Sygnatura
III SAB/Gl 127/26
Wyrok WSA w Gliwicach z 11 sierpnia 2026 r., III SAB/Gl 127/26 – zatrudnianie cudzoziemców
Wynik
Stwierdzono bezczynność organu - art.149 par.1a ustawy - PoPPSA
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 11 sierpnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Dziuk, Sędziowie, Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi R. T. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca w celu świadczenia pracy 1. stwierdza, że Wojewoda Śląski dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Wojewody Śląskiego do wydania aktu w określonym terminie; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Wojewody Śląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Pismem z 15 stycznia 2026 r. R. T. (dalej "Skarżąca"), reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość Wojewody Śląskiego (dalej "Wojewoda" lub "Organ") w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca w celu świadczenia pracy. Skarżąca wniosła o: 1) zobowiązanie Organu do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie 14 dni od daty doręczenia akt Organowi; 2) przyznanie na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od Organu sumy pieniężnej w wysokości 6 000 zł; 3) zasądzenie od Organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w podwójnej wysokości. Skarżąca wniosła także o rozważenie zawieszenia postępowania sądowego do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny skargi z 9 września 2024 r. w sprawie o sygn. akt TS 176/24 oraz zapytania skierowanego przez tut. Sąd do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (C-254/25) w sprawie o sygn. akt II SAB/Gl 19/25. W uzasadnieniu skargi Skarżąca wyjaśniła, że 1 września 2023 r. złożyła do Wojewody wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, zaś 4 listopada 2025 r. ponaglenie w związku z jego bezczynnością. Do dnia wniesienia skargi Organ nie rozpoznał wniosku Skarżącej. Zdaniem Skarżącej bezczynność Wojewody ma charakter rażącego naruszenia prawa. Skarżąca - powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych - podkreśliła, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (aktualny tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r., poz. 337 z późn. zm.; dalej "u.o.p.o.U."), w szczególności jej art. 100c oraz art. 100d. Uzasadniając żądanie przyznania sumy pieniężnej Skarżąca wskazała, że z powodu bezczynności Wojewody napotyka realne i konkretne trudności życiowe. Brak ostatecznego rozstrzygnięcia ogranicza jej możliwości zmiany zatrudnienia na lepiej płatne. Skarżąca nie może swobodnie wyjechać do kraju pochodzenia w celu odwiedzin najbliższych. Stan ten wywołuje stale poczucie niepewności, stresu i niepokoju o przyszłość, co również powinno zostać uwzględnione przy ocenie stopnia dolegliwości naruszenia prawa przez Organ. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że wniosek Skarżącej w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy wpłynął do Organu 1 września 2023 r. Następnie 8 lutego 2024 r. do Organu wpłynęło ponaglenie na bezczynność postępowania, adresowane do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Ponaglenie nie zostało przekazane do organu wyższego stopnia w związku z regulacjami art. 37 § 3a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r. poz. 1691; dalej "k.p.a.".), art. 112a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r. poz. 1079; dalej "u.o.c.") oraz art. 100d ust. 3 i 4 u.o.p.o.U. Następnie 14 marca 2024 r. do Organu wpłynęła skarga na bezczynność Wojewody, a 18 lutego 2025 r. wpłynął wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 17 grudnia 2024 r. orzekający o oddaleniu skargi. Następnie 4 listopada 2025 r. wpłynęło kolejne ponaglenie w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie. Ponaglenie to nie zostało przekazane do organu wyższego stopnia. W dalszej części odpowiedzi na skargę Wojewoda przywołał przepisy art. 112a u.o.c. oraz art. 100d u.o.p.o.U. Podkreślił, że skoro z woli ustawodawcy zawieszony został bieg terminów na załatwianie spraw określonych w art. 100d u.o.p.o.U. oraz wprowadzone zostało wyłączenie stosowania w określonym czasie przepisów o bezczynności to tym samym bezzasadny jest sformułowany przez Skarżącą zarzut bezczynności. Regulacja art. 100d u.o.p.o.U. zakresem obowiązywania obejmuje nie tylko sprawy dotyczące obywateli Ukrainy, ale w ogóle cudzoziemców. Na poparcie tego stanowiska Wojewoda przywołał wyroki sądów administracyjnych. Zdaniem Wojewody wszczęcie postępowania administracyjnego na żądanie strony ma miejsce zgodnie z zasadą określoną w art. 61 § 3 k.p.a. jednak pod warunkiem, że podanie, żądanie, wniosek spełnia wymogi określone w art. 63 § 2 k.p.a. Terminu do uzupełnienia braku podania nie wlicza się do terminu załatwienia sprawy i wyprowadzenia przewlekłości postępowania. Wojewoda odwołał się do problemów kadrowych i trudności związanych z ogromnym napływem wniosków pobytowych. Wskazał, że nastąpił lawinowy wzrost liczby wniosków cudzoziemców składanych na terenie województwa śląskiego. Wojewoda wskazał także na konsekwencje wprowadzenia na terytorium RP stanu zagrożenia epidemicznego, a następnie stanu epidemii, tj. duży wzrost absencji chorobowych pracowników i powstanie zaległości w związku z zawieszeniem bezpośredniej obsługi petentów. Następnie podkreślił, że wejście w życie przepisów u.o.p.o.U. dodatkowo obciążyło pracowników urzędu. Dodatkowe zadania pracowników związane były m. in. z przedłużeniem ważności wiz krajowych dla obywateli Ukrainy oraz Białorusi. Ponadto z wydawaniem, przedłużaniem ważności, wydawaniem duplikatu lub wymianą Karty Polaka dla obywateli Ukrainy, Republiki Białorusi, Federacji Rosyjskiej oraz osób posiadających w tych państwach status bezpaństwowca. Dodatkowo Wojewoda wskazał, że Skarżąca nie odniosła żadnej szkody, a czas procedowania nad jej wnioskiem nie wpływa na sytuację pobytową w Polsce. Pismem z 9 marca 2026 r. Wojewoda poinformował, że po rozpatrzeniu wniosku Skarżącej z 1 września 2023 r. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę 9 marca 2026 r. orzekł o udzieleniu stronie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Postanowieniem z 5 maja 2026 r. tut. Sąd postanowił odmówić zawieszenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej "p.p.s.a.") skarga została poprzedzona ponagleniem skierowanym do właściwego organu (Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców), a zatem jest dopuszczalna. Zaznaczyć trzeba, że skarga na bezczynność bądź przewlekłość jest dopuszczalna niezależnie od tego, czy organ wyższego stopnia rozpatrzy ponaglenie oraz niezależnie od tego, czy jego stanowisko będzie pozytywne lub negatywne (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej "NSA") z 13 października 2020 r., II OSK 71/20 oraz z 25 września 2018 r., II OSK 1659/18; postanowienie NSA z 25 maja 2018 r., II OSK 1210/18 - opubl. w internetowej bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA"). Także okoliczność, że ponaglenie zostało wniesione przed upływem terminu na załatwienie sprawy (art. 37 § 3a k.p.a.) nie skutkuje niedopuszczalnością skargi na bezczynność lub przewlekłość (por. wyroki NSA z: 2 lutego 2025 r., II OSK 2316/24; 13 czerwca 2025 r., II OSK 2939/24; 20 listopada 2025 r., II OSK 37/25 - opubl. w CBOSA). Pojęcie bezczynności i przewlekłości w postępowaniu administracyjnym zdefiniowane zostało w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. Bezczynność zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok NSA z 9 października 2018 r., I OSK 1987/2018, opubl. w CBOSA). Postępowanie jest prowadzone przewlekle, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód (por. uchwała NSA z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19, opubl. w CBOSA). O przewlekłym prowadzeniu postępowania w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. można mówić tylko wówczas, gdy jeszcze nie upłynął termin do wydania decyzji określony według przepisów wskazanych w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., a organ przy dołożeniu należytej staranności mógłby sprawę załatwić przed upływem tych terminów. Po ich upływie ocenie może podlegać jedynie stan bezczynności organu (por. postanowienie NSA z 4 grudnia 2019 r., II OSK 2317/19, opubl. w CBOSA). Wojewódzki sąd administracyjny jest zobowiązany ustalić rzeczywistą postać zwłoki organu administracji (bezczynność albo przewlekłość), bez względu na to, jak została sformułowana skarga dotycząca niezałatwienia sprawy przez organ administracji (por. wyrok NSA z 7 września 2022 r., II OSK 871/22; postanowienie NSA z 4 grudnia 2019 r., II OSK 2317/19 – opubl. w CBOSA). Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, z uwzględnieniem terminów określonych w § 3 i 3a. W myśl art. 35 § 4 k.p.a. przepisy szczególne mogą określać inne terminy załatwiania spraw niż określone w k.p.a. Taką szczególną normę stanowi art. 112a ust. 1 u.o.c., który w brzmieniu właściwym dla sprawy stanowił, że decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni. Stosownie do ust. 2 tego przepisu termin 60 dni, biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: 1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub 2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub 3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie. Zauważyć należy, że regulacja art. 112a u.o.c. nie modyfikuje ogólnej reguły wynikającej z art. 61 § 3 k.p.a. Mianowicie, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Przepis art. 112a u.o.c. określa jedynie termin na wydanie decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy oraz dzień, od którego on biegnie. Omawiana regulacja nie odnosi się w ogóle do terminu wszczęcia w takiej sprawie postępowania administracyjnego. Przepis art. 112a u.o.c. nie stanowi zatem lex specialis wobec art. 61 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej "WSA") we Wrocławiu z 31 maja 2023 r., I SAB/Wr 34/23, opubl. w CBOSA). Taki stan rzeczy nie oznacza, że w okresie od złożenia wniosku przez cudzoziemca (tj. od wszczęcia postępowania) do zaistnienia zdarzeń określonych w art. 112a ust. 2 u.o.c. organ nie musi podejmować żadnych czynności. Już sam fakt złożenia przez cudzoziemca wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy obliguje organ do jego niezwłocznej weryfikacji, czy zawiera on wszystkie niezbędne dane oraz ustalenia jakie dokumenty są niezbędne do prawidłowego załatwienia sprawy. Natomiast brak podejmowania takich działań przez organ mógłby być oceniany nie przez pryzmat bezczynności, lecz przewlekłości (por. wyroki NSA z 5 sierpnia 2025 r., II OSK 2743/24 i II OSK 2719/24, opubl. w CBOSA). Jak wynika z akt sprawy, wniosek Skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy wpłynął do Organu 1 września 2023 r. Uznać zatem należy, że z tym dniem doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie o udzielenie Skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy w celu świadczenia pracy. Od tego dnia na Organie ciążył obowiązek podejmowania przewidzianych prawem czynności w celu załatwienia złożonego wniosku, w tym obowiązek podjęcia czynności służących doprowadzeniu do uzupełnienia braków formalnych tego wniosku. Skutek wszczęcia postępowania administracyjnego wywołuje również wniesienie podania nieczyniącego zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa (art. 63 § 2 – 3a k.p.a.), o ile nie zajdą okoliczności wskazane w art. 61a § 1 k.p.a. Oznacza to, że czynności wymienione w art. 64 § 2 k.p.a. organ podejmuje w toku wszczętego już postępowania (por. uchwała NSA z 3 września 2013 r., I OPS 2/13, opubl. w CBOSA). Należy także mieć na uwadze, że przed wniesieniem skargi będącej przedmiotem niniejszego postępowania sądowego, prawomocnie zakończone zostało postępowanie sądowe w sprawie bezczynności Wojewody w przedmiocie rozpatrzenia wniosku Skarżącej z 1 września 2023 r. o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca w celu świadczenia pracy. Wyrokiem z 17 grudnia 2024 r. o sygn. akt III SAB/Gl 367/24 tut. Sąd oddalił skargę Skarżącej na bezczynność Wojewody w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca w celu świadczenia pracy. W związku z tym, że przed wniesieniem rozpatrywanej obecnie skargi Skarżąca skorzystała ze środków prawnych mających na celu weryfikację terminowości załatwienia sprawy przez Organ wskazać trzeba, że zakres przedmiotowy niniejszego postępowania musi uwzględniać ww. prawomocne orzeczenie sądowe, które wydane zostało w granicach sprawy. Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Natomiast w myśl art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Należy zatem stwierdzić, że ocena działań podejmowanych przez Wojewodę w ramach niniejszego postępowania obejmuje okres od momentu przekazania Wojewodzie akt administracyjnych przez tutejszy Sąd w związku z wyrokiem WSA w Gliwicach z 17 grudnia 2024 r. (18 luty 2025 r.) do momentu wydania przez Wojewodę decyzji z 9 marca 2026 r. kończącej postępowanie. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Wojewoda w tym okresie nie podejmował żadnych czynności w sprawie, w szczególności nie wzywał Skarżącą do złożenia dodatkowych dokumentów czy wyjaśnień. Pismem z 9 marca 2026 r. Wojewoda poinformował Sąd o załatwieniu sprawy Skarżącej poprzez wydanie decyzji o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Wobec tego zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie zaistniały okoliczności uzasadniające stwierdzenie pozostawania Wojewody w bezczynności. Przyjąć należy, że 60-dniowy termin na załatwienie sprawy o udzielenie Skarżącej wnioskowanego zezwolenia upływał 19 kwietnia 2025 r. Odnosząc się do regulacji art. 100d u.o.p.o.U., na którą powołuje się Organ, należy wskazać, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA przepis ten stanowi rozwiązanie generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców – niezależnie od ich obywatelstwa, a nie tylko tych, których pobyt w Polsce jest wywołany wojną w Ukrainie, o których mowa w art. 2 ust. 1 tej ustawy (por. np. wyroki NSA z: 27 lutego 2025 r., II OSK 2515/24; 4 marca 2025 r., II OSK 2344/24; 12 marca 2025 r., II OSK 2299/24; 13 marca 2025 r., II OSK 1710/24; 2 kwietnia 2025 r., II OSK 2316/24; 9 kwietnia 2025 r., II OSK 1119/24; 16 kwietnia 2025 r., II OSK 1280/24; 7 maja 2025 r., II OSK 1719/24; 22 maja 2025 r., II OSK 1349/24 – opubl. w CBOSA). W utrwalonym orzecznictwie NSA przyjmowano, że art. 100d u.o.p.o.U. nie narusza Konstytucji RP, prawa unijnego, w tym KPP, jak również art. 6 i 13 EKPCz (por. np. wyroki NSA z: 23 października 2024 r., II OSK 801/24; 30 października 2024 r., II OSK 1303/24; 18 listopada 2024 r., II OSK 926/24; 17 grudnia 2024 r., II OSK 1355/24; 21 stycznia 2025 r., II OSK 1123/24; 18 lutego 2025 r., II OSK 2057/24; 20 lutego 2025 r., II OSK 1961/24; 26 lutego 2025 r., II OSK 1287/24; 27 lutego 2025 r., II OSK 2470/24; 2 kwietnia 2025 r., II OSK 2316/24; 9 kwietnia 2025 r., II OSK 1119/24; 16 kwietnia 2025 r., II OSK 1280/24 – opubl. w CBOSA). Jednakże jak wynika z aktualnego orzecznictwa NSA powyższy pogląd zachowuje aktualność do 30 czerwca 2024 r. NSA dokonał bowiem tzw. rozporoszonej kontroli konstytucyjności ustaw dotyczących przedłużenia obowiązywania art. 100d u.o.p.o.U. NSA uznał, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p.o.U. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu w sprawie bezczynności lub przewlekłości postępowania (por. np. wyroki NSA z: 19 maja 2025 r., II OSK 2921/24; 3 lipca 2025 r., II OSK 3117/24; 5 sierpnia 2025 r., II OSK 3111/24; 5 sierpnia 2025 r., II OSK 2743; 25 sierpnia 2025 r., II OSK 3109/24 – opubl. w CBOSA). Zatem przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2024 r. poz. 854) nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP. Tym samym, oceny bezczynności albo przewlekłości w sprawach, o których mowa w art. 100d ust. 1 u.o.p.o.U. należy dokonywać z uwzględnieniem zdarzeń zaistniałych od 1 lipca 2024 r. Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, w pełni podziela powyższe stanowisko, przyjmując za własną dokonaną przez NSA w powyższych wyrokach, wykładnię przepisów prawa materialnego. Także przedłużenie biegu terminów na załatwianie spraw do 4 marca 2026 r. i 4 marca 2027 r. - odpowiednio na mocy art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. poz. 1301) oraz na mocy art. 17 pkt 50 ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 203) – należy uznać za dokonane z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP. Odmowa zastosowania: 1) art. 1 pkt 3 ustawy zmieniającej z 2024 r. w zakresie, w jakim przedłużono do 30 września 2025 r. bieg terminów na załatwianie spraw, 2) art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. poz. 1301) w zakresie, w jakim przedłużono do 4 marca 2026 r. bieg terminów na załatwianie spraw oraz 3) art. 17 pkt 50 ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 203) w zakresie, w jakim przedłużono do 4 marca 2027 r. bieg terminów na załatwianie spraw - skutkuje zatem tym, że sprawa Skarżącej powinna zostać rozpatrzona bez zbędnej zwłoki, w maksymalnym terminie wskazanym w art. 112a ust. 2 u.o.c. Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, podziela również pogląd wyrażany w orzecznictwie, w ramach którego wskazuje się, że trudności kadrowe organu administracji publicznej ani też znaczny wpływ spraw nie stanowią usprawiedliwienia dla prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny. Jak słusznie wskazał NSA w uzasadnieniu wyroku z 25 lipca 2019 r., II OSK 1233/19 (opubl. w CBOSA): "okoliczności te wiążą się z niedochowaniem przez organ należytej staranności w zabezpieczeniu dostatecznej obsady kadrowej zapewniającej terminowe załatwianie spraw administracyjnych". Podobnie należy ocenić dodatkowe zadania nałożone na organ na podstawie przepisów pozostających w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium Ukrainy. Należy podkreślić, że właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należy do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 23 sierpnia 2022 r., I SAB/Wr 134/22, opubl. w CBOSA). Także panująca pandemia nie stanowi wystarczającej okoliczności usprawiedliwiającej (por. wyrok WSA w Gdańsku z 8 lipca 2021 r., III SAB/Gd 17/21, opubl. w CBOSA). Sąd dostrzegł jednak powyżej opisane okoliczności, które przemawiały za niekwalifikowaniem bezczynności Wojewody w kategoriach rażącego naruszenia prawa. W rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. oznacza ona wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa (por. wyroki NSA z: 4 czerwca 2019 r., II OSK 3374/18; 6 sierpnia 2019 r., II OSK 1802/19; 18 stycznia 2019 r., II OSK 1557/18; 5 września 2018 r., II OSK 272/18 - opubl. w CBOSA). Nadto należy zauważyć, że organy administracji państwowej nie są uprawnione do stwierdzania niezgodności przepisów ustawowych z Konstytucją RP i pomijania ich stosowania. W związku z powyższym stosowanie się przez Organ do art. 100d u.o.p.o.U., co wprawdzie nie uwalniało go od zarzutu bezczynności, jednakże powodowało, że nie można w tym zakresie przypisywać mu lekceważenia prawa w stosunku do Skarżącej, czy też działania na jej szkodę. Powyższe okoliczności przemawiały także za zaniechaniem przyznania sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. i w tym zakresie skarga została oddalona. Sąd z urzędu rozważył także zastosowanie środka prawnego w postaci grzywny i nie znalazł podstaw do jego użycia. Odnosząc się do żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania należy wskazać, że orzeczenie o bezczynności Organu powodowało, że brak było podstaw do jednoczesnego orzekania o przewlekłości z uwagi na rozłączny charakter bezczynności i przewlekłości (por. wyrok NSA z 7 września 2022 r., II OSK 871/22, opubl. w CBOSA). Wydanie przez Wojewodę decyzji już po wniesieniu skargi do Sądu czyni bezprzedmiotowym orzekanie przez Sąd o zobowiązaniu organu, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., do wydania aktu lub podjęcia czynności (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, opubl. w CBOSA). Z tego też względu Sąd umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Wojewody do załatwienia sprawy dotyczącej rozpoznania wniosku Skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w celu świadczenia pracy. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3, § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – jak w punkcie 2 sentencji wyroku, a na podstawie art. 151 p.p.s.a - jak w punkcie 3 sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł jak w punkcie 4 sentencji wyroku, działając na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 118). Do kosztów zaliczono wpis od skargi (100 zł), opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł) oraz koszty ustanowienia pełnomocnika z wyboru (480 zł). Zdaniem Sądu w sprawie nie zachodziły okoliczności, które w świetle § 15 ust. 3 ww. rozporządzenia uzasadniałyby ustalenie opłaty za czynności pełnomocnika Skarżącej, będącego radcą prawnym, w wysokości dwukrotności stawki minimalnej. Sprawa nie była zawiła. Zaś czynności pełnomocnika sprowadziły się do złożenia skargi. Zawarte w skardze wyjaśnienia i argumentacja nie przyczyniły się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie. Wyjaśnić także należy, że skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym (art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a.).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 13 lutego 2026
- Symbol z opisem
- 6337 Zatrudnianie cudzoziemców 658
- Hasła tematyczne
- Cudzoziemcy
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Agnieszka Kręcisz-Sarna /sprawozdawca/ Krzysztof Nowak Tomasz Dziuk /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 119 pkt 4, art. 120, art. 149 par. 1 pkt 3 i par. 1a, art. 161 par. 1 pkt 3, art. 151, art. 200 w zw. z art. 205 par. 2 · Dz.U. 2026 poz. 143
- Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c, par. 15 ust. 3 · Dz.U. 2026 poz. 118
- Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t. j.)
art. 112 a · Dz.U. 2025 poz. 1079
- Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t. j.)
art. 100 c, art. 100 d · Dz.U. 2025 poz. 337
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
art. 61 par. 2 i par. 3, art. 37 par. 3a, art. 37 par. 1 pkt 1 i pkt 2 · Dz.U. 2025 poz. 1691
Powiązane dokumenty
Sygnatura: III SAB/Gl 5/26 · 11 sierpnia 2026
Wyrok WSA w Gliwicach z 11 sierpnia 2026 r., III SAB/Gl 5/26 – zatrudnianie cudzoziemców
Sygnatura: III SAB/Gl 230/26 · 11 sierpnia 2026
Wyrok WSA w Gliwicach z 11 sierpnia 2026 r., III SAB/Gl 230/26 – zatrudnianie cudzoziemców
Sygnatura: III SAB/Gl 145/26 · 11 sierpnia 2026
Wyrok WSA w Gliwicach z 11 sierpnia 2026 r., III SAB/Gl 145/26 – zatrudnianie cudzoziemców
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny