, należy rozstrzygać na korzyść jednostki. Prawo do sądu administracyjnego nie jest bowiem przywilejem, czy też szczególnym uprawnieniem, ale jednym z podstawowych gwarantów przestrzegania przez organy administracji publicznej porządku prawnego (zob. wyrok NSA z 2 lutego 2023 r. sygn. akt II OSK 2869/21). Tym samym rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1 - 4 u.o.p.u. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, w świetle którego cudzoziemiec nie może skorzystać z prawa domagania się (realnej) ochrony sądowej w sytuacji istniejącej opieszałości bezczynności bądź przewlekłego działania organu, jest nie do pogodzenia z ww. konstytucyjną zasadą prawa do sądu. Takie rozwiązanie, w świetle tego, że odpadła przesłanka konieczności określona w art. 52 ust. 1 Karty Praw Podstawowych (Dz.U.UE.2007.C.303.01) dalej: KPP) stanowi oczywistą sprzeczność z art. 47 KPP, który stanowi, że każdy, kogo prawa i wolności zagwarantowane przez prawo Unii zostały naruszone, ma prawo do skutecznego środka prawnego przed sądem, zgodnie z warunkami przewidzianymi w niniejszym artykule (zdanie pierwsze). Wobec powyższego niezgodność art. 100d u.o.p.u. z konstytucyjną zasadą prawa do sądu zaktualizowała się po dniu 30 czerwca 2024 r. Poza tym koniecznym jest zwrócenie uwagi na kwestię ustalenia daty wszczęcia postępowania oraz wpływu tej okoliczności na termin załatwienia sprawy, a w konsekwencji także na ewentualną bezczynność organu lub przewlekłość prowadzonego postępowania. Zasadne będzie odwołanie się w tym względzie do uchwały NSA z 3 września 2013 r. sygn. akt. I OPS 2/13, zgodnie z którą skutek wszczęcia postępowania administracyjnego wywołuje również wniesienie podania nieczyniącego zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa (art. 63 § 2-3a k.p.a.), o ile nie zajdą okoliczności wskazane w art. 61a § 1 k.p.a. Oznacza to, że czynności wymienione w art. 64 § 2 k.p.a. (bądź też w art. 105 ust. 2 i art. 106 ust. 2a ustawy o cudzoziemcach) organ podejmuje w toku wszczętego już postępowania. Z dniem usunięcia braków formalnych wniosku nie następuje natomiast wszczęcie postępowania, lecz w oparciu o art. 112a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach ma miejsce rozpoczęcie biegu szczególnego terminu do wydania decyzji określonego w art. 112a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Taki stan rzeczy nie oznacza, że w okresie od złożenia wniosku (tj. od wszczęcia postępowania) do zaistnienia zdarzeń określonych w art. 112a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach organ nie musi podejmować żadnych czynności, jak choćby wezwać cudzoziemca do usunięcia braków wniosku. W kontrolowanej sprawie, po złożeniu 27 lipca 2023 r., wniosku o udzielenie skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy, organ nie podjął czynności żadnych zmierzających do zakończenia postępowania Do dnia wyrokowania przez tut. Sąd Wojewoda Śląski pozostawał w bezczynności, nie podejmując żadnych czynności, w tym służących do doprowadzenia do uzupełnienia braków formalnych tego wniosku. Pomimo wniosku strony z 10 sierpnia 2023r., które należało odczytać zgodnie z jego literalnym zapisem, czyli o zakończenie postepowania w sprawie, organ pismem z dnia 5 marca 2024r. zdecydował o pozostawieniu wniosku strony bez rozpoznania. A to, jak już nadmieniono nie znajduje oparcia w prawie. Wskazując stan faktyczny sprawy, stwierdzić należy, że brak podjęcia przez organ czynności mających zmierzać do zakończenia postępowania wywołanego wnioskiem strony nosiło znamiona bezczynności i tym samym skarga została uwzględniona, co skutkowało zobowiązaniem organu do załatwienia wniosku w terminie 60 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem oraz stwierdzeniem bezczynności organu. Konkluzja o stanie bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku strony o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca organu jest spójna z oceną prawną NSA wyrażoną w wyroku o sygn.. akt II OSK 2933/24 gdzie wprost powiedziano iż pozostawienie podania bez rozpoznania nie wyklucza zobowiązania organu do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji administracyjnej z powołaniem na wiążąca uchwałę NSA z 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13. W uchwale tej którą tut. Sąd jest także związany po myśli art. 269 p.p.s.a. wskazano także, iż jeżeli więc organ prowadzący postępowanie pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki warunkujące podjęcie tej czynności materialno-technicznej – na co wyżej wskazano to pozostaje on w bezczynności, bo odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Podniesienia wymaga iż organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., a także zobowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Zdaniem Sądu okoliczności sprawy przemawiają jednak za stwierdzeniem, że bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Należy wskazać, że tok rozpoznawanej sprawy zbiegł się z nadzwyczajnymi okolicznościami w postaci pandemii i następnie konfliktu zbrojnego na terytorium Ukrainy i związanym z tym napływem migrantów oraz dynamiką zmian prawnych. W kontrolowanej sprawie Sąd orzekł, że bezczynność nie miała charakteru rażącego. Odnosząc się do kwestii rażącego naruszenia prawa, trzeba mieć także na uwadze przedstawione powyżej stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który dokonał tzw. rozporoszonej kontroli konstytucyjności ustaw dotyczących przedłużenia obowiązywania art. 100d u.o.p.u. Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w treści art. 205 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 5 grudnia 2025
- Symbol z opisem
- 6337 Zatrudnianie cudzoziemców 658
- Hasła tematyczne
- Cudzoziemcy
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Adam Gołuch /przewodniczący/ Małgorzata Herman Marzanna Sałuda /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
art. 35, art. 36 · Dz.U. 2024 poz. 572
Powiązane dokumenty
Sygnatura: III SAB/Gl 47/26 · 18 maja 2026
III SAB/Gl 47/26 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2026-05-18
Sygnatura: III SAB/Gl 66/26 · 14 maja 2026
III SAB/Gl 66/26 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2026-05-14
Sygnatura: IV SAB/Wa 878/25 · 14 maja 2026
IV SAB/Wa 878/25 - Wyrok WSA w Warszawie z 2026-05-14
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny